Căn nhà của ông Phan bị phá tan hoang, không còn khả năng sử dụng. Ảnh: CT

Quá bức xúc, ông Phan làm đơn khiếu nại gửi đến Viện KSND TP HCM. Cơ quan này cho rằng, Cơ quan Điều tra, Viện KSND quận 2 đã làm đúng theo quy định pháp luật mà quên mất hậu quả của việc tự ý đập phá, tháo dỡ đã dẫn tới căn nhà không còn khả năng sử dụng.

Viện KSND TP HCM vi phạm Luật Khiếu nại?

Ngày 25/10/2017, Viện KSND TP HCM có Văn bản số 386-06/VKS-P2 về việc trả lời đơn của ông Nguyễn Đình Phan (ngụ tại phường Bình Trưng Tây, quận 2). Văn bản này do ông Nguyễn Anh Tuấn, Phó Trưởng phòng 2 ký.

Theo Văn bản số 386-06/VKS-P2: Sau khi nghiên cứu đơn và tài liệu, chứng cứ trong hồ sơ vụ án, Viện KSND TP HCM nhận thấy: Hợp đồng công chứng xác nhận, ông Kiều Quốc Phương bán cho ông Nguyễn Đình Phan căn nhà số 869 Nguyễn Duy Trinh, phường Bình Trưng Đông, quận 2 có diện tích xây dựng 93,5m2, kết cấu tường gạch, sân bê tông cốt thép, số tầng là 1 tầng + sân thượng, mái tôn (không bao gồm phần xây dựng không phép tầng 2). Khi làm thủ tục sang tên, ông Phan được UBND quận 2 cấp giấy chứng nhận là nhà có diện tích 95m2, kết cấu tường gạch, sàn bê tông cốt thép, số tầng là 2 tầng, mái tôn. Do đó, hai bên chưa thỏa thuận về việc mua bán tầng 2 xây dựng không phép.

Khi ông Phương bán căn nhà trên cho ông Phan thì 2 bên chưa bàn giao nhà, không làm biên bản bàn giao căn nhà bao gồm tài sản gì. 

Ông Phan có đồng ý cho ông Phương, bà Nguyễn Thị Hoàn (vợ ông Phương) mượn căn nhà trên để sử dụng 1 năm từ tháng 8/2015.

Sau khi hết thời hạn 1 năm, ông Phan tiếp tục cho ông Phương và bà Hoàn mượn căn nhà trên để ở thêm 1 tháng. Hai bên có thỏa thuận miệng (cả ông Phương, ông Phan và bà Hoàn đều thừa nhận là chỉ có thỏa thuận miệng), không có hợp đồng cho thuê và không có thỏa thuận gì về tài sản trong căn nhà là như thế nào.

Ông Phương và bà Hoàn thuê người đến tháo dỡ, không cố tình đạp phá tài sản của ông Phan cũng như chiếm đoạt các tài sản khách trong nhà, việc hư hỏng, mất mát là do trong quá trình chuyển nhà, thuê thợ tháo dỡ, nếu hư hỏng tài sản nào thì ông Phương sẽ sửa chữa hoặc bồi thường lại cho ông Phan.

Viện KSND TP HCM xét thấy với các tài liệu chứng cứ có trong hồ sơ không đủ cơ sở xác định ông Kiều Quốc Phương và bà Nguyễn Thị Hoàn có hành vi phạm tội như đơn tố cáo của ông Phan. Quá trình giải quyết vụ việc cũng như đơn của Cơ quan điều tra, Viện KSND Quận 2 đúng theo quy định pháp luật.

Như vậy, Viện KSND TP HCM đã “lái” vụ án sang hướng tranh chấp dân sự. Trong khi đó, có rất nhiều chứng cứ, cơ sở pháp lý cho thấy ở đây có dấu hiệu của hành vi phạm tội cố ý hủy hoại tài sản. 

Bên cạnh đó, Công an TP HCM cũng đang trong quá trình giải quyết đơn tố cáo của ông Phan. Vậy, trong trường hợp Công an TP HCM khẳng định có hành vi phạm tội thì Viện KSND TP HCM sẽ giải quyết ra sao hay tiếp tục bác bỏ?

Cần phải nói rõ, trước đó, do không đồng tình với việc giải quyết đơn tố cáo của Viện KSND quận 2, ông Nguyễn Đình Phan đã gửi đơn khiếu nại lên Viện KSND TP HCM. Câu hỏi đặt ra: Ông Nguyễn Anh Tuấn, Phó trưởng Phòng 2 có đủ thẩm quyền ký văn bản trả lời khiếu nại của công dân? Văn bản số 386-06/VKS-P2 của Viện KSND TP HCM có được coi là một quyết định giải quyết khiếu nại lần 2 đúng theo quy định của Luật Khiếu nại 2011?

