Ông Nguyễn Văn Quyền, Phó Chủ tịch Hội Luật gia Việt Nam phát biểu tại họp báo. Ảnh: Hải Hà

Ông Jitendra Sharma, Ủy viên Ban Thường vụ, Chủ tịch danh dự, nguyên Chủ tịch IADL tham dự cuộc họp báo và đọc bản tuyên bố.

Phát biểu tại cuộc họp báo, ông Jitendra Sharma cho biết: Vào ngày 2/5/2014, Trung Quốc đã tiến hành hạ đặt giàn khoan Hải Dương 981 tại tọa độ 15 độ 29'58 vĩ Bắc - 111 độ 12'06' kinh Đông. Khu vực hạ đặt giàn khoan này nằm hoàn toàn trong vùng thềm lục địa và vùng đặc quyền kinh tế của Việt Nam. IADL hiểu rằng sau khi phía Việt Nam lên tiếng phản đối, Trung Quốc đã điều hơn 80 tàu và máy bay, bao gồm cả tàu quân sự tới khu vực trên.

Tình hình trở nên nghiêm trọng hơn khi tàu Trung Quốc vây hãm tàu Việt Nam, đặc biệt dùng vòi rồng công suất lớn phun tàu cảnh sát biển và tàu kiểm ngư của Việt Nam, gây thiệt hại về phương tiện và đe dọa đến tính mạng con người.

IADL cũng đã nhận được thông báo về một số vụ đâm vào các đánh cá của Việt Nam gây hư hại một số tàu, làm ngư dân bị thương, và thậm chí khiến tàu đánh cá của Việt Nam bị chìm.

Ông Jitendra Sharma đọc bản tuyên bố về tình hình Biển Đông. Ảnh: Hải Hà

Trước tình hình đó, IADL thể hiện sự quan ngại sâu sắc về hành động leo thang căng thẳng của Trung Quốc. IADL không thể làm ngơ trước sự kiện này, vì vậy đã quyết định gửi thư tới chính quyền Trung Quốc với 4 nội dung.

Thứ nhất: Nhắc nhở tất cả các bên có nghĩa vụ giải quyết tranh chấp một cách hòa bình, tuyệt đối tuân thủ UNCLOS 1982, Công ước mà cả Trung Quốc và Việt Nam đều là quốc gia thành viên.

Thứ hai: Đề nghị phía Trung Quốc làm rõ cơ sở pháp lý của các hành động: Đưa giàn khoan Hải Dương 981 vào vùng đặc quyền kinh tế và thềm lục địa của Việt Nam; Đưa tàu, máy bay và tàu quân sự tới hoạt động gần khu vực giàn khoan Hải Dương 981; Tiến hành những hành vi khiêu khích như đâm, bắn vòi rồng vào các tàu chấp pháp của Việt Nam gây thiệt hại về phương tiện và đe dọa đến tính mạng con người, cũng như các vụ việc tấn công tàu cá của Việt Nam ngày 7/5.

Thứ ba: Kêu gọi Trung Quốc, với tư cách là một quốc gia thành viên của Hội đồng Bảo an Liên hợp quốc: Tôn trọng, tuân thủ và giữ gìn tuyệt đối Hiến chương Liên hợp quốc; Xử sự đúng tư cách của một nước lớn cũng như đúng tư cách của một quốc gia thành viên của Hội đồng Bảo an Liên hợp quốc trong việc giữ gìn và bảo vệ hòa bình, ổn định, an ninh khu vực và thế giới.

Thứ tư: Yêu cầu chính quyền Trung Quốc đưa ra những phản hồi với IADL, bày tỏ quan điểm về các vấn đề này.

"Với tư cách là một tổ chức có mục tiêu hướng tới giải quyết tranh chấp bằng con đường hòa bình, IADL đề nghị Trung Quốc tôn trọng luật pháp quốc tế, dừng và kiềm chế các hành động gây phức tạp tình hình, làm gia tăng căng thẳng trong khu vực, đe dọa đến an ninh, an toàn hàng hải ở Biển Đông", ông Jitendra Sharma nhấn mạnh.

IADL do Liên Xô cũ khởi xướng thành lập năm 1946 tại Paris, Pháp, và hiện đặt trụ sở tại Brussels, Bỉ; gồm hơn 100 thành viên.

Cơ cấu tổ chức của IADL gồm 3 cơ quan chính: Đại hội đồng giải quyết các vấn đề lớn và ra định hướng chính cho tổ chức và được họp triệu tập 5 năm/lần, cơ quan thứ hai là cơ quan Hội đồng và cơ quan thứ ba Ban Thường vụ, chính là cơ quan thường xuyên làm việc hàng ngày.

Việt Nam đã tham gia IADL từ năm 2001, và từ đó đến nay, phía Hội Luật gia Việt Nam vẫn luôn cử 1 đại diện tham gia vào trong Ban Thường vụ của IADL.

IADL hoạt động với tôn chỉ, mục đích là tham gia thúc đẩy việc thực hiện các nguyên tắc bảo đảm công bằng, quyền dân tộc tự quyết, ngăn chặn chủ nghĩa thực dân và đế quốc, giải quyết các mâu thuẫn quốc tế bằng biện pháp hòa bình…

Từ khi thành lập, IADL đã có nhiều hoạt động tích cực trên các lĩnh vực chính trị, kinh tế, dân chủ, nhân quyền tại nhiều nước trên thế giới, như kêu gọi trả tự do cho cựu Tổng thống Nam Phi Nelson Mandela; tham gia cùng Liên hợp quốc xóa bỏ chính sách Apartheid tại Nam Phi (năm 1946); tổ chức thực hiện chiến dịch hỗ trợ hòa bình ở Trung Đông và công nhận quyền tự quyết của người Palestin (năm 1980); hỗ trợ các nước sản xuất dầu mỏ thực hiện quyền kiểm soát đối với tài nguyên (năm 1971); tổ chức hội nghị quốc tế về trật tự kinh tế mới tại Mexico (năm 1981); phản đối Mỹ đơn phương sử dụng vũ lực chống Iraq (năm 1998)…

Hải Hà