Sáng 17/8, Ủy ban Thường vụ Quốc hội cho ý kiến về việc tiếp thu, giải trình, chỉnh lý Dự thảo Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Ngân hàng Nhà nước Việt Nam, Luật Phòng, chống rửa tiền và Luật Các tổ chức tín dụng.

Trước đó, Quốc hội đã thảo luận dự thảo luật này ở tổ và hội trường. Một trong những vấn đề được đại biểu quan tâm là đề xuất bãi bỏ quy định trách nhiệm của Bộ Tài chính đối với việc thực hiện kiểm tra nghiệp vụ in, đúc, tiêu hủy tiền và kiểm tra việc quản lý dự trữ ngoại hối nhà nước.

Có cơ chế giám sát trong kiểm tra nghiệp vụ in, đúc, tiêu hủy tiền

Báo cáo tiếp thu, giải trình ý kiến của đại biểu tại phiên họp Ủy ban Thường vụ Quốc hội, Thống đốc Ngân hàng Nhà nước Phạm Đức Ấn cho biết, việc bãi bỏ quy định về chức năng kiểm tra của Bộ Tài chính tại Luật Ngân hàng Nhà nước không ảnh hưởng đến việc thực hiện chức năng kiểm tra chuyên ngành của bộ này.

Thống đốc Ngân hàng Nhà nước Việt Nam Phạm Đức Ấn. Ảnh: quochoi.vn

Ông Ấn đồng thời khẳng định pháp luật hiện hành đã có các cơ chế giám sát khác thay thế như Kiểm toán nhà nước, Thanh tra Chính phủ, kiểm toán nội bộ, kiểm soát nội bộ của Ngân hàng Nhà nước.

Đối với các quy định về phòng, chống rửa tiền, Thống đốc Phạm Đức Ấn cho biết, lần sửa đổi này được thiết kế theo hướng cho phép các đối tượng báo cáo khai thác các dữ liệu chuyên ngành, không yêu cầu khách hàng cung cấp thông tin đã có trong cơ sở dữ liệu.

Các biện pháp thực hiện được quy định tương ứng với mức độ rủi ro rửa tiền, cơ bản không tạo thêm trách nhiệm vượt quá khả năng thực hiện của đối tượng báo cáo.

Nêu quan điểm của cơ quan thẩm tra, Phó Chủ nhiệm Ủy ban Kinh tế và Tài chính Đoàn Thị Thanh Mai cho biết, Thường trực Ủy ban cơ bản tán thành các phương án chỉnh lý dự thảo luật theo đề xuất của Chính phủ.

Tuy nhiên, về sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Ngân hàng Nhà nước, Thường trực Ủy ban Kinh tế và Tài chính đề nghị quy định rõ trách nhiệm của Ngân hàng Nhà nước khi xem xét, quyết định việc áp dụng một hoặc một số tỷ lệ bảo đảm an toàn khác so với mức quy định để thực hiện yêu cầu phát triển kinh tế, xã hội.

Cùng với đó, theo cơ quan thẩm tra, cần làm rõ các trường hợp, đối tượng, điều kiện, tiêu chí, phạm vi, thời hạn áp dụng, trình tự, thủ tục, lộ trình bảo đảm tuân thủ mức quy định, thủ tục công khai và chế độ báo cáo, cơ chế kiểm soát rủi ro, kiểm tra, giám sát, chế tài khi không thực hiện đúng lộ trình để bảo đảm tuân thủ mức quy định.

Phó Chủ nhiệm Ủy ban Kinh tế và Tài chính Đoàn Thị Thanh Mai. Ảnh: quochoi.vn

Thường trực Ủy ban Kinh tế và Tài chính đề nghị làm rõ cơ chế kiểm soát độc lập thay thế, bảo đảm không tạo khoảng trống trong kiểm tra việc thực hiện nghiệp vụ in, đúc, tiêu hủy tiền và quản lý dự trữ ngoại hối nhà nước.

Rà soát quy định về thanh tra hoạt động phòng, chống rửa tiền

Về việc sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Phòng, chống rửa tiền, Thường trực Ủy ban Kinh tế và Tài chính đề nghị có quy định chi tiết và hướng dẫn việc thực hiện các nội dung được sửa đổi, bổ sung, đặc biệt là các dấu hiệu đáng ngờ trong lĩnh vực tài sản mã hóa.

Cơ quan thẩm tra cũng đề nghị phân định rõ trách nhiệm của cơ quan thực hiện chức năng phòng phòng, chống rửa tiền.

Cùng với đó, cần rà soát quy định về trách nhiệm của Thanh tra Chính phủ, các bộ, ngành trong thanh tra hoạt động phòng, chống rửa tiền; thể hiện rõ cơ quan nào có trách nhiệm thanh tra hoạt động phòng, chống rửa tiền đối với đối tượng báo cáo thuộc lĩnh vực tài sản mã hóa, không để xảy ra khoảng trống hoặc chồng chéo trách nhiệm giữa các cơ quan.

Phát biểu góp ý, Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn đề nghị rà soát trách nhiệm của các bộ, ngành, cơ quan, đối tượng báo cáo giao dịch đáng ngờ, đảm bảo đúng thẩm quyền, rõ trách nhiệm và tính khả thi trong thực hiện.

Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn. Ảnh: quochoi.vn

Về hoạt động đại lý quản lý tài sản đảm bảo trái phiếu doanh nghiệp trong Luật Các tổ chhức tín dụng, theo Chủ tịch Quốc hội, cần quy định rõ quyền hạn, nghĩa vụ các bên và cơ chế kiểm soát xung đột lợi ích.

Quan trọng hơn hết là tuân thủ nguyên tắc quản trị rủi ro, không để hoạt động này biến thành “giấy chứng nhận an toàn” cho trái phiếu doanh nghiệp, Chủ tịch Quốc hội lưu ý.

Thường trực Ủy bản Kinh tế và Tài chính cũng đề nghị quy định chi tiết về địa vị pháp lý, quyền hạn, trách nhiệm và nghĩa vụ của Ngân hàng thhương mại khi thực hiện hoạt động đại lý quản lý tài sản bảo đảm của trái phiếu doanh nghiệp; trách nhiệm của cơ quan quản lý nhà nước, quyền và nghĩa vụ của các bên liên quan.

Điều kiện, phạm vi thực hiện đại lý quản lý tài sản bảo đảm của trái phiếu doanh nghiệp, theo cơ quan thẩm tra, cần phải quy định chi tiết để bảo đảm công khai, minh bạch, có cơ chế kiểm soát xung đột lợi ích, bảo đảm an toàn hoạt động ngân hàng.

Sau khi luật được thông qua, Chủ tịch Quốc hội đề nghị hoàn thiện pháp luật liên quan nhất là luật về chứng khoán, trái phiếu doanh nghiệp để phát triển thị trường vốn dài hạn, giảm gánh nặng áp lực cho vốn tín dụng cho nền kinh tế trong hệ thống ngân hàng.

Dự thảo Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Ngân hàng Nhà nước Việt Nam, Luật Phòng, chống rửa tiền và Luật Các tổ chức tín dụng sẽ được Quốc hội xem xét, thông qua tại đợt 2 kỳ họp không thường lệ.