Phạm vi đất ông Bình khiếu nại thuộc dự án quy hoạch sắp xếp dân cư Thoại Ngọc Hầu - cồn Phó Quế, thành phố Long Xuyên.

Kết quả thẩm tra hồ sơ thể hiện: Năm 1978, khi đang c¬ư ngụ tại huyện Lấp Vò, tỉnh Đồng Tháp, ông Võ Văn Bình đến Long Xuyên hành nghề thợ mộc để mưu sinh.

Năm 1980, ông Bình tự chiếm đất bãi bồi thuộc khu vực cồn Phó Quế, phường Mỹ Long, thành phố Long Xuyên xây dựng 1 căn nhà để ở.

Năm 1991, ông Bình kê khai diện tích nhà là 28m².

Quá trình cư ngụ, ông Bình đã lấn chiếm thêm đất và lần lượt xây dựng thêm 3 căn nhà tạm.

Ngày 26 - 28/5/1993, qua giám định hiện trạng của hộ ông Bình thể hiện: Gồm 4 căn nhà (căn 1: 4 x 8,9m = 35,6m²; căn 2: 2,8 x 2,3m = 6,44m²; căn 3: 4,9 x 4m = 19,6m²; căn 4: 2,9 x 5,4m = 15,66m²) với tổng diện tích là 77,3m². Ao cá và khuôn viên đất sử dụng xung quanh nhà 378,7m² trên khu đất có diện tích 456m². Kèm theo mẫu kê khai nhà đất năm 1991 với diện tích 28m².

Ngày 12/10/1994, UBND tỉnh An Giang ký Quyết định số 101/QĐ.UB giao UBND thị xã (nay là thành phố) Long Xuyên và Ban Quản lý công trình chịu trách nhiệm sắp xếp dân cư và thực hiện mọi chủ trương, chính sách hỗ trợ đối với dự án.

Theo đo đạc của ngành Địa chính, diện tích đất của ông Bình tính đến ngày 25/11/1996 (thời điểm sau san lấp) là 587,9m². Còn hồ sơ kỹ thuật do Tổng cục Địa chính lập tháng 10/1996 thể hiện trên đất ông Bình chỉ có 3 căn nhà. Vì thế, diện tích phát sinh không được bồi hoàn do kết quả kiểm tra đơn tố cáo của 10 hộ dân trong khu vực xác định ông Bình đã lấn chiếm đất sau san lấp.

Ngày 19/7/1997, UBND thị xã Long Xuyên ban hành Quyết định số 939/QĐ.UB giải quyết bồi hoàn cho hộ ông Võ Văn Bình số tiền 36.942.620 đồng.

Trong đó, diện tích đất được bồi hoàn 77,3m² và được mua 1 nền nhà tái định cư diện tích 72m², số 25I2 đường Chu Văn An theo quy định chung.

Ông Bình khiếu nại đòi được công nhận diện tích đất thực tế là 816,17m² và được cấp quyền sử dụng phần còn lại sau khi mở đường.

Trong khi chờ giải quyết, ông Bình chiếm luôn lô nền số 24I2 liền kề (đã bố trí cho hộ giải tỏa) để xây dựng nhà ở. Cùng lúc chuyển nhượng lô nền số 25I2 cho người khác.

Ngày 11/1/2002, UBND tỉnh An Giang ban hành Quyết định số 89/QĐ-UB-KN giải quyết bồi hoàn cho hộ ông Võ Văn Bình với tổng số tiền là 218.620.000 đồng, trong đó, diện tích đất bồi hoàn được điều chỉnh 456m².

Ông Bình không đồng ý và khiếu nại đến các cơ quan Trung ương.

Ngày 18/5/2005, Thanh tra Chính phủ có Báo cáo kết luận số 1052/BC-TTCP khẳng định việc khiếu nại của ông Võ Văn Bình yêu cầu đền bù diện tích 816,17m² đất là không có cơ sở giải quyết.

