Chiều 24/10, Thủ tướng Lê Minh Hưng phát biểu tại tổ nêu rõ những chính sách lớn khi sửa Luật An toàn thực phẩm.

Theo người đứng đầu Chính phủ, mục tiêu sửa luật lần này là nâng cao hiệu lực, hiệu quả quản lý và bảo đảm an toàn thực phẩm, đồng thời tạo điều kiện thuận lợi cho hoạt động sản xuất kinh doanh của doanh nghiệp.

Thủ tướng Lê Minh Hưng. Ảnh: Như Ý

Ông cho biết Chính phủ đã đề xuất nhiều cơ chế chính sách mới, như quản lý theo nguy cơ, theo chuỗi, chuyển đổi số và đặc biệt, giao một đầu mối quản lý thống nhất về an toàn thực phẩm.

Đáng chú ý, theo Thủ tướng, cấp có thẩm quyền đã có quyết định giao Bộ Y tế là cơ quan quản lý Nhà nước chịu trách nhiệm về vệ sinh an toàn thực phẩm. Trách nhiệm này ở địa phương thuộc về Sở Y tế và cấp xã là Phòng Văn hóa - Xã hội.

Đi kèm với đó, Thủ tướng cho biết sẽ phải bổ sung nhân sự có chuyên môn về lĩnh vực vệ sinh an toàn thực phẩm.

Quy định này để bảo đảm thống nhất định hướng “một việc chỉ có một cơ quan chủ trì”.

Thủ tướng cũng cho biết Chính phủ sẽ chỉ đạo rà soát quy định cụ thể trong luật những vấn đề lớn thuộc thẩm quyền của Quốc hội, như quyền lợi của doanh nghiệp, cơ sở sản xuất, điều kiện bảo đảm an toàn thực phẩm đối với cơ sở sản xuất, kinh doanh thực phẩm và giảm bớt một số nội dung mà Chính phủ quy định chi tiết.

Về cơ chế hậu kiểm và tần suất kiểm tra, Thủ tướng đặt vấn đề: “Chúng ta hiện nay dựa vào hậu kiểm nhưng doanh nghiệp công bố tiêu chuẩn, vậy kiểm soát sau đó như thế nào?”.

Thủ tướng cũng lưu ý tần suất để lấy mẫu kiểm tra, kiểm định là vấn đề rất quan trọng.

Việc này, theo Thủ tướng, không chỉ có trách nhiệm của mỗi cơ quan quản lý Nhà nước là Bộ Y tế hay Sở Y tế, mà đòi hỏi sự tham gia của Hội Bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng, của các doanh nghiệp sản xuất trong ngành lĩnh vực về an toàn thực phẩm.

Thủ tướng cũng nhấn mạnh đấu tranh với những vi phạm về an toàn thực phẩm là trách nhiệm của cả hệ thống chính trị.

“Các doanh nghiệp làm ăn chân chính cũng phải đấu tranh rất mạnh mẽ với các sản phẩm vi phạm quy chuẩn vì liên quan đến sức khỏe, quyền lợi của người tiêu dùng”, Thủ tướng nói.

Ngoài ra, Thủ tướng cho rằng việc tiếp nhận và xử lý phản ánh phải được đảm bảo nhanh chóng. Trong những trường hợp cấp bách phải đình chỉ, tạm dừng việc sản xuất.

Phó Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Hồng Diên. Ảnh: quochoi.vn

Phó Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Hồng Diên ghi nhận dự thảo luật đã có bước tiến khi xác định Bộ Y tế là cơ quan đầu mối giúp Chính phủ thống nhất quản lý Nhà nước về an toàn thực phẩm.

Tuy nhiên, theo Phó Chủ tịch Quốc hội, mô hình được thiết kế vẫn chưa thực sự bảo đảm một cơ quan chịu trách nhiệm đến cùng. Bởi dự thảo luật vẫn giao nhiều bộ thực hiện nhiệm vụ quản lý chuyên ngành.

Phó Chủ tịch Quốc hội đề nghị Chính phủ tiếp tục rà soát, hoàn thiện các quy định nhằm phân định rõ thẩm quyền, trách nhiệm giữa Bộ Y tế với tư cách cơ quan đầu mối và các bộ quản lý chuyên ngành, nhất là tại những khâu giao thoa như sản xuất ban đầu, sơ chế, giết mổ, chợ đầu mối, nhập khẩu và lưu thông thực phẩm.

Cần bảo đảm mỗi nhiệm vụ có một cơ quan chịu trách nhiệm chính, có cơ chế phối hợp hiệu quả, không chồng chéo, không bỏ trống nhiệm vụ và xác định rõ trách nhiệm đến cùng khi xảy ra vi phạm, sự cố, theo Phó Chủ tịch Quốc hội.

Thống nhất chủ trương chuyển mạnh từ tiền kiểm sang hậu kiểm, nhưng Phó Chủ tịch Quốc hội cho biết qua nghiên cứu dự thảo luật thấy một số quy định vẫn có nguy cơ làm phát sinh thêm thủ tục hành chính và chi phí tuân thủ cho doanh nghiệp.

Ông ví dụ khoản 2 Điều 43 dự thảo quy định thời hạn 3 năm đối với Giấy chứng nhận cơ sở đủ điều kiện an toàn thực phẩm, trong khi khoản 2 Điều 47 quy định thời hạn 5 năm đối với giấy đăng ký bản công bố sản phẩm.

Phó Chủ tịch Quốc hội đề nghị đánh giá kỹ tính cần thiết, hiệu quả quản lý và chi phí tuân thủ của các quy định này; phân biệt rõ việc gia hạn nhằm cập nhật thông tin hay đánh giá lại điều kiện an toàn.