Định hướng xây dựng mô hình nhà xã hội chăm sóc người cao tuổi độc thân, cô đơn, không nơi nương tựa được Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm nêu rõ khi phát biểu tại buổi làm việc với Đảng ủy Chính phủ và các cơ quan về tình hình thực hiện chính sách an sinh xã hội, nhất là đối với các đối tượng yếu thế, đề xuất chủ trương, giải pháp thời gian tới, chiều 25/8.

Mức trợ giúp phải được điều chỉnh phù hợp với mức sống tối thiểu

Theo TTXVN, sau khi nghe báo cáo và các ý kiến trao đổi, phát biểu kết luận tại buổi làm việc, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm nhấn mạnh, những năm qua công tác an sinh đã đạt nhiều kết quả quan trọng.

Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm định hướng mỗi người dân có một hồ sơ an sinh theo vòng đời, mỗi gia đình được đánh giá đầy đủ về hoàn cảnh, tình trạng cần hỗ trợ. Ảnh: TTXVN

Nhưng chính sách an sinh xã hội, hỗ trợ người yếu thế vẫn còn nhiều bất cập. Theo Tổng Bí thư, Chủ tịch nước, điều này đòi hỏi phải đổi mới tư duy, hoàn thiện chính sách và tổ chức thực hiện quyết liệt, hiệu quả hơn.

Ông nêu rõ, mục tiêu đến năm 2030 là hình thành cơ bản hệ thống an sinh xã hội đa tầng, bao trùm, số hóa, bảo đảm sàn an sinh tối thiểu cho mọi người dân.

Hệ thống đến năm 2045 phải tiếp cận chuẩn mực các nước phát triển, thu nhập cao, dịch vụ chất lượng, tài chính bền vững, quản trị minh bạch, khả năng ứng phó nhanh trước các rủi ro.

Trong đó, sàn an sinh tối thiểu phải bảo đảm chăm sóc y tế thiết yếu, thu nhập cơ bản và điều kiện phát triển cho trẻ em, hỗ trợ người trong độ tuổi lao động khi mất việc, mất sinh kế.

Đặc biệt, người đứng đầu Đảng, Nhà nước lưu ý không để người dân rơi xuống dưới mức sống tối thiểu mà không được phát hiện, trẻ em bỏ học vì nghèo, người khuyết tật đặc biệt nặng không có người chăm sóc, gia đình gặp thiên tai phải chờ đợi quá lâu mới được hỗ trợ.

Để xác định rõ nhiệm vụ, trách nhiệm, tiến độ và kết quả, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước đề nghị thiết lập hồ sơ an sinh, đầu mối phục vụ.

Theo đó, Chính phủ được giao khẩn trương xây dựng Cơ sở dữ liệu an sinh xã hội quốc gia, kết nối với dữ liệu dân cư, bảo hiểm, thuế, việc làm, y tế, giáo dục, nhà ở và thiên tai, bảo đảm an ninh, an toàn và quyền riêng tư.

"Mỗi người dân có một hồ sơ an sinh theo vòng đời, mỗi gia đình được đánh giá đầy đủ về hoàn cảnh, tình trạng cần hỗ trợ", Tổng Bí thư, Chủ tịch nước định hướng.

Bên cạnh đó, cần củng cố sàn an sinh và cải cách chính sách trợ giúp xã hội. Mức trợ giúp phải được điều chỉnh phù hợp với mức sống tối thiểu, biến động giá cả và khả năng ngân sách, hỗ trợ bổ sung kịp thời những người gặp biến cố, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước lưu ý.

Nghiên cứu thí điểm bảo hiểm chăm sóc dài hạn tại một số địa phương

Tổng Bí thư, Chủ tịch nước yêu cầu mở rộng bảo hiểm xã hội và xây dựng thị trường lao động bao trùm; hoàn thiện các gói bảo hiểm linh hoạt về mức đóng, thời gian đóng và phương thức tham gia, có hỗ trợ phù hợp đối với người thu nhập thấp.

Tổng Bí thư, Chủ tịch nước nhấn mạnh mục tiêu phấn đấu là mỗi người dân Việt Nam, dù ở đâu và trong hoàn cảnh nào, đều được bảo vệ trước những rủi ro lớn. Ảnh: TTXVN

Người đứng đầu Đảng, Nhà nước cũng định hướng hỗ trợ thí điểm mô hình sinh kế đối với hộ gia đình có người cao tuổi, người khuyết tật; ưu tiên được vay vốn với lãi suất ưu đãi để tạo việc làm, tăng thu nhập.

Xây dựng hệ thống an sinh gia đình và liên thế hệ; phát triển kinh tế chăm sóc, chủ động ứng phó với già hóa dân số… cũng là các vấn đề được người đứng đầu Đảng, Nhà nước lưu ý.

Theo Tổng Bí thư, Chủ tịch nước, cần xây dựng chiến lược quốc gia về kinh tế chăm sóc, kết hợp y tế, phục hồi chức năng, công tác xã hội và chăm sóc tại gia đình, cộng đồng; nghiên cứu thí điểm bảo hiểm chăm sóc dài hạn tại một số địa phương.

Cùng với đó, xây dựng mô hình nhà xã hội chăm sóc người cao tuổi độc thân, người cao tuổi cô đơn không nơi nương tựa, bảo đảm người cao tuổi không phải sống trong nhà tạm, nhà dột, nát.

Với các chương trình phát triển, thu hồi đất, sắp xếp sản xuất, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước yêu cầu phải chú ý việc làm, thu nhập và sinh kế, có phương án đào tạo lại, hỗ trợ di chuyển, bảo hiểm thất nghiệp và tạo việc làm tại chỗ.

“Không để người nghèo và người lao động yếu thế phải gánh chịu phần bất lợi của quá trình phát triển”, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước nhấn mạnh.

Tổng Bí thư, Chủ tịch nước đề nghị xây dựng bộ chỉ số quốc gia về an sinh xã hội, công bố hằng năm theo địa phương và nhóm dân cư. Nơi nào để sót đối tượng, giải quyết chậm, để người dân phản ánh kéo dài thì người đứng đầu phải chịu trách nhiệm và giải trình.

Quán triệt công tác an sinh xã hội luôn đứng trước yêu cầu lớn trong khi nguồn lực có hạn, đối tượng và rủi ro không ngừng biến đổi, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước yêu cầu phải có tầm nhìn dài hạn, xác định đúng ưu tiên, tổ chức thực hiện hiệu quả.

Đột phá quan trọng nhất, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước nhấn mạnh, không chỉ là tăng mức trợ cấp mà là nâng cao năng lực của Nhà nước trong việc phát hiện, lắng nghe và hỗ trợ người dân kịp thời, bảo đảm các chính sách được thực hiện đồng bộ, phòng ngừa tốt rủi ro và tạo điều kiện để người dân tự vươn lên.

Mục tiêu phấn đấu là mỗi người dân Việt Nam, dù ở đâu và trong hoàn cảnh nào, đều được bảo vệ trước những rủi ro lớn, được tiếp cận các dịch vụ thiết yếu và có cơ hội phát triển, theo Tổng Bí thư, Chủ tịch nước.