Cục trưởng Cục Hải quan Nguyễn Văn Thọ phát biểu tại hội nghị. Ảnh: Cục Hải quan

Ngày 5/8/2026, dưới sự chủ trì của Cục trưởng Nguyễn Văn Thọ, Cục Hải quan đã tổ chức hội nghị giao ban đánh giá kết quả thực hiện công tác tháng 7 và triển khai phương hướng, nhiệm vụ trọng tâm trong tháng 8 cũng như những tháng cuối năm 2026. Báo cáo tại hội nghị cho thấy, trong bối cảnh nền kinh tế có nhiều biến động, ngành Hải quan vẫn ghi nhận những bước tiến mạnh mẽ trên đa dạng các lĩnh vực, từ thu ngân sách, cải cách thủ tục hành chính, cho đến công tác phòng, chống buôn lậu.

Một trong những điểm sáng nổi bật nhất trong tháng 7 là sự khởi sắc mạnh mẽ của bức tranh xuất nhập khẩu (XNK). Tổng kim ngạch XNK hàng hóa của Việt Nam trong tháng đạt mức 109,75 tỷ USD, tăng 5,3% so với tháng trước và tăng tới 33% so với cùng kỳ năm trước. Trong đó, kim ngạch xuất khẩu đóng góp 53,08 tỷ USD, nhập khẩu đạt 56,67 tỷ USD. 

Tính chung 7 tháng đầu năm 2026, tổng kim ngạch XNK của cả nước đã chạm mốc 659,58 tỷ USD, tăng 28,1% so với cùng kỳ năm 2025. Mặc dù cán cân thương mại trong 7 tháng ghi nhận mức nhập siêu 20,52 tỷ USD, nhưng sự gia tăng đồng loạt về quy mô kim ngạch cho thấy sự phục hồi đáng kể của chuỗi cung ứng và nhu cầu sản xuất trong nước.

Nhờ sự tăng trưởng tích cực từ hoạt động XNK, công tác thu ngân sách Nhà nước (NSNN) của ngành Hải quan cũng thu về những kết quả rất khả quan. Chỉ tính riêng trong tháng 7 (từ ngày 1 đến 30/7), số thu đạt 42.525 tỷ đồng. 

Lũy kế từ đầu năm đến hết ngày 30/7/2026, số thu NSNN từ hoạt động XNK đạt 309.994 tỷ đồng. Con số này không chỉ hoàn thành 68,7% dự toán được giao mà còn tăng 18,7% so với cùng kỳ năm trước, tạo tiền đề vô cùng vững chắc để toàn ngành hướng tới mục tiêu phấn đấu 516.500 tỷ đồng của cả năm 2026.

Bên cạnh nhiệm vụ tạo thuận lợi tối đa cho thương mại hợp pháp, mặt trận đấu tranh phòng, chống buôn lậu và gian lận thương mại tiếp tục được cơ quan Hải quan triển khai một cách gắt gao và triệt để. Báo cáo đánh giá cho thấy, tình trạng vận chuyển trái phép hàng hóa qua biên giới vẫn còn diễn biến phức tạp. 

Đáng chú ý là sự gia tăng của hiện tượng buôn lậu, vận chuyển trái phép vàng qua biên giới với 3 vụ việc có dấu hiệu hình sự. Đồng thời, các hành vi xâm phạm quyền sở hữu trí tuệ cũng có dấu hiệu dịch chuyển và gia tăng mạnh tại các tuyến biển như Hải Phòng, TP. Hồ Chí Minh với 24 vụ vi phạm, tăng 140% so với cùng kỳ.

Trước tình hình đó, công tác đấu tranh của lực lượng Hải quan đã mang lại hiệu quả rõ rệt. Chỉ trong vòng một tháng (từ 15/6 đến 14/7/2026), cơ quan Hải quan đã phát hiện, bắt giữ và xử lý 1.995 vụ vi phạm, trị giá hàng hóa vi phạm ước tính lên tới 2.054 tỷ đồng, thu nộp NSNN 114,2 tỷ đồng từ tiền xử phạt hành chính và bán hàng tịch thu. 

Đặc biệt, trên mặt trận phòng chống ma túy, ngành Hải quan đã chủ trì và phối hợp cùng Công an, Bộ đội Biên phòng triệt phá 18 vụ, thu giữ 85,72 kg ma túy các loại. Tính lũy kế 7 tháng, toàn ngành đã thu giữ tổng cộng 763 kg ma túy, khẳng định quyết tâm thép trong việc làm sạch môi trường kinh tế và bảo vệ trật tự an toàn xã hội.

Nhằm nâng cao hiệu lực quản lý nhà nước và chống thất thu, công tác kiểm tra sau thông quan (KTSTQ) được triển khai có trọng điểm vào các lĩnh vực rủi ro cao như xuất xứ, mã HS và trị giá tính thuế. Lũy kế từ giữa tháng 12/2025 đến giữa tháng 7/2026, toàn ngành đã ban hành 919 Quyết định KTSTQ, hoàn thành 715 cuộc kiểm tra. Tổng số tiền ấn định thuế và xử phạt đạt 4.285,8 tỷ đồng, xuất sắc vượt 7% so với chỉ tiêu giao của cả năm 2026. 

Toàn cảnh hội nghị. Ảnh: Cục Hải quan

Song song với đó, tháng 7 cũng ghi nhận những bước chuyển mình quan trọng trong công tác xây dựng thể chế và chuyển đổi số. Cục Hải quan đã tham mưu trình Chính phủ ban hành Nghị định 273/2026/NĐ-CP về kinh doanh hàng miễn thuế, đồng thời đẩy nhanh tiến độ trình Quốc hội dự án Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Hải quan năm 2014. Hệ thống công nghệ thông tin VNACCS/VCIS tiếp tục duy trì hoạt động ổn định 24/7. Việc cung cấp dịch vụ công trực tuyến đạt tỷ lệ vô cùng ấn tượng với gần 75,9 triệu hồ sơ tiếp nhận trực tuyến từ đầu năm. Đồng thời, Cục đang khẩn trương chuẩn bị hạ tầng kỹ thuật để thí điểm xác thực người khai hải quan thông qua CSDL quốc gia về dân cư (VNeID).

Kết luận chỉ đạo tại hội nghị, Cục trưởng Nguyễn Văn Thọ đã nhấn mạnh các nhóm nhiệm vụ trọng tâm mà toàn ngành cần dồn lực thực hiện trong tháng 8 và những tháng cuối năm 2026.

Trong đó, yêu cầu cấp thiết hàng đầu là phải hoàn thiện chính sách pháp luật, đặc biệt là các dự thảo quy định liên quan đến hải quan số, thương mại điện tử xuyên biên giới và mô hình cửa khẩu thông minh, đảm bảo đúng tiến độ đề ra. Lãnh đạo Cục Hải quan cũng đặc biệt chỉ đạo việc khẩn trương đánh giá và mở rộng thí điểm mô hình thông quan tập trung tại một số cửa khẩu đường bộ, đường không sau khi ghi nhận những thành công bước đầu tại Chi cục Hải quan khu vực III. 

Mặt khác, Cục sẽ tiếp tục bám sát các chỉ thị về chống thất thu thuế, đẩy mạnh hợp tác quốc tế sâu rộng trong khuôn khổ ASEAN, WCO, APEC, và quyết liệt đấu tranh chống buôn lậu trên mọi mặt trận.

Với những kết quả tích cực đã gặt hái được trong 7 tháng đầu năm, cùng với sự chỉ đạo sát sao và nỗ lực đồng bộ của tập thể cán bộ công chức, Cục Hải quan đang thể hiện rõ quyết tâm hiện thực hóa mục tiêu vĩ mô: Xây dựng một nền Hải quan Việt Nam thông minh, hiện đại, minh bạch, luôn đồng hành cùng người dân, doanh nghiệp và đóng góp đắc lực vào sự nghiệp phát triển kinh tế chung của đất nước.