Sáng 8/9, Phó Thủ tướng Thường trực Chính phủ Phạm Gia Túc làm việc với Hiệp hội Doanh nghiệp điện tử Việt Nam và một số doanh nghiệp xuất nhập khẩu lớn trong ngành điện tử, bán dẫn.

Phó Thủ tướng Thường trực cho biết Chính phủ ưu tiên phát triển ngành công nghiệp điện tử, bán dẫn.

Cuộc làm việc nhằm lắng nghe những khó khăn, vướng mắc, kiến nghị của doanh nghiệp, qua đó tiếp tục hoàn thiện thể chế, chính sách, cải cách thủ tục hành chính, tạo môi trường kinh doanh bình đẳng, thuận lợi cho doanh nghiệp.

Thứ trưởng Bộ Công Thương Nguyễn Sinh Nhật Tân. Ảnh: Phương Uyên/chinhphu.vn

Thứ trưởng Bộ Công Thương Nguyễn Sinh Nhật Tân cho biết trong 8 tháng, kim ngạch xuất khẩu nhóm máy vi tính, sản phẩm điện tử và linh kiện đạt khoảng 101 tỷ USD, tăng 51%; nhập khẩu đạt 161,6 tỷ USD, tăng 68,3%, nhập siêu 60,5 tỷ USD.

Xuất khẩu điện thoại và linh kiện đạt khoảng 45,6 tỷ USD, tăng 19%; nhập khẩu 6,86 tỷ USD, giảm 1,7%, xuất siêu khoảng 38 tỷ USD.

Theo Bộ Công Thương, ngành điện tử vẫn phụ thuộc đáng kể vào nguồn cung linh kiện, bán dẫn, thiết bị và nguyên vật liệu công nghệ cao từ nước ngoài, trong khi giá trị gia tăng trong nước còn hạn chế.

Trong khi đó, nhu cầu toàn cầu đối với AI, trung tâm dữ liệu, máy chủ và thiết bị điện tử tiếp tục tăng, tạo cơ hội mở rộng sản xuất và thu hút đầu tư vào Việt Nam, đồng thời mở ra dư địa phát triển hệ sinh thái công nghiệp điện tử, bán dẫn trong nước.

Tại cuộc làm việc, các doanh nghiệp kiến nghị tiếp tục hoàn thiện cơ chế, chính sách phát triển công nghiệp điện tử, bán dẫn, AI và công nghiệp hỗ trợ.

Doanh nghiệp cũng đề nghị xây dựng cơ sở dữ liệu, bản đồ hệ sinh thái và nền tảng kết nối cung-cầu ngành điện tử; tháo gỡ vướng mắc về hải quan, hoàn thuế, nhập khẩu máy móc, thiết bị.

Kết luận cuộc làm việc, Phó Thủ tướng Thường trực Chính phủ Phạm Gia Túc nêu rõ, sản xuất và xuất khẩu tiếp tục là động lực tăng trưởng chủ yếu của nền kinh tế.

Tuy nhiên, theo lãnh đạo Chính phủ, giá trị nhập khẩu linh kiện, nguyên vật liệu, thiết bị đầu vào lớn hơn nhiều so với giá trị xuất khẩu cùng kỳ; xuất hiện nhập siêu cục bộ ở nhóm máy vi tính, sản phẩm điện tử và linh kiện và tại một số doanh nghiệp.

Nhiều ngành còn phụ thuộc lớn vào nguồn cung từ nước ngoài, trong khi giá trị gia tăng nội địa còn hạn chế.

Đại diện doanh nghiệp. Ảnh: chinhphu.vn

Phó Thủ tướng Thường trực giao Bộ Công Thương làm rõ cơ cấu, mục đích nhập khẩu, mức độ phục vụ sản xuất, xuất khẩu để có giải pháp phù hợp, thúc đẩy sản xuất, xuất khẩu.

Bộ Công Thương cũng được giao tiếp tục rà soát, cập nhật Danh mục sản phẩm công nghiệp hỗ trợ, ưu tiên ngành điện tử; tập trung vào các linh kiện, vật liệu có nhu cầu lớn, có khả năng nội địa hóa và nghiên cứu cơ chế hỗ trợ theo chuỗi, theo sản phẩm.

Đồng thời, tăng cường cảnh báo sớm, hỗ trợ doanh nghiệp ứng phó với biến động thương mại quốc tế; hướng dẫn về quy tắc xuất xứ, phòng vệ thương mại; tận dụng hiệu quả các FTA thế hệ mới; đẩy mạnh xúc tiến thương mại, đa dạng hóa thị trường xuất khẩu và nguồn cung đầu vào.

Bộ Tài chính rà soát, xử lý theo thẩm quyền các kiến nghị về ưu đãi thuế đối với sản xuất linh kiện, vật liệu điện tử và công nghiệp hỗ trợ; chính sách thuế đối với máy móc, thiết bị, nguyên vật liệu nhập khẩu phục vụ đầu tư, mở rộng sản xuất điện tử, bán dẫn.

Các địa phương theo dõi sát tình hình sản xuất, đơn hàng xuất khẩu của doanh nghiệp chủ lực; đôn đốc đưa các dự án nhà máy, nguyên liệu, thiết bị đã nhập khẩu vào sản xuất, xuất khẩu; kịp thời xử lý hoặc kiến nghị xử lý khó khăn về thị trường, lao động, logistics và thủ tục nhập khẩu.

Phó Thủ tướng Thường trực cho biết Chính phủ ưu tiên phát triển ngành công nghiệp điện tử, bán dẫn. Ảnh: Phương Uyên/chinhphu.vn

Phó Thủ tướng Thường trực đề nghị VCCI phối hợp với Bộ Công Thương, Hiệp hội Doanh nghiệp điện tử Việt Nam và các cơ quan liên quan thúc đẩy liên kết doanh nghiệp, kết nối doanh nghiệp trong nước với các doanh nghiệp FDI, phát triển các nhà cung cấp Việt Nam và nâng cao tỷ lệ giá trị gia tăng trong nước.

Nhấn mạnh mục tiêu nội địa hóa phải gắn với năng lực thực tế của doanh nghiệp Việt Nam, Phó Thủ tướng Thường trực lưu ý không thể áp đặt bằng biện pháp hành chính khi doanh nghiệp trong nước chưa đáp ứng được yêu cầu.

Thay vào đó, theo lãnh đạo Chính phủ, cần phát triển công nghiệp hỗ trợ phù hợp với nhu cầu thực tế của các doanh nghiệp FDI.

Phó Thủ tướng Thường trực cũng đề nghị các doanh nghiệp điện tử, bán dẫn, nhất là doanh nghiệp có kim ngạch xuất khẩu lớn, xác định nâng cao giá trị gia tăng, phát triển hệ thống nhà cung cấp trong nước, từng bước giảm phụ thuộc vào nhập khẩu là trách nhiệm chiến lược.

Các doanh nghiệp cũng cần xây dựng kế hoạch cụ thể về nội địa hóa sản phẩm, linh kiện, vật liệu và các công đoạn sản xuất. Đồng thời, tuân thủ nghiêm các quy định về xuất xứ, hải quan và thương mại quốc tế, không để xảy ra gia công đơn giản, chuyển tải bất hợp pháp.