Hình minh họa

Biến động lặp lại?

Tình hình kinh tế thế giới trải qua một năm đầy bất ổn khi cuộc khủng hoảng nợ công của châu Âu ngày càng trở nên tồi tệ hơn, cùng sự suy giảm của nền kinh tế Hoa Kỳ và châu Á làm cho tốc độ tăng trưởng kinh tế toàn cầu chậm lại, khiến cho các chuyên gia hàng đầu thế giới cho rằng, vàng sẽ là nơi trú ẩn an toàn cho các nhà đầu tư, điều đó khiến giá vàng tăng mạnh trong năm 2011.

Quả thật, giá vàng thế giới đã thiết lập một kỷ lục mới vào tháng 9/2011 khi chạm mức 1.920 USD/ounce, kéo theo giá vàng trong nước đạt gần 50 triệu đồng/lượng. Thậm chí các chuyên gia còn dự báo, giá vàng sẽ tiếp tục tăng lên mức 2.000 - 2.200 USD/ounce, khi mà các nước châu Âu chưa kiểm soát được vấn đề nợ công và Hoa Kỳ chưa giải quyết tốt được tỷ lệ thất nghiệp.

Tuy nhiên, trên thực tế lại không diễn ra như vậy, giá vàng bất ngờ lao dốc xuống còn 1.562 USD/ounce vào cuối năm 2011, mặc dù bất ổn kinh tế vẫn còn đó.

Các nhà đầu tư không còn xem vàng là nơi trú ẩn an toàn nữa, nên đã phải bán ra để giảm thiệt hại. Thậm chí, nhiều chuyên gia kinh tế còn lo ngại giá vàng sẽ quay về cột mốc 1.000 USD/ounce hoàn toàn có thể xảy ra trong năm 2012.

Tuy nhiên, theo Công ty Vàng bạc đá quý Sài Gòn (SJC), thị trường vàng sẽ khó có thể giảm sâu hơn nữa, khi mà những bất ổn của nền kinh tế thế giới vẫn còn diễn ra. Hiện phần lớn các nhà phân tích thị trường vàng có tên tuổi trên thế giới đều dự báo, trong năm 2012 giá vàng sẽ tiếp tục tăng. Trong đó, đáng chú ý có Công ty môi giới giao dịch vàng R.I.Obreal và Ngân hàng Deutsche Bank dự báo giá vàng sẽ đạt mức 2.000 USD/ounce trong nửa cuối năm nay.

Trong khi đó, Công ty tư