Quang cảnh hội thảo rà soát hệ thống văn bản quy phạm pháp luật ngành Thanh tra. Ảnh: TK

Ngày 14-15/8/2026, tại tỉnh Quảng Ninh, Thanh tra Chính phủ phối hợp với Cơ quan Phòng, chống Ma túy và Tội phạm của Liên hợp quốc (UNODC) tổ chức hội thảo rà soát hệ thống văn bản quy phạm pháp luật ngành Thanh tra, hoàn thiện dự thảo Thông tư quy định Quy tắc ứng xử của cán bộ, công chức, viên chức ngành Thanh tra và cán bộ, công chức làm công tác tiếp công dân.

Phát biểu được trình chiếu qua video tại hội thảo, đại diện của UNODC, bà Myungwon Keum, Quản lý Quỹ Hàn Quốc, UNODC tại trụ sở Viên, Áo và bà Annika Wythes, Giám đốc Trung tâm Phòng, chống tham nhũng khu vực Đông Nam Á – Thái Bình Dương, đã bày tỏ sự cảm kích sâu sắc đối với Thanh tra Chính phủ Việt Nam vì sự lãnh đạo mạnh mẽ, cam kết không ngừng và sự hợp tác chặt chẽ trong việc thúc đẩy các cải cách liên quan đến phòng, chống tham nhũng. Đồng thời, đánh giá cao mối quan hệ hợp tác với Thanh tra Chính phủ.

Bà Myungwon Keum, Quản lý Quỹ Hàn Quốc, UNODC tại trụ sở Viên, Áo gửi lời phát biểu tới hội thảo. Ảnh: TK

Rà soát pháp luật để đáp ứng yêu cầu thực tiễn

Tại hội thảo rà soát hệ thống văn bản quy phạm pháp luật ngành Thanh tra, bà Myungwon Keum, Quản lý Quỹ Hàn Quốc của UNODC tại trụ sở Viên (Áo), đánh giá cao sự phối hợp của Thanh tra Chính phủ Việt Nam trong thúc đẩy các cải cách về phòng, chống tham nhũng.

Theo bà Myungwon Keum, những năm qua, Việt Nam đã đạt được nhiều tiến bộ trong củng cố khuôn khổ pháp lý và thể chế về phòng ngừa, đấu tranh chống tham nhũng.

Thông qua hợp tác với các cơ quan, tổ chức của Việt Nam, UNODC đã hỗ trợ rà soát, xây dựng một số văn bản quan trọng như Luật Phòng, chống tham nhũng, Bộ luật Hình sự, Luật Thanh tra và Luật Doanh nghiệp; đồng thời hỗ trợ nâng cao năng lực cho đội ngũ thanh tra viên, điều tra viên, kiểm sát viên, thẩm phán.

Theo đại diện Quỹ Hàn Quốc, hội thảo là cơ hội để rà soát những quy định quan trọng liên quan đến công tác thanh tra, đánh giá quá trình triển khai trên thực tế và xác định những lĩnh vực mà khuôn khổ pháp lý, thể chế cần tiếp tục được củng cố.

Điểm được bà Myungwon Keum nhấn mạnh là pháp luật về thanh tra phải thường xuyên được rà soát để theo kịp sự biến đổi của các nguy cơ tham nhũng. Tham nhũng ngày càng phức tạp, có thể xuất hiện dưới nhiều hình thức, thích ứng với hoàn cảnh mới và khai thác những điểm yếu của thể chế.

Bà Annika Wythes, Giám đốc Trung tâm Phòng, chống tham nhũng khu vực Đông Nam Á – TBD, UNODC Khu vực Đông Nam Á – Thái Bình Dương gửi phát biểu tới hội thảo. Ảnh:TK

Vì vậy, khuôn khổ pháp lý cần có tính thực tiễn, thống nhất và đủ khả năng đáp ứng những rủi ro mới phát sinh. Việc hoàn thiện pháp luật không chỉ nhằm xử lý những bất cập hiện hữu mà còn phải tạo nền tảng để các cơ quan thanh tra chủ động phòng ngừa, phát hiện và đấu tranh hiệu quả với tham nhũng.

Cách tiếp cận này cũng được đặt trong yêu cầu rộng hơn của phát triển bền vững. Bà Myungwon Keum dẫn Mục tiêu Phát triển bền vững số 16, trong đó nhấn mạnh giảm tham nhũng, hối lộ, xây dựng các thể chế hiệu quả, có trách nhiệm giải trình và thúc đẩy công lý.

Theo bà, phòng, chống tham nhũng không chỉ là ưu tiên của từng quốc gia mà còn là yêu cầu cấp thiết ở phạm vi toàn cầu, là điều kiện để củng cố niềm tin của người dân và thúc đẩy tăng trưởng bao trùm.

Từ thực tế đó, đại diện Quỹ Hàn Quốc kỳ vọng các nhà hoạch định chính sách, chuyên gia pháp lý và cán bộ trực tiếp thực thi pháp luật sẽ trao đổi thẳng thắn, chia sẻ kinh nghiệm, chỉ rõ những quy định đang phát huy hiệu quả cũng như những khó khăn, vướng mắc còn tồn tại.

