Khiếu nại, tố cáo chủ yếu tập trung trong lĩnh vực thi hành án dân sự

Theo báo cáo của Bộ Tư pháp, trong quý I/2026, tình hình khiếu nại, tố cáo thuộc phạm vi quản lý của Bộ có xu hướng giảm về số lượng so với quý trước. Tuy nhiên, tính chất vẫn còn phức tạp, chủ yếu tập trung trong lĩnh vực thi hành án dân sự.

Trong quý, Bộ và các đơn vị trực thuộc đã tiếp 191 lượt công dân, với 206 người, liên quan đến 136 vụ việc; có 2 đoàn đông người đến khiếu nại, tố cáo.

Đồng thời, tiếp nhận 2.027 đơn, trong đó có 1.738 đơn đủ điều kiện xử lý. Qua phân loại, xử lý có 420 đơn khiếu nại (giảm 48,8% so với quý IV/2025), tương ứng với 281 vụ việc; 292 đơn tố cáo (giảm 47% so với quý trước), tương ứng với 204 vụ việc và 566 đơn kiến nghị, phản ánh thuộc thẩm quyền.

Một buổi tiếp công dân của Thứ trưởng Bộ Tư pháp Đặng Hoàng Oanh. Ảnh: BTP

Nội dung khiếu nại chủ yếu liên quan đến lĩnh vực thi hành án dân sự. Nội dung tố cáo chủ yếu thuộc lĩnh vực tư pháp, tập trung vào hoạt động thi hành án dân sự.

Kết quả giải quyết, về khiếu nại, đã thụ lý 55 vụ việc, không thụ lý 189 đơn và có 3 đơn rút đơn. Về tố cáo, đã thụ lý giải quyết 11 vụ, không thụ lý 185 vụ việc, có 3 vụ việc rút đơn và 5 vụ đang xem xét điều kiện thụ lý. Theo đó, đã ban hành 46 quyết định giải quyết khiếu nại và 6 kết luận nội dung tố cáo; đã thực hiện xong 100% các quyết định, kết luận này.

Các vụ việc phức tạp, kéo dài hầu hết đã được giải quyết

Bộ Tư pháp đánh giá, trong quý I/2026, công tác tiếp công dân, giải quyết khiếu nại, tố cáo tại Bộ đã có những bước chuyển biến tích cực. Các vụ việc mới phát sinh được giải quyết về cơ bản phù hợp với quy định của pháp luật; số lượng công dân đến khiếu nại, tố cáo tại Bộ Tư pháp giảm so với cùng kỳ năm trước.

Công tác tiếp công dân, giải quyết khiếu nại, tố cáo ngày càng đi vào nề nếp, đúng quy định của pháp luật. Trong quá trình giải quyết, Bộ Tư pháp luôn bảo đảm các quyền của người khiếu nại, tố cáo theo quy định của Luật Khiếu nại, Luật Tố cáo và các văn bản pháp luật có liên quan.

Công tác tiếp công dân, giải quyết khiếu nại, tố cáo tại Bộ Tư pháp trong quý I/2026 đã có những bước chuyển biến tích cực. Ảnh: M.Nguyệt

Đặc biệt, đối với vụ việc phức tạp, liên quan đến nhiều cấp, nhiều ngành, Bộ Tư pháp đã tổ chức các cuộc họp liên ngành để thống nhất trước khi giải quyết, bảo đảm thấu tình, đạt lý, đúng pháp luật. Các vụ việc mới phát sinh được giải quyết kịp thời, tính chất gay gắt, bức xúc của các vụ việc cũng giảm đáng kể, các vụ việc phức tạp, kéo dài hầu hết đã được giải quyết.

Việc tổ chức thi hành quyết định giải quyết khiếu nại, quyết định xử lý tố cáo đã có hiệu lực pháp luật đạt được kết quả nhất định.

Đơn thư gửi về Cục Quản lý Thi hành án dân sự tăng đột biến

Cùng với những kết quả đạt được, báo cáo của Bộ Tư pháp cũng chỉ rõ những tồn tại, hạn chế. Cụ thể, số lượng đơn thư gửi đến Bộ và các đơn vị thuộc Bộ lớn. Số lượng biên chế công chức tại bộ phận tiếp công dân, xử lý đơn còn hạn chế.

Mặt khác, do tính chất vụ việc phức tạp, quy định pháp luật chưa rõ ràng hoặc chưa có quy định pháp luật điều chỉnh cần lấy ý kiến các cơ quan, đơn vị chuyên môn nên có vụ việc thuộc thẩm quyền còn chậm thời hạn.

Số lượng đơn khiếu nại lần hai, tố cáo tiếp gửi về Cục Quản lý Thi hành án dân sự tăng đột biến. Trong ảnh: Một buổi họp của Bộ Tư pháp. Ảnh: M.Nguyệt

Bộ Tư pháp cho rằng, nguyên nhân của tình trạng trên là từ ngày 1/7/2025 đến nay, mô hình cơ quan thi hành án dân sự chuyển từ 2 cấp thành 1 cấp. Theo đó, việc giải quyết khiếu nại, tố cáo đều do thủ trưởng thi hành án dân sự cấp tỉnh giải quyết lần 1 và Cục trưởng Cục Quản lý Thi hành án dân sự giải quyết lần 2.

Thực tế cho thấy, số lượng đơn khiếu nại lần hai, tố cáo tiếp gửi về Cục Quản lý Thi hành án dân sự tăng đột biến, gây áp lực và quá tải cho công chức phụ trách địa bàn cũng như lãnh đạo đơn vị, dẫn đến việc bị chậm trễ, quá thời hạn.

Hơn nữa, số lượng đơn thư khiếu nại, tố cáo, kiến nghị, phản ánh ngày càng tăng. Bên cạnh đó, không ít trường hợp đương sự lợi dụng quyền khiếu nại, tố cáo để chây ỳ, kéo dài, cản trở việc thi hành án.

Trong khi đó, biên chế của đơn vị vẫn còn thiếu nhiều nên vẫn còn hạn chế trong việc thực hiện nhiệm vụ tại đơn vị. Một số công chức chưa có nhiều kinh nghiệm trong xử lý và giải quyết những vụ việc phức tạp, nên mất nhiều thời gian để giải quyết công việc.