Toàn bộ phần mái tôn, bồn cầu và nhiều vật dụng đã bị tháo dỡ, hủy hoại một cách không thương tiếc. Ảnh: CT

Viện KSND TP HCM “bỏ qua” việc bảo vệ quyền lợi của ông Phan?

Theo hồ sơ vụ việc, ngày 22/8/2013, ông Nguyễn Đình Phan và ông Kiều Quốc Phương đã thực hiện giao dịch mua bán nhà ở và chuyển nhượng quyền sử dụng đất tại phòng công chứng Thủ Đức. 

Ông Phương đã bán nhà ở và chuyển nhượng quyền sử dụng đất đối với toàn bộ căn nhà số 869 Nguyễn Duy Trinh, có tổng diện tích sử dụng là 212,4m2, diện tích xây dựng là 95,3m2, kết cấu nhà: Tường gạch, sàn bê tông cốt thép, mái tôn, số tầng 1 + sân thượng cho ông Nguyễn Đình Phan với giá là 700 triệu đồng.

Ông Phan cho biết: "Sau khi hoàn tất thủ tục chuyển nhượng, do gia đình ông Phương không có nhà ở nên ngày 11-8-2014, tôi đồng ý cho gia đình ông Phương ở lại căn nhà này một năm. Trong quá trình cho ông Phương ở nhờ, tôi tiến hành làm thủ tục sang tên trên giấy chứng nhận quyền sử dụng đất tại UBND quận 2”.

Ngày 28/11/2014, UBND quận 2 đã cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất, quyền sở hữu nhà ở và tài sản khác gắn liền với đất cho ông Phan với diện tích xây dựng 95,3m2, diện tích sử dụng 202,6m2 kết cấu nhà tường gạch, sàn bê tông cốt thép, mái tôn, số tầng là 2 tầng.

Như vậy, tính từ thời điểm ngày 28/11/2014, Nhà nước đã công nhận ông Phan là chủ sử dụng hợp pháp, được pháp luật công nhận và bảo vệ quyền và lợi ích đối ngôi nhà 2 tầng với kết cấu tường gạch, sàn bê tông cốt thép, mái tôn.

Sự việc đã xảy ra hơn 2 năm, ngôi nhà của ông Phan bị đập phá tan hoang, không sử dụng được, Cơ quan Cảnh sát điều tra, Công an quận 2 thì cho rằng không đủ cơ sở để khởi tố vụ vụ án. Ảnh: CT

Luật sư Lê Đức Thắng, Trưởng Văn phòng Luật sư Lê và Đồng sự (Đoàn Luật sư Hà Nội) phân tích: “Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất (sổ đỏ) là căn cứ pháp lý, là thứ bảo vệ quyền sở hữu nhà, đất của công dân, được pháp luật công nhận và bảo vệ. Nếu như người dân có nhà, có sổ đỏ mà không được bảo vệ, bị người khác đến phá nhà; kiện ra cơ quan công an, viện kiểm sát lại tiếp tục không được bảo vệ, không khởi tố kẻ phá nhà thì còn đâu kỷ cương phép nước, còn đâu niềm tin của nhân dân vào cán cân công lý”.

Theo luật sư Thắng, việc tháo dỡ làm biến dạng, hủy hoại toàn bộ ngôi nhà của ông Phan ngay cả khi tài sản theo cơ quan chức năng định giá chỉ 15 triệu đồng nhưng phá hỏng cả ngôi nhà tan hoang khiến chủ nhà không ở được là đã gây hậu quả nghiêm trọng. Khoản 1, Điều 143 Bộ luật Hình sự đã quy định: “Người nào hủy hoại hoặc cố ý làm hư hỏng tài sản của người khác gây thiệt hại từ 2 triệu đồng đến dưới 50 triệu đồng hoặc dưới 2 triệu đồng nhưng gây hậu quả nghiêm trọng thì bị phạt cải tạo không giam giữ đến ba năm hoặc phạt tù từ sáu tháng đến ba năm”.

“Việc Cơ quan Điều tra và Viện KSND quận 2 không khởi tố hình sự vụ án là đã bỏ lọt tội phạm. Mặt khác, tài sản gắn liền với đất của công dân đã được cấp sổ đỏ phải được bảo vệ quyền sở hữu hợp pháp theo Bộ luật Dân sự. Đến nay, sổ đỏ đó vẫn chưa bị thu hồi thì ông Phan vẫn được Nhà nước và các cơ quan thực thi pháp luật bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp đối với tài sản là quyền sở hữu nhà ở”, ông Thắng khẳng định.

Được biết, ông Nguyễn Đình Phan đã làm đơn tố cáo Viện KSND TP HCM lên Thành ủy TP HCM, Viện KSND Tối cao, Ủy ban Tư pháp của Quốc hội, Ban Nội chính Trung ương, Bộ Công an, Trung ương Mặt trận Tổ quốc Việt Nam…

Báo Thanh tra sẽ tiếp tục thông tin vụ việc.

Chu Tuấn