(Thanh tra) - Tại Hội thảo Pre-COP “Hưởng ứng COP31: Hợp tác đa bên ứng phó với biến đổi khí hậu”, Thứ trưởng Bộ Nông nghiệp và Môi trường Lê Trọng Yên nhấn mạnh tăng cường hợp tác quốc tế, huy động tài chính, công nghệ, nâng cao năng lực để biến cam kết khí hậu thành hành động, hướng tới phát triển xanh, bền vững.
Ngày 19/10, tại Hà Nội, Bộ Nông nghiệp và Mội trường (NN&MT) phối hợp với Tổ chức Phát triển Hà Lan (SNV) tổ chức Hội thảo Pre-COP “Hưởng ứng COP31: Hợp tác đa bên ứng phó với biến đổi khí hậu” với sự tham gia của đại diện các bộ, ngành, cơ quan quản lý nhà nước, cơ quan ngoại giao, tổ chức quốc tế, đối tác phát triển, tổ chức tài chính, doanh nghiệp, hiệp hội, hợp tác xã, viện nghiên cứu và trường đại học. Trong đó, có đại diện ngoại giao của Vương quốc Anh, Thổ Nhĩ Kỳ, Đức và Australia tại Việt Nam.
Đây là diễn đàn trao đổi về các ưu tiên, giải pháp và nguồn lực ứng phó với biến đổi khí hậu của Việt Nam; đồng thời giới thiệu Sáng kiến Đối tác chuyển đổi chuỗi giá trị nông, lâm, thủy sản ứng phó với khí hậu và có trách nhiệm (P-CRAFT), dự kiến công bố tại COP31. Hội thảo là hoạt động chuẩn bị của Việt Nam hướng tới Hội nghị lần thứ 31 các bên tham gia Công ước khung của Liên hợp quốc về biến đổi khí hậu (COP31), dự kiến diễn ra tại Antalya, Thổ Nhĩ Kỳ, từ ngày 9 đến ngày 20/11/2026.
Từ cam kết quốc tế đến yêu cầu hành động thực chất
Phát biểu khai mạc Hội thảo, Thứ trưởng Lê Trọng Yên nhấn mạnh biến đổi khí hậu đang tác động ngày càng sâu rộng đến phát triển kinh tế - xã hội, an ninh lương thực, tài nguyên nước, hệ sinh thái và sinh kế của người dân trên toàn cầu.
Với Việt Nam, những tác động này ngày càng hiện hữu, đặt ra yêu cầu cấp thiết phải nâng cao năng lực thích ứng, giảm phát thải và huy động hiệu quả các nguồn lực phục vụ phát triển bền vững.
Theo số liệu, năm 2025, Việt Nam ghi nhận 21 cơn bão và áp thấp nhiệt đới, mức cao nhất từ trước đến nay. Thiên tai làm 484 người chết và mất tích, gây thiệt hại kinh tế ước tính hơn 104.000 tỷ đồng.
Thực tiễn đó cho thấy ứng phó với biến đổi khí hậu không chỉ là thực hiện các cam kết quốc tế mà còn gắn trực tiếp với việc bảo vệ tính mạng, tài sản, sinh kế của người dân, duy trì ổn định sản xuất và bảo đảm các mục tiêu phát triển kinh tế - xã hội.
Sau hơn 10 năm thực hiện Thỏa thuận Paris, Việt Nam đã đạt được những kết quả bước đầu trong hoàn thiện thể chế, chính sách, pháp luật về ứng phó với biến đổi khí hậu, triển khai kế hoạch thực hiện Thỏa thuận Paris và xây dựng lộ trình phát triển thị trường carbon.
Theo Đóng góp do quốc gia tự quyết định (NDC) cập nhật năm 2022, Việt Nam cam kết bằng nguồn lực trong nước giảm 15,8% phát thải khí nhà kính vào năm 2030 so với kịch bản phát triển thông thường. Mức giảm này có thể đạt 43,5% nếu nhận được hỗ trợ quốc tế về tài chính, công nghệ và nâng cao năng lực.
Sự khác biệt giữa hai mức cam kết cho thấy vai trò của nguồn lực hỗ trợ quốc tế trong việc nâng cao mức giảm phát thải mà Việt Nam có thể thực hiện. Đây cũng là một trong những vấn đề được đặt ra trong quá trình trao đổi về việc thực hiện các mục tiêu khí hậu.
Trên tinh thần đó, Hội thảo Pre-COP tập trung trao đổi về các ưu tiên và kỳ vọng của Việt Nam tại COP31; tiến trình thực hiện cam kết khí hậu và hỗ trợ của các đối tác phát triển đối với NDC. Các phiên thảo luận chuyên đề đề cập đến thích ứng với biến đổi khí hậu, chuyển đổi xanh, chuyển dịch năng lượng, giảm phát thải trong nông nghiệp, lâm nghiệp và sử dụng đất, phát triển khu công nghiệp phát thải thấp, đô thị bền vững và tài chính cho thích ứng.
Các nội dung này đặt ra yêu cầu phối hợp giữa cơ quan quản lý nhà nước, địa phương, doanh nghiệp, tổ chức tài chính, đối tác phát triển và cộng đồng trong quá trình thực hiện các mục tiêu khí hậu. Việc trao đổi kinh nghiệm, xác định ưu tiên và nhu cầu hỗ trợ là những nội dung được chương trình Hội thảo hướng tới.
