Các căn nhà kề sát tòa nhà 27 tầng được "chống" để tránh đổ sập, gây nguy hiểm cho các cư dân. Ảnh: ĐQ

Còn nhớ, năm 2012, nhóm phóng viên chúng tôi tiếp xúc với đoàn khiếu tố đông người, bức xúc là hàng trăm cư dân Dự án 52 Lĩnh Nam, do Lilama Hà Nội làm chủ đầu tư. Đeo bám đông người, bức xúc, các cư dân tố cáo việc chủ đầu tư là doanh nghiệp nhà nước có uy tín đã huy động tiền của cư dân quá tiến độ, tự ý nâng tầng, bán căn hộ khi chưa được cấp phép xây dựng, chiếm dụng vốn trái phép và kinh doanh bất động sản không đủ điều kiện theo qui định, sử dụng vốn huy động của cư dân trái mục đích…

Sau khi Báo Thanh tra vào cuộc, đồng thời thụ lý đơn của công dân, Thanh tra Bộ Xây dựng đã tiến hành thanh tra dự án. Điều đáng nói là toàn bộ các nội dung tố cáo của cư dân đều đúng. Thanh tra Bộ Xây dựng đã khẳng định việc Lilama Hà Nội huy động tiền của cư dân dự án trước tiến độ là trái với quy định của pháp luật. Hàng trăm khách hàng đã nộp từ 70 - 95% giá trị căn hộ. Sau khi thu thêm tiền của khách hàng, Lilama Hà Nội đã không tiếp tục triển khai xây dựng dự án mà vẫn dừng ở phần thô của các tầng 18, 19. Thanh tra Bộ Xây dựng cũng chỉ ra chủ đầu tư đã thi công không đúng giấy phép xây dựng, đổ bê tông bịt các ô thoáng để làm lô gia cho 4 căn hộ từ tầng 4 đến tầng 19. Đặc biệt, Lilama Hà Nội đã ký gần 40 hợp đồng bán căn hộ ở các tầng 28, 29, 30 trong khi dự án chỉ được cấp phép 27 tầng. Công ty cũng sử dụng sai mục đích trên 207 tỷ đồng của dự án.

Tại thời điểm 2013, Thanh tra Bộ Xây dựng đã yêu cầu Chủ tịch HĐTV và Tổng Giám đốc Tổng Công ty Lắp máy Việt Nam chỉ đạo Lilama Hà Nội thu hồi trên 207 tỷ đồng sử dụng sai mục đích của Dự án 52 Lĩnh Nam để tiếp tục thực hiện dự án, nhanh chóng bàn giao cho khách hàng mua nhà. Để kiểm soát tốt nguồn tiền thực hiện dự án, Thanh tra Bộ Xây dựng cũng yêu cầu Lilama Hà Nội lập tài khoản đồng kiểm soát 3 bên giữa Lilama Hà Nội, Ngân hàng Thương mại Cổ phần Phương Đông và đại diện khách hàng để cam kết thực hiện những nội dung liên quan đến việc quản lý, sử dụng dòng tiền đúng mục đích triển khai thi công hoàn thành bàn giao tòa nhà cho khách hàng.

Tuy nhiên, theo phản ánh của cư dân Dự án 52 Lĩnh Nam, đến nay, nhiều kiến nghị của cơ quan Thanh tra không được thực hiện, chủ đầu tư tiếp tục vi phạm các cam kết của mình và vi phạm các qui định của pháp luật, đẩy cư dân vào nhiều nguy cơ, thậm chí nguy hiểm.

