(Thanh tra) - Ngày Văn hóa Việt Nam 24/11 không chỉ là dịp nhắc về những giá trị văn hóa, mà còn là lúc nhìn lại cách những giá trị ấy hiện diện trong công việc thường ngày. Với Thanh tra tỉnh Lào Cai, câu chuyện được đặt vào những việc rất cụ thể: Tiếp công dân, giải quyết khiếu nại, tố cáo, xuống cơ sở, ứng xử với đơn vị được thanh tra và giữ kỷ luật trong thực thi nhiệm vụ.
Một cuộc tiếp công dân, một buổi làm việc tại cơ sở hay một cuộc thanh tra có thể bắt đầu từ những quy định rất chặt chẽ, nhưng cách cán bộ thực hiện lại quyết định phần lớn cảm nhận của người dân về cơ quan công quyền. Lắng nghe đầy đủ, giải thích rõ ràng, làm việc đúng mực, không gây phiền hà - những điều tưởng nhỏ ấy lại là phần dễ nhìn thấy nhất của văn hóa nơi công sở.
Trong triển khai các nhiệm vụ hưởng ứng Ngày Văn hóa Việt Nam 24/11, Thanh tra tỉnh Lào Cai xác định việc xây dựng môi trường làm việc cũng phải gắn với những yêu cầu cụ thể trong thực thi công vụ. Hoạt động trong tháng 11 được gắn với Ngày hội Đại đoàn kết toàn dân tộc 18/11 và đợt tuyên truyền cao điểm hướng tới kỷ niệm 80 năm Hội nghị Văn hóa toàn quốc lần thứ nhất (24/11/1946 - 24/11/2026).
Điểm đáng chú ý nằm ở cách yêu cầu về văn hóa được đưa xuống từng vị trí công việc. Trong tiếp công dân, giải quyết khiếu nại, tố cáo và làm việc tại cơ sở, cán bộ phải giữ thái độ chuẩn mực, kịp thời xử lý những phản ánh, kiến nghị; đồng thời chủ động nắm tình hình, nhất là những vụ việc có nguy cơ phát sinh phức tạp. Với cán bộ, thanh tra viên trực tiếp xuống địa bàn, yêu cầu được đặt rõ: 100% phải thực hiện đúng quy tắc ứng xử, không nhũng nhiễu, không gây khó khăn, phiền hà cho người dân và đơn vị được thanh tra.
Ông Hoàng Văn Khoa, Phó Chánh Thanh tra tỉnh Lào Cai cho rằng: “Với ngành Thanh tra, văn hóa công vụ không phải là những điều lớn lao mà trước hết thể hiện ở cách cán bộ ứng xử với người dân, với cơ sở và với đối tượng được thanh tra. Chúng tôi yêu cầu mỗi cán bộ giữ đúng chuẩn mực, làm việc công tâm, không nhũng nhiễu, không gây phiền hà; qua đó để người dân cảm nhận được sự nghiêm túc, trách nhiệm của cơ quan Thanh tra”.
Với Hoàng Hà Khánh Ly, một Thanh tra viên, câu chuyện ấy được nhìn từ những lần trực tiếp làm việc với người dân và cơ sở. “Mỗi lần xuống cơ sở, chúng tôi tiếp xúc với nhiều người, nhiều hoàn cảnh và cách ứng xử của cán bộ đôi khi cũng ảnh hưởng đến cách người dân nhìn nhận về cơ quan Thanh tra. Vì vậy, ngoài nắm chắc quy định và hồ sơ, tôi luôn nhắc mình phải lắng nghe, giải thích rõ ràng, giữ thái độ đúng mực và tôn trọng người dân trong từng công việc”, chị chia sẻ.
Không chỉ dừng ở cách ứng xử, yêu cầu về văn hóa còn được đặt trong chính nội dung công việc mà ngành Thanh tra thực hiện. Bởi sự nghiêm túc trong công vụ không chỉ thể hiện ở thái độ, mà còn ở việc cán bộ làm đúng chức trách, theo sát vấn đề và không để những yêu cầu chung trở thành những lời nhắc mang tính hình thức.
Trong hoạt động thanh tra hành chính, Thanh tra tỉnh Lào Cai yêu cầu tập trung kiểm tra việc chấp hành các quy định về quản lý, sử dụng ngân sách Nhà nước đối với các hoạt động văn hóa, sự kiện, lễ hội. Qua đó, kịp thời phát hiện, chấn chỉnh những biểu hiện thương mại hóa hoặc lãng phí. Đây là phần việc mang màu sắc rất riêng của ngành Thanh tra: nói về văn hóa nhưng không chỉ nói bằng khẩu hiệu, mà nhìn vào cách nguồn lực được quản lý và sử dụng.
Cách tiếp cận này cũng cho thấy văn hóa công vụ không nằm tách khỏi chuyên môn. Một cán bộ tiếp dân phải biết lắng nghe; người đi cơ sở phải biết tôn trọng đối tượng làm việc; người thực hiện thanh tra phải giữ sự công tâm, khách quan. Mỗi vị trí có một phần việc khác nhau, nhưng cùng gặp nhau ở yêu cầu không để quyền hạn, quy trình hay khoảng cách giữa cơ quan công quyền và người dân trở thành lý do cho sự thiếu chuẩn mực.
Trong tháng 11, các phòng, ban tiếp tục thực hiện nhiệm vụ được phân công, giữ kỷ luật, kỷ cương trong từng công việc.
Người dân có thể không nhớ một khẩu hiệu về văn hóa công vụ, nhưng sẽ nhớ cách mình được tiếp đón, cách một vấn đề được giải thích và cách cán bộ làm việc với mình. Với ngành Thanh tra, đó cũng là phép đo giản dị nhất: những chuẩn mực được nói đến chỉ thực sự có ý nghĩa khi hiện diện trong từng cuộc tiếp dân, từng chuyến xuống cơ sở và từng việc được làm đến nơi, đến chốn.
