(Thanh tra) - Chánh Thanh tra tỉnh Quảng Trị đã ban hành quyết định thu hồi 288.527.521 đồng tại Trung tâm Phục vụ đối ngoại Quảng Trị. Số tiền gồm khoản thu từ việc cho thuê cơ sở Trường Trẻ em khuyết tật ngoài phạm vi phương án được phê duyệt và khoản nghĩa vụ tài chính Trung tâm chưa nộp từ hoạt động cho thuê tài sản công.
Theo Kết luận thanh tra số 2874/KL-TTr ngày 16/10/2026 của Chánh Thanh tra tỉnh Quảng Trị, Trung tâm Phục vụ đối ngoại Quảng Trị (trực thuộc Sở Ngoại vụ) hoạt động theo cơ chế tự chủ tài chính của đơn vị sự nghiệp công lập. Trong thời kỳ thanh tra (năm 2024 - 2025), bên cạnh việc duy trì hoạt động tham mưu, biên dịch, phiên dịch và hỗ trợ thủ tục lãnh sự cho các tổ chức, đơn vị, trung tâm đã bộc lộ không ít sai phạm trong công tác quản lý tài sản công cũng như thực hiện nghĩa vụ tài chính đối với Nhà nước.
Cụ thể, đối với hoạt động cho thuê văn phòng, trung tâm được UBND tỉnh giao quản lý cơ sở nhà, đất tại số 185 Lý Thường Kiệt (phường Đông Hà) với quy mô diện tích gần 20.000m².
Đến năm 2019, đơn vị tiếp tục tiếp nhận thêm trụ sở làm việc, dạy học của Trường Trẻ em khuyết tật. Dù phương án sử dụng tài sản công được UBND tỉnh phê duyệt tại Quyết định số 2017/QĐ-UBND ngày 27/7/2020 chỉ áp dụng cho khối tài sản tiếp nhận từ năm 2018, Trung tâm Phục vụ đối ngoại Quảng Trị vẫn tự ý ký hợp đồng cho tổ chức Medipeace thuê cơ sở Trường Trẻ em khuyết tật trong 2 năm 2024 - 2025, thu về số tiền 241.164.000 đồng (đã khấu trừ 10% thuế đã nộp).
Việc làm này được xác định là chưa phù hợp với phương án đã được UBND tỉnh phê duyệt và vi phạm quy định tại khoản 2 Điều 57 Luật Quản lý, sử dụng tài sản công năm 2017.
Không chỉ cho thuê tài sản khi chưa hoàn tất thủ tục phê duyệt đề án, Trung tâm Phục vụ đối ngoại Quảng Trị còn áp dụng hình thức cho thuê trực tiếp trái quy định. Đơn vị đã ký kết hợp đồng cho 5 tổ chức phi chính phủ (gồm MAG, RENEW, PeaceTrees Vietnam, ACDC, Medipeace) thuê cơ sở ổn định 12 tháng liên tục/năm với tổng doanh thu hơn 2,63 tỷ đồng.
Căn cứ theo Nghị định số 151/2017/NĐ-CP, Nghị định số 114/2024/NĐ-CP và Nghị định số 186/2025/NĐ-CP, hình thức cho thuê trực tiếp tài sản công chỉ được áp dụng trong trường hợp thời gian thuê dưới 30 ngày/lần hoặc giá trị gói thuê dưới 50 triệu đồng/lần. Việc ký hợp đồng trọn gói nguyên năm liên tục đã vượt quá thời hạn cho phép đối với hình thức cho thuê trực tiếp theo quy định hiện hành.
Kết luận thanh tra cũng chỉ rõ hạn chế lớn trong việc chấp hành nghĩa vụ tài chính tại Trung tâm Phục vụ đối ngoại Quảng Trị.
Trong hai năm 2024–2025, Trung tâm ghi nhận tổng doanh thu hơn 3,45 tỷ đồng và đã nộp hơn 342,6 triệu đồng tiền thuế giá trị gia tăng và thuế thu nhập doanh nghiệp. Theo kết luận thanh tra, Trung tâm chưa thực hiện nghĩa vụ nộp ngân sách nhà nước 2% doanh thu từ việc sử dụng tài sản công vào mục đích cho thuê. Số tiền chưa nộp được cơ quan thanh tra xác định là 47.363.521 đồng.
Kết luận thanh tra cũng ghi nhận 157.550.593 đồng còn tồn trên tài khoản 1351 từ năm 2020. Theo giải trình của Trung tâm, khoản tiền này hình thành từ đóng góp của các tổ chức, dự án phi chính phủ đã kết thúc hoạt động trước năm 2020. Thanh tra tỉnh yêu cầu Trung tâm lập phương án xử lý, sử dụng khoản tiền này, trình Sở Ngoại vụ và Sở Tài chính xem xét, hướng dẫn.
Thanh tra tỉnh Quảng Trị xác định rõ trách nhiệm đối với các vi phạm, khuyết điểm nêu trên thuộc về Phó Giám đốc phụ trách Trung tâm Phục vụ đối ngoại Quảng Trị (thời kỳ năm 2024 - 2025) và viên chức Kế toán trực tiếp tham mưu trong công tác quản lý, sử dụng tài sản công cũng như ngân sách đơn vị.
Chánh Thanh tra tỉnh đã ban hành Quyết định thu hồi số 553/QĐ-TTr ngày 15/10/2026, thu hồi nộp vào tài khoản tạm giữ tổng số tiền 288.527.521 đồng, bao gồm 241.164.000 đồng từ nguồn cho thuê cơ sở Trường Trẻ em khuyết tật chưa đúng quy định và 47.363.521 đồng tiền chưa nộp nghĩa vụ tài chính 2% doanh thu.
Về biện pháp xử lý hành chính, Thanh tra tỉnh Quảng Trị yêu cầu đơn vị khẩn trương rà soát, điều chỉnh toàn bộ thời hạn cũng như phương thức cho thuê văn phòng bảo đảm theo đúng quy định pháp luật. Đồng thời, trung tâm phải rà soát hồ sơ, hoàn thiện đề án khai thác tài sản công trình cấp thẩm quyền phê duyệt trước khi đưa vào kinh doanh, xây dựng phương án giải quyết dứt điểm khoản kinh phí hơn 157,5 triệu đồng đang tồn đọng trên tài khoản 1351 và tổ chức kiểm điểm nghiêm túc trách nhiệm của tập thể, cá nhân có liên quan.
Cùng với đó, Thanh tra tỉnh kiến nghị Giám đốc Sở Ngoại vụ tăng cường công tác chỉ đạo, kiểm tra, chủ trì tổ chức kiểm điểm và có hình thức xử lý trách nhiệm thỏa đáng đối với các cá nhân vi phạm.
Sở Tài chính được kiến nghị tăng cường thanh tra, kiểm tra và rà soát kỹ lưỡng các đề án sử dụng tài sản công vào mục đích cho thuê, liên doanh, liên kết trên địa bàn tỉnh nhằm đảm bảo tuân thủ nghiêm kỷ cương pháp luật.
