(Thanh tra) - Giai đoạn 2026 - 2030, tỉnh Điện Biên xác định yêu cầu phòng, chống tham nhũng, tiêu cực phải gắn chặt với kiểm soát quyền lực, hoàn thiện cơ chế quản lý trong mô hình chính quyền địa phương 2 cấp và đẩy mạnh chuyển đổi số, nâng cao trách nhiệm người đứng đầu.
Theo Thanh tra tỉnh Điện Biên, giai đoạn tiếp theo của Chiến lược quốc gia phòng, chống tham nhũng, tiêu cực đến năm 2030 đặt ra yêu cầu cao hơn về chất lượng thực thi. Công tác phòng ngừa không chỉ dừng ở hoàn thiện quy định, tăng cường kiểm tra mà phải đi vào kiểm soát quyền lực, trách nhiệm công vụ và những lĩnh vực tiềm ẩn nguy cơ phát sinh sai phạm. Đây cũng là yêu cầu được đặt ra từ thực tiễn sơ kết giai đoạn 2023 - 2026.
Mặc dù UBND tỉnh Điện Biên ghi nhận nhiều chuyển biến tích cực trong lãnh đạo, chỉ đạo, công khai, minh bạch, cải cách hành chính và hoạt động thanh tra. Tuy nhiên, công tác kiểm soát tài sản, thu nhập còn khó khăn do dữ liệu giữa các ngành, lĩnh vực chưa kết nối đồng bộ. Việc xác minh tài sản ngoài địa bàn tỉnh mất nhiều thời gian. Công tác tự kiểm tra, tự phát hiện ở một số nơi còn hạn chế; hiệu quả phòng, chống tham nhũng trong khu vực ngoài Nhà nước chưa cao.
Những vấn đề này cho thấy nhiệm vụ giai đoạn mới không chỉ là tiếp tục các giải pháp đã triển khai, mà còn phải xử lý những điểm nghẽn đã bộc lộ. Trong đó, việc sắp xếp tổ chức bộ máy, vận hành mô hình chính quyền địa phương 2 cấp và đẩy mạnh phân cấp, phân quyền đòi hỏi cơ chế kiểm soát quyền lực phải được hoàn thiện tương ứng.
UBND tỉnh Điện Biên xác định tiếp tục nâng cao hiệu lực, hiệu quả lãnh đạo, chỉ đạo của cấp ủy, chính quyền các cấp; đề cao trách nhiệm người đứng đầu. Mọi quyền lực phải được kiểm soát chặt chẽ, gắn với chức năng, nhiệm vụ và thẩm quyền được giao.
Cùng với đó, tỉnh đặt yêu cầu tăng cường công khai, minh bạch, trách nhiệm giải trình, kiểm soát xung đột lợi ích và tài sản, thu nhập của người có chức vụ, quyền hạn. Những khoảng trống trong quản lý phát sinh từ quá trình sắp xếp tổ chức bộ máy và phân cấp, phân quyền cần được nhận diện, khắc phục kịp thời.
Đối với công tác cán bộ, yêu cầu đặt ra là kiểm soát chặt chẽ quyền lực trong tuyển dụng, bố trí, sử dụng và đánh giá cán bộ; gắn kết quả thực hiện nhiệm vụ với trách nhiệm công vụ. Điện Biên cũng xác định tiếp tục xây dựng đội ngũ cán bộ, công chức, viên chức có phẩm chất đạo đức, bản lĩnh, năng lực và tính chuyên nghiệp, từng bước hình thành văn hóa liêm chính trong hoạt động công vụ.
Đây là những yếu tố quan trọng để phòng ngừa vi phạm từ sớm, từ xa, hạn chế tình trạng quyền lực không được kiểm soát hoặc trách nhiệm không được xác định rõ khi xử lý công việc.
Cũng theo Thanh tra tỉnh, một trong những trọng tâm của tỉnh Điện Biên trong giai đoạn 2026 - 2030 là đẩy mạnh chuyển đổi số, xây dựng chính quyền số và quản trị số. Theo định hướng của tỉnh, dữ liệu cần được kết nối, chia sẻ giữa các cơ quan nhà nước để nâng cao hiệu quả quản lý, giám sát và phát hiện sớm nguy cơ tham nhũng, tiêu cực.
Yêu cầu này gắn trực tiếp với hạn chế đã được chỉ ra trong giai đoạn đầu thực hiện Chiến lược. Khi dữ liệu về đất đai, tài sản, đăng ký doanh nghiệp, thuế, ngân hàng và các lĩnh vực liên quan chưa được kết nối đầy đủ, việc xác minh thông tin phục vụ kiểm soát tài sản, thu nhập còn mất thời gian, ảnh hưởng đến hiệu quả phòng ngừa.
Vì vậy, UBND tỉnh kiến nghị các bộ, ngành Trung ương đẩy nhanh tiến độ xây dựng, hoàn thiện và kết nối các cơ sở dữ liệu quốc gia. Tỉnh cũng đề nghị tăng cường ứng dụng khoa học, công nghệ và chuyển đổi số trong thanh tra, kiểm tra, quản lý nhà nước; mở rộng dịch vụ công trực tuyến, thanh toán không dùng tiền mặt và ứng dụng trí tuệ nhân tạo, phân tích dữ liệu phù hợp với điều kiện thực tế.
Song song với phòng ngừa, Điện Biên xác định phải nâng cao chất lượng thanh tra, kiểm tra, kiểm toán và phối hợp giữa các cơ quan có chức năng phát hiện, xử lý tham nhũng. Việc phối hợp giữa cơ quan thanh tra, kiểm tra, điều tra, truy tố, xét xử và thi hành án cần tiếp tục được củng cố, bảo đảm xử lý kịp thời các hành vi vi phạm, đồng thời nâng cao hiệu quả thu hồi tài sản bị thất thoát, chiếm đoạt.
Cách tiếp cận này đặt công tác phòng, chống tham nhũng trong một quy trình xuyên suốt: Chủ động nhận diện nguy cơ, tăng cường kiểm tra, phát hiện vi phạm và theo dõi việc thực hiện các kết luận, kiến nghị sau thanh tra. Phòng ngừa được xác định là trọng tâm, nhưng phải đi đôi với xử lý nghiêm minh để nâng cao tính răn đe.
Một nhiệm vụ khác là nâng cao hiệu quả tuyên truyền, phổ biến pháp luật và phát huy vai trò giám sát của Mặt trận Tổ quốc Việt Nam, các tổ chức chính trị - xã hội, cơ quan báo chí, cộng đồng doanh nghiệp và Nhân dân. Tỉnh định hướng tạo điều kiện để người dân tham gia giám sát việc thực thi công vụ, phản ánh, tố giác hành vi tham nhũng, tiêu cực; đồng thời thúc đẩy xây dựng văn hóa liêm chính trong cả khu vực công và khu vực ngoài Nhà nước.
Từ thực tiễn triển khai giai đoạn đầu, UBND tỉnh Điện Biên kiến nghị tiếp tục hoàn thiện hệ thống pháp luật, hướng dẫn những vấn đề phát sinh trong mô hình chính quyền địa phương 2 cấp và quá trình phân cấp, phân quyền. Tỉnh cũng đề xuất tăng cường đào tạo chuyên sâu cho đội ngũ cán bộ làm công tác phòng, chống tham nhũng, tiêu cực, nhất là đối với những nội dung mới phát sinh.
Đáng chú ý, tỉnh đề nghị kế hoạch thực hiện Chiến lược giai đoạn 2026 - 2030 phải xác định rõ nhiệm vụ, sản phẩm, cơ quan chủ trì, cơ quan phối hợp và thời hạn hoàn thành. Đây là cơ sở để các nhiệm vụ không dừng ở định hướng chung mà có thể được tổ chức thực hiện, theo dõi và đánh giá cụ thể.
Với các trọng tâm trên, Điện Biên hướng tới nâng cao hiệu quả phòng ngừa, phát hiện và xử lý tham nhũng, tiêu cực trong điều kiện tổ chức bộ máy và phương thức quản lý đang tiếp tục đổi mới. Hiệu quả thực hiện sẽ phụ thuộc vào sự lãnh đạo, chỉ đạo thường xuyên, trách nhiệm của người đứng đầu và khả năng phối hợp đồng bộ giữa các cơ quan, đơn vị, địa phương.