Anh Phạm Thanh Tùng, đại diện các cư dân cho biết: Từ khi Thanh tra Bộ vào cuộc đến nay đã gần 5 năm nhưng khách hàng vẫn chưa ai được chính thức bàn giao căn hộ. Tiến độ của dự án nhích từng bước trong khi nhu cầu ở thực của khách hàng là rất lớn. Nhiều hộ gia đình phải thuê nhà, vay mượn để mua đã không còn cách nào khác là chấp nhận việc bàn giao tạm của chủ đầu tư để ở. Nhưng nói “tạm” cũng đã 2-3 năm rồi mà cư dân của dự án không biết đến khi nào mới được bàn giao chính thức. Hiện, cả 2 tòa nhà của dự án có khoảng trên 100 hộ buộc phải nhận nhà theo phương án “tạm bàn giao”. Khoảng 450 nhân khẩu sống cùng tiến độ thực hiện của dự án, luôn đối diện với nguy cơ mất an toàn về phòng chống cháy nổ do dự án chưa được nghiệm thu. Đặc biệt, toàn bộ cư dân của tòa 27 tầng không dám qua lại khu vực sân do có khoảng 5 căn hộ của cư dân liền kề (do chưa hoàn thiện công tác giải phóng mặt bằng) đang được chống bằng cột, kèo sắt vào đầu hồi tòa nhà, có thể đổ sập bất kỳ lúc nào, vô cùng nguy hiểm. Cũng do tòa nhà chưa hoàn thiện nên các công năng của hệ thống xử lý rác thải, an ninh, hệ thống mạng… đều chưa đáp ứng. Rác thải bừa bãi bốc mùi hôi thối. An ninh không được kiểm soát. Các dịch vụ thiết yếu cho cuộc sống sinh hoạt của các hộ dân không được đảm bảo.

Một buổi họp của tập thể các cư dân phản ánh sự bức xúc trước sự vô cảm của chủ đầu tư. Ảnh: ĐQ

Ông Đàm Quang Minh, đại diện khách hàng cũng cho biết, nghiêm trọng hơn là Lilama Hà Nội tiếp tục có dấu hiệu sai phạm trong quản lý, sử dụng nguồn vốn của dự án. Cụ thể, Lilama Hà Nội đã tự ý vi phạm cam kết về tài khoản 3 bên; tự ý yêu cầu khách hàng đóng tiền vào tài khoản công ty và hoàn toàn tự quyết định việc thanh toán các hạng mục công trình từ tài khoản 3 bên. Việc thu hồi tiền dự án sử dụng sai mục đích của Lilama Hà Nội không khả quan nên tiến độ của dự án đến nay không thể hoàn thành để bàn giao cho khách hàng. Do vậy, gần 500 nhân khẩu là khách hàng của dự án đang phải cư trú bất hợp pháp trong chính ngôi nhà của mình. Điều đó khiến cư dân của Dự án 52 Lĩnh Nam rất bức xúc, lo lắng, nhất là khi hàng loạt vụ cháy nổ xảy ra liên tục gần đây tại các tòa nhà chung cư.

Biết là bị xử ép mà vẫn buộc phải chấp nhận - đó là câu chuyện của gần 500 nhân khẩu đang cư trú tại Dự án 52 Lĩnh Nam. Tuy nhiên, Phó Giám đốc Lilama Hà Nội - ông Phạm Như Hải lại cho rằng, công ty chỉ cho khách hàng nhận nhà để sửa, không cho khách hàng lưu trú qua đêm, việc làm này hoàn toàn là… vi phạm của khách hàng. Ông Hải khẳng định mình đã hướng dẫn khách hàng nộp tiền mặt trực tiếp hoặc nộp thẳng vào tài khoản công ty, không cần nộp vào tài khoản 3 bên. Còn chuyện nghiệm thu tòa nhà về phòng cháy chữa cháy thì công ty mới tiến hành nghiệm thu sơ bộ lần 1, đang thực hiện nhiều yêu cầu của Cảnh sát PCCC TP Hà Nội, trong đó có việc phải điều chỉnh nhiều chi tiết. Khi phóng viên hỏi về việc gần 500 nhân khẩu đã sinh sống trong thời gian dài (2 - 3 năm) khi tòa nhà không đảm bảo điều kiện đưa vào hoạt động, ông Hải còn cung cấp cho chúng tôi cam kết nhận nhà để sửa, trong đó công ty đã nêu rõ điều khoản “không lưu trú qua đêm”.

Ứng xử của lãnh đạo Lilama Hà Nội một lần nữa cho chúng tôi thấy dường như có sự vô cảm và cố ý vi phạm pháp luật của đơn vị này? Đã đến lúc cơ quan quản lý cần có động thái quyết liệt hơn để giải cứu các cư dân tại Dự án 52 Lĩnh Nam, đảm bảo mỗi cư dân có quyền được sống an toàn, được pháp luật bảo hộ.

 Đan Quế