Những đóng góp từ thực tiễn sẽ là cơ sở quan trọng để hoàn thiện hệ thống pháp luật ngành Thanh tra theo hướng đồng bộ, khả thi và đáp ứng tốt hơn yêu cầu của công tác phòng, chống tham nhũng.

Đồng chủ trì Hội thảo là ông Trần Văn Long, Phó Vụ trưởng Vụ Tổ chức cán bộ, Thanh tra Chính phủ (giữa); bà Tạ Thị Tài, Phó Vụ trưởng Vụ Pháp chế, Thanh tra Chính phủ (phải) và bà Nguyễn Nguyệt Minh, Trưởng Văn phòng UNODC Việt Nam (trái). Ảnh: TK

Chuẩn mực ứng xử - nền tảng của hoạt động thanh tra liêm chính

Cùng với rà soát hệ thống pháp luật, việc hoàn thiện Quy tắc ứng xử của cán bộ, công chức, viên chức ngành Thanh tra và cán bộ, công chức làm công tác tiếp công dân được bà Annika Wythes, Giám đốc Trung tâm Phòng, chống tham nhũng khu vực Đông Nam Á – Thái Bình Dương của UNODC, đặc biệt nhấn mạnh.

Theo bà Annika Wythes, đây là nội dung có ý nghĩa thiết thực trong xây dựng và củng cố các chuẩn mực đạo đức, ứng xử nghề nghiệp của đội ngũ cán bộ thanh tra và cán bộ làm công tác tiếp công dân.

Những quy tắc rõ ràng, phù hợp với thực tiễn sẽ giúp cán bộ nhận diện và xử lý tốt hơn các tình huống phát sinh trong quá trình công tác, phòng ngừa xung đột lợi ích, hạn chế nguy cơ phát sinh hành vi không phù hợp.

Quan trọng hơn, các quy tắc ứng xử phải góp phần hình thành môi trường công vụ liêm chính, chuyên nghiệp, minh bạch và có trách nhiệm.

Bà Nguyễn Nguyệt Minh, Trưởng Văn phòng UNODC Việt Nam chuyển lời phát biểu của bà Myungwon Keum và bà Annika Wythes tới hội thảo bằng tiếng Việt Nam. Ảnh: TK

Đại diện UNODC cho rằng hoạt động thanh tra và tiếp công dân đòi hỏi cán bộ không chỉ có năng lực chuyên môn mà còn phải tuân thủ những chuẩn mực cao về tính khách quan, công bằng, minh bạch và trách nhiệm.

“Một hệ thống thanh tra hiệu quả và đáng tin cậy cần được xây dựng trên nền tảng của tính chuyên nghiệp, liêm chính và trách nhiệm giải trình”, bà Annika Wythes nhấn mạnh. Theo đó, việc thiết lập những quy tắc ứng xử rõ ràng, phù hợp và khả thi sẽ hỗ trợ cán bộ thực hiện tốt hơn nhiệm vụ, đồng thời củng cố niềm tin của người dân đối với các cơ quan Nhà nước.

Từ góc độ này, Quy tắc ứng xử không đơn thuần là những yêu cầu về thái độ, tác phong hay giao tiếp trong thực thi công vụ. Đây còn là một công cụ phòng ngừa, góp phần kiểm soát những rủi ro về đạo đức công vụ và xung đột lợi ích ngay trong quá trình cán bộ thực hiện nhiệm vụ.

Hai nội dung được đưa ra tại hội thảo vì thế có mối liên hệ chặt chẽ: Một hệ thống pháp luật rõ ràng, thống nhất và khả thi tạo hành lang pháp lý cho hoạt động thanh tra; trong khi đội ngũ thực thi có chuẩn mực, liêm chính và trách nhiệm là yếu tố bảo đảm các quy định đó được thực hiện đúng mục tiêu.

Các đại biểu chụp ảnh lưu niệm tại hội thảo. Ảnh: TK

Bà Annika Wythes cho rằng việc rà soát hệ thống văn bản và hoàn thiện Quy tắc ứng xử cũng không nên chỉ dừng ở hoạt động kỹ thuật pháp lý. Hội thảo cần là diễn đàn để chia sẻ kinh nghiệm, nhận diện những vấn đề phát sinh trong thực tiễn và đưa ra các khuyến nghị cụ thể.

Đồng thời, bà Myungwon Keum khẳng định Quỹ Hàn Quốc mong muốn tiếp tục duy trì và tăng cường hợp tác với Việt Nam trong phòng, chống tham nhũng, hướng tới nền quản trị minh bạch, hiệu quả, đáp ứng yêu cầu thực tiễn và có trách nhiệm giải trình.

Từ những trao đổi tại hội thảo, việc hoàn thiện pháp luật ngành Thanh tra và chuẩn hóa ứng xử của đội ngũ cán bộ được đặt trong cùng một mục tiêu: Nâng cao hiệu quả phòng ngừa, phát hiện và đấu tranh chống tham nhũng, xây dựng hoạt động thanh tra chuyên nghiệp, liêm chính và qua đó củng cố niềm tin của người dân.