Tuy nhiên, Thanh tra Chính phủ cũng yêu cầu UBND tỉnh An Giang điều chỉnh một phần nội dung giải quyết tại Quyết định số 89/QĐ-UB-KN theo hướng: Đền bù cho ông Bình 77,3m² đất giá 500.000 đồng/m², diện tích còn lại đền bù bằng 80% giá 500.000 đồng/m² và giải quyết thêm 1 nền nhà tái định cư liền kề mà gia đình ông Bình đang sử dụng để ở theo giá chỉ tính chi phí đầu tư cơ sở hạ tầng tại thời điểm thu hồi đất để ổn định cuộc sống.

Ngày 11/1/2006, tại Văn bản số 163/VPCP-V.II của Văn phòng Chính phủ, Thủ tướng Phan Văn Khải chấp thuận theo phương án giải quyết của Thanh tra Chính phủ tại Báo cáo kết luận thanh tra số 1052/BC-TTCP ngày 18/5/2005.   

Ngày 19/3/2008, UBND tỉnh đã ban hành Quyết định số 54/QĐ-UBND giải quyết khiếu nại của ông Bình theo đúng nội dung trên. Trong đó, giao thêm cho hộ ông Bình 1 nền nhà (lô nền 24I2) có thu tiền sử dụng đất.

Từ diễn biến trên cho thấy, theo giấy tờ chứng minh quá trình sử dụng đất của ông Bình chỉ có mẫu kê khai nhà đất năm 1991 với diện tích 28m². Tuy nhiên, theo biên bản giám định trước giải tỏa, ngày 28/5/1993, tổng diện tích 4 căn nhà của ông Bình là 77,3m² nằm rải rác trên khuôn viên đất có diện tích 456m² nên đã được xem xét bồi hoàn. Việc ông Bình khiếu nại đòi bồi hoàn toàn bộ diện tích đất lấn chiếm là không có cơ sở giải quyết. Vì diện tích này là phần mà ông Bình lấn chiếm sau san lấp.

Về chính sách tái định cư, theo phương án chung của dự án, mỗi hộ có nhà đất giải tỏa (không phân biệt diện tích lớn hay nhỏ) được bố trí 1 nền tái định cư. Xét gia đình ông Bình có đông nhân khẩu nên UBND tỉnh xem xét giải quyết 2 nền tái định cư là có phần ưu ái hơn các hộ cùng dự án.

Trong quá trình khiếu nại, ông Bình luôn viện lý do hộ đông nhân khẩu, có nhu cầu tái định cư. Nhưng, sau khi được bố trí tái định cư, ngày 8/12/2001 ông Bình đã chuyển nhượng nền số 25I2 cho người khác. Vì thế, những bức xúc về chỗ ở mà ông Bình trình bày khi khiếu nại không phải là nhu cầu chính đáng. Do đó, không thể giải quyết yêu cầu của ông Bình đòi được bố trí thêm nền tái định cư.

Thực hiện Kế hoạch số 319/KH-TTCP ngày 20/2/2009 của Thanh tra Chính phủ kiểm tra, rà soát vụ việc khiếu nại, tố cáo tồn đọng, bức xúc, kéo dài, ngày 23/8/2010, UBND tỉnh An Giang đã tổ chức tiếp và công bố kết thúc giải quyết khiếu nại đối với hộ ông Võ Văn Bình.

Nay, UBND tỉnh An Giang thông báo kết thúc giải quyết khiếu nại đối với hộ ông Võ Văn Bình. Yêu cầu ông Bình nghiêm chỉnh chấp hành Quyết định số 54/QĐ-UBND ngày 12/3/2008, chấm dứt khiếu nại.

Căn cứ kết luận của Phó Thủ tướng Trương Vĩnh Trọng tại khoản 1 Thông báo số 89/TB-VPCP ngày 19/3/2009 của Văn phòng Chính phủ, UBND tỉnh An Giang đề nghị các cơ quan Trung ương thống nhất với phương án giải quyết của tỉnh để cùng giải thích khi ông Bình khiếu nại vượt cấp.

Minh Đăng