(Thanh tra) - Trình diễn di sản, trải nghiệm thực tế ảo, khám phá con đường di sản văn hóa cà phê và trình diễn trang phục truyền thống là những hoạt động nổi bật trong dự thảo kế hoạch tổ chức Tuần Văn hóa Đại đoàn kết toàn dân tộc tỉnh Đắk Lắk năm 2026, dự kiến diễn ra từ ngày 17 đến 24/11.
Ngày 21/10, ông Trần Hồng Tiến, Giám đốc Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch tỉnh Đắk Lắk, cho biết Sở đã hoàn thiện dự thảo kế hoạch liên tịch tổ chức “Tuần Văn hóa Đại đoàn kết toàn dân tộc tỉnh Đắk Lắk năm 2026” để tham mưu UBND tỉnh xem xét.
Với chủ đề “Đắk Lắk – Nơi hội tụ những sắc màu văn hóa”, sự kiện hướng đến tôn vinh bản sắc của 45 dân tộc cùng sinh sống trên địa bàn, đồng thời kết nối các giá trị văn hóa đặc trưng của đại ngàn Tây Nguyên với vùng đồng bằng, duyên hải và biển đảo.
Kế hoạch được xây dựng nhằm cụ thể hóa Nghị quyết số 80 của Bộ Chính trị về phát triển văn hóa Việt Nam, hưởng ứng Ngày Văn hóa Việt Nam (24/11), Ngày hội Đại đoàn kết toàn dân tộc (18/11) và kỷ niệm 80 năm Hội nghị Văn hóa toàn quốc lần thứ nhất.
Theo dự thảo, chương trình khai mạc dự kiến diễn ra lúc 19h30 ngày 20/11 tại Bảo tàng Đắk Lắk, phường Buôn Ma Thuột. Điểm nhấn của lễ khai mạc là chương trình nghệ thuật kéo dài khoảng 75 phút, được xây dựng theo mạch nội dung “Đại ngàn - Dòng chảy văn hóa - Biển xanh - Hội tụ và tương lai”.
Chương trình dự kiến kết hợp các loại hình nghệ thuật truyền thống như cồng chiêng, sử thi, dân ca, dân vũ, nhạc cụ dân tộc, nghệ thuật Bài chòi cùng những chất liệu văn hóa biển, qua đó kể câu chuyện về một Đắk Lắk mới, nơi các giá trị văn hóa đặc sắc cùng giao thoa và phát triển.
Đáng chú ý, chương trình sẽ ứng dụng công nghệ sân khấu hiện đại như màn hình LED, đồ họa chuyển động, trình chiếu đa phương tiện và công nghệ tương tác, tạo sự kết hợp giữa nghệ thuật truyền thống với phương thức trình diễn đương đại.
Từ ngày 20 đến 24/11, không gian trải nghiệm “Di sản văn hóa Đắk Lắk” dự kiến được tổ chức tại Bảo tàng Đắk Lắk, Bảo tàng Phú Yên và một số địa điểm phù hợp.
Người dân, du khách có cơ hội trực tiếp tham gia thực hành cồng chiêng, múa xoang, dệt thổ cẩm, tìm hiểu nghề thủ công truyền thống, thưởng thức ẩm thực và trải nghiệm các trò chơi dân gian. Không gian này còn giới thiệu văn hóa cư dân vùng biển, các nghề truyền thống và đời sống sinh hoạt của cộng đồng ven biển.
Một hoạt động đáng chú ý khác là Ngày hội Thổ cẩm và Trình diễn trang phục truyền thống, dự kiến diễn ra từ ngày 21 đến 24/11 tại Bảo tàng Đắk Lắk. Các sản phẩm thổ cẩm được giới thiệu gắn với câu chuyện về con người, ký ức cộng đồng, kỹ thuật dệt và bản sắc văn hóa của các dân tộc.
Bên cạnh các hoạt động văn hóa truyền thống, dự thảo kế hoạch còn đề xuất nhiều chương trình ứng dụng công nghệ hiện đại nhằm đổi mới cách tiếp cận di sản, thu hút giới trẻ.
Trong đó, chương trình trải nghiệm thực tế ảo “Trở về thời khắc thiêng liêng” dự kiến diễn ra từ ngày 22 đến 24/11 tại Trung tâm Văn hóa Du lịch tỉnh.
Thông qua thiết bị thực tế ảo (VR), người tham gia sẽ được trải nghiệm không gian Quảng trường Ba Đình lịch sử, tái hiện thời khắc Chủ tịch Hồ Chí Minh đọc bản Tuyên ngôn Độc lập ngày 2/9/1945, khai sinh nước Việt Nam Dân chủ Cộng hòa.
Hoạt động hướng đến đổi mới phương thức giáo dục truyền thống yêu nước, lịch sử dân tộc bằng công nghệ số, đặc biệt với học sinh, sinh viên và thế hệ trẻ.
Cùng với đó, chương trình “Thế hệ trẻ kể chuyện quê hương” dự kiến được triển khai trong tháng 10 và 11/2026, khuyến khích học sinh, sinh viên, đoàn viên, thanh niên sáng tạo các sản phẩm truyền thông số, video, hình ảnh và tác phẩm nghệ thuật về văn hóa, di sản, cảnh quan và con người Đắk Lắk.
Một điểm nhấn khác là hoạt động “Con đường di sản văn hóa cà phê”, dự kiến tổ chức từ ngày 20 đến 24/11 trên đường Phan Đình Giót, phường Buôn Ma Thuột.
Tại đây, người dân và du khách sẽ được tìm hiểu hành trình của hạt cà phê từ vùng nguyên liệu, quá trình sản xuất, chế biến đến nghệ thuật thưởng thức. Các doanh nghiệp, hợp tác xã được khuyến khích tham gia giới thiệu sản phẩm đặc trưng, tổ chức hoạt động trải nghiệm và triển khai chương trình ưu đãi tự nguyện, góp phần quảng bá giá trị văn hóa cà phê Đắk Lắk.
Ngoài ra, dự thảo còn đề xuất tổ chức tuần phim chào mừng Ngày Văn hóa Việt Nam, trưng bày sách, quảng bá văn hóa đọc, biểu diễn nghệ thuật và trình diễn di sản tại bảo tàng, không gian công cộng.
Nhân Ngày Văn hóa Việt Nam 24/11, các cơ quan chức năng dự kiến xây dựng phương án mở cửa phục vụ người dân, du khách tham quan các di tích, danh lam thắng cảnh, bảo tàng và công trình văn hóa tiêu biểu; đồng thời rà soát chính sách miễn, giảm phí tham quan tại những địa điểm có thu phí.
Không chỉ tập trung vào các chương trình quy mô cấp tỉnh, dự thảo kế hoạch còn hướng đến đưa hoạt động văn hóa về khu dân cư, thôn, buôn, tổ dân phố.
Đối với các địa phương, kế hoạch đặt mục tiêu mỗi xã, phường tổ chức ít nhất 1-2 hoạt động văn hóa phù hợp; mỗi thôn, buôn, tổ dân phố tổ chức ít nhất 2-3 hoạt động có sự tham gia trực tiếp của người dân.
Các hoạt động có thể gồm giao lưu văn nghệ, thể thao, trò chơi dân gian, truyền dạy nghề truyền thống, giới thiệu ẩm thực, tổ chức bữa cơm đại đoàn kết hoặc các chương trình tương trợ, tri ân trong cộng đồng.
Đáng chú ý, mỗi xã, phường được định hướng lựa chọn ít nhất một mô hình hoặc nhóm hoạt động văn hóa có khả năng duy trì sau ngày hội, như câu lạc bộ văn nghệ liên thế hệ, lớp truyền dạy của nghệ nhân, tủ sách cộng đồng hoặc nhóm gìn giữ cảnh quan, môi trường.
Định hướng này nhằm hạn chế tình trạng hoạt động văn hóa chỉ diễn ra trong thời gian ngắn, từng bước hình thành không gian sinh hoạt cộng đồng thường xuyên, góp phần bảo tồn và phát huy giá trị văn hóa truyền thống.
Dự thảo kế hoạch cũng nhấn mạnh yêu cầu tổ chức các hoạt động thiết thực, an toàn, tiết kiệm, tránh phô trương, hình thức; không áp đặt mô hình tổ chức hoặc huy động đóng góp bắt buộc từ người dân. Việc tổ chức phải tôn trọng sự đa dạng văn hóa, phong tục, tập quán của các cộng đồng dân tộc, không đồng nhất hoặc sân khấu hóa những nghi lễ, tri thức mang tính thiêng.