Thúc đẩy P-CRAFT, mở rộng hợp tác trong nông nghiệp xanh
Một nội dung trọng tâm được Thứ trưởng Bộ NN&MT nhấn mạnh là thúc đẩy hợp tác đối với sáng kiến P-CRAFT, hướng tới chuyển đổi chuỗi giá trị nông, lâm, thủy sản theo hướng thích ứng với khí hậu, có trách nhiệm và bền vững hơn.
Theo Thứ trưởng Lê Trọng Yên, nông nghiệp là thế mạnh của Việt Nam, đồng thời có nhiều dư địa để giảm phát thải, sử dụng hiệu quả tài nguyên và nâng cao khả năng chống chịu trước biến đổi khí hậu.
Năm 2025, kim ngạch xuất khẩu nông, lâm, thủy sản của Việt Nam đạt mức kỷ lục 70,09 tỷ USD. Kết quả này cho thấy vai trò quan trọng của ngành trong nền kinh tế, đồng thời đặt ra yêu cầu nâng cao chất lượng tăng trưởng, thúc đẩy sản xuất xanh và đáp ứng các tiêu chuẩn môi trường của thị trường trong nước và quốc tế.
Một minh chứng cho hướng đi này là Đề án phát triển bền vững 1 triệu ha chuyên canh lúa chất lượng cao, phát thải thấp gắn với tăng trưởng xanh tại Đồng bằng sông Cửu Long, với diện tích triển khai đã đạt 354.839 ha, bằng 197% mục tiêu giai đoạn đầu.
Kết quả trên cho thấy tiềm năng thúc đẩy các mô hình sản xuất nông nghiệp phát thải thấp. Tuy nhiên, để mở rộng và duy trì hiệu quả, cần tiếp tục kết nối nguồn lực, hỗ trợ công nghệ, nâng cao năng lực tổ chức sản xuất và tạo điều kiện để các chủ thể tham gia chuỗi giá trị tiếp cận thị trường.
Với P-CRAFT, định hướng đặt ra là kết nối cơ quan quản lý, doanh nghiệp, tổ chức tài chính, đối tác phát triển và hợp tác xã nhằm thúc đẩy chuyển đổi các chuỗi giá trị nông, lâm, thủy sản theo hướng bền vững hơn. Thứ trưởng bày tỏ mong muốn nhận được những đề xuất hợp tác cụ thể để sáng kiến được giới thiệu và dự kiến công bố tại COP31.
Cùng với thúc đẩy chuyển đổi trong nông nghiệp, việc huy động tài chính khí hậu cũng là vấn đề được đặt ra tại Hội thảo. Theo đó, COP30 đã ghi nhận lời kêu gọi tăng gấp ba nguồn tài chính cho thích ứng vào năm 2035, tương đương khoảng 120 tỷ USD mỗi năm.
Thách thức đặt ra là làm thế nào để nguồn lực này đến đúng nơi cần thiết, từ nông dân, hợp tác xã đến các cộng đồng dễ bị tổn thương trước tác động của biến đổi khí hậu. Đây cũng là cơ sở để các bên trao đổi về cơ chế huy động, phân bổ và sử dụng nguồn lực hiệu quả hơn.
Thứ trưởng Bộ NN&MT Lê Trọng Yên kêu gọi các đại sứ, cơ quan đại diện ngoại giao, tổ chức quốc tế và đối tác phát triển tiếp tục đồng hành cùng Bộ NN&MT trong tiến trình hướng tới COP31; hỗ trợ Việt Nam về tài chính, công nghệ và nâng cao năng lực để thực hiện NDC, thích ứng với biến đổi khí hậu và giảm phát thải trong nông nghiệp, lâm nghiệp và sử dụng đất.
Đồng thời, Bộ NN&MT mong muốn tiếp tục phối hợp với các đối tác trong nước và quốc tế triển khai sáng kiến P-CRAFT, thúc đẩy kết nối đối tác và xây dựng các chương trình, dự án cụ thể, hiệu quả, minh bạch.
Thông qua Hội thảo Pre-COP, Việt Nam tiếp tục thúc đẩy việc chuyển các cam kết khí hậu thành hành động thực tiễn, gắn với yêu cầu phát triển kinh tế - xã hội và bảo đảm sinh kế của người dân. Để đạt được mục tiêu này, bên cạnh nỗ lực trong nước, sự phối hợp đồng bộ giữa các cấp, ngành, địa phương cùng sự hỗ trợ lâu dài của cộng đồng quốc tế có ý nghĩa quan trọng trong tiến trình hướng tới COP31 và thực hiện các mục tiêu khí hậu.
Chương trình Hội thảo Pre-COP ngày 19/10 gồm các phiên tọa đàm và thảo luận chuyên đề về giải pháp ứng phó với biến đổi khí hậu, thúc đẩy chuyển đổi xanh tại Việt Nam.
Các nội dung được đưa ra trao đổi gồm: tiến trình thực hiện cam kết khí hậu của Việt Nam và hỗ trợ của các đối tác phát triển; tăng cường hợp tác đa bên trong thích ứng với biến đổi khí hậu; thúc đẩy chuyển đổi xanh, hướng tới tương lai phát thải thấp.
Hội thảo cũng tổ chức các phiên thảo luận song song về giảm phát thải trong nông nghiệp, lâm nghiệp và sử dụng đất; phát triển khu công nghiệp phát thải thấp, đô thị bền vững; sáng kiến ứng phó với biến đổi khí hậu từ cộng đồng; chuyển dịch năng lượng và việc làm xanh. Nội dung tài chính bền vững nhằm nhân rộng các giải pháp thích ứng với biến đổi khí hậu được đưa ra thảo luận tại phiên cuối ngày.
