Thống đốc Ngân hàng Nhà nước Phạm Đức Ấn thừa ủy quyền của Thủ tướng trình Quốc hội Dự án Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Ngân hàng Nhà nước, Luật Phòng, chống rửa tiền và Luật Các tổ chức tín dụng, sáng 5/8.

Quy định các dấu hiệu đáng ngờ trong lĩnh vực tài sản mã hóa

Việc sửa đổi, bổ sung các luật lần này, theo Thống đốc, ưu tiên xử lý những vấn đề cấp bách chịu tác động do sắp xếp, tổ chức bộ máy; xử lý thiếu hụt trong pháp luật về phòng, chống rửa tiền; khắc phục các khó khăn, vướng mắc trong cơ chế tài chính của ngân hàng Nhà nước.

Thống đốc Ngân hàng Nhà nước Phạm Đức Ấn. Ảnh: quochoi.vn

Với Luật Phòng, chống rửa tiền, Thống đốc cho biết, dự thảo luật đã sửa đổi, bổ sung khái niệm “chủ sở hữu hưởng lợi”.

Theo đó, dự thảo luật quy định “chủ sở hữu hưởng lợi là một hoặc nhiều cá nhân trực tiếp hoặc gián tiếp có quyền sở hữu hoặc quyền kiểm soát trên thực tế đối với khách hàng, thỏa thuận pháp lý, hoặc thực sự kiểm soát hoặc hưởng lợi từ giao dịch được khách hàng thực hiện thay mặt họ”.

Đáng chú ý, dự thảo luật đã bổ sung “dịch vụ tài sản mã hóa” là đối tượng báo cáo và các dấu hiệu đáng ngờ trong lĩnh vực tài sản mã hóa; trách nhiệm về triển khai các biện pháp phòng, chống rửa tiền, thanh tra khi được Chính phủ giao, kiểm tra, giám sát đối với đối tượng báo cáo thuộc lĩnh vực tài sản mã hóa của Bộ Tài chính.

Trong đó, dự thảo luật quy định Thanh tra Chính phủ có trách nhiệm thanh tra hoạt động phòng, chống rửa tiền đối với đối tượng báo cáo thuộc lĩnh vực quản lý nhà nước của các Bộ không có Thanh tra Bộ, trừ trách nhiệm thanh tra của Bộ Tài chính.

Bộ Tài chính có trách nhiệm thanh tra hoạt động phòng, chống rửa tiền đối với đối tượng báo cáo thuộc lĩnh vực chứng khoán, tài sản mã hóa khi được Chính phủ giao.

Bộ này dự kiến cũng được giao kiểm tra, giám sát hoạt động phòng, chống rửa tiền đối với đối tượng báo cáo thuộc lĩnh vực kinh doanh bảo hiểm nhân thọ, chứng khoán, tài sản mã hóa, dịch vụ kế toán, trò chơi điện tử có thưởng, casino, xổ số, đặt cược và dịch vụ khác thuộc phạm vi quản lý nhà nước của Bộ.

Việc thanh tra, kiểm tra, giám sát hoạt động phòng, chống rửa tiền phải căn cứ vào kết quả đánh giá rủi ro quốc gia về rửa tiền, kết quả đánh giá rủi ro về rửa tiền của đối tượng báo cáo đó.

Nêu quan điểm của cơ quan thẩm tra, Chủ nhiệm Ủy ban Kinh tế và Tài chính Phan Văn Mãi cho biết, Ủy ban đề nghị rà soát khái niệm và hướng dẫn tiêu chí xác định “chủ sở hữu hưởng lợi”; đánh giá tính khả thi của việc thu thập, cập nhật và xác minh thông tin chủ sở hữu hưởng lợi theo định nghĩa mới và chi phí tuân thủ có thể phát sinh.

Cơ quan thẩm tra cũng đề nghị rà soát quy định về báo cáo giao dịch đáng ngờ, dịch vụ tài sản mã hóa; hướng dẫn cơ chế thu thập, xác minh, cập nhật, lưu trữ thông tin, hồ sơ.

Cùng với đó, theo Ủy ban Kinh tế và Tài chính, cần phân định rõ phạm vi thẩm quyền thanh tra hoạt động phòng, chống rửa tiền của Thanh tra Chính phủ, Thanh tra Ngân hàng Nhà nước, Bộ Tài chính, hoạt động kiểm tra, giám sát của các bộ, ngành khác.

Đề xuất bãi bỏ trách nhiệm của Bộ Tài chính trong kiểm tra nghiệp vụ in, đúc tiền

Về Luật Ngân hàng Nhà nước Việt Nam, Thống đốc Phạm Đức Ấn cho biết, dự thảo luật bổ sung quy định cho phép Ngân hàng Nhà nước áp dụng tỷ lệ bảo đảm an toàn khác so với mức quy định đối với đối tượng thanh tra, giám sát ngân hàng.

Tuy nhiên, để đảm bảo an toàn hệ thống, đối tượng thanh tra, giám sát ngân hàng phải xây dựng và thực hiện lộ trình để đảm bảo tuân thủ mức quy định.

Chủ nhiệm Ủy ban Kinh tế và Tài chính Phan Văn Mãi. Ảnh: quochoi.vn

Cùng với bổ sung quy định về nguyên tắc sử dụng ngoại hối trên lãnh thổ Việt Nam trên cơ sở luật hóa toàn bộ Điều 22 Pháp lệnh ngoại hối, dự thảo luật sửa đổi, bổ sung quy định về kiểm toán nội bộ nhằm đảm bảo phù hợp với cơ cấu tổ chức của Ngân hàng Nhà nước.

Dự thảo luật đã bãi bỏ quy định trách nhiệm của Bộ Tài chính đối với việc thực hiện kiểm tra nghiệp vụ in, đúc, tiêu hủy tiền và kiểm tra việc quản lý Dự trữ ngoại hối nhà nước.

Theo ông Mãi, cơ quan thẩm tra cho rằng, cần rà soát các trường hợp được phép sử dụng ngoại hối trên lãnh thổ Việt Nam; rà soát các quy định về kiểm toán nội bộ.

Đáng chú ý, Ủy ban Kinh tế và Tài chính đề nghị làm rõ cơ chế kiểm soát độc lập thay thế khi bãi bỏ trách nhiệm của Bộ Tài chính trong kiểm tra việc thực hiện nghiệp vụ in, đúc và tiêu hủy tiền và quản lý Dự trữ ngoại hối nhà nước.

Ngoài ra, cơ quan thẩm tra đề nghị làm rõ các trường hợp, điều kiện, tiêu chí, phạm vi, thời hạn áp dụng, thủ tục công khai và chế độ báo cáo khi cho phép “áp dụng một hoặc một số tỷ lệ an toàn khác so với mức quy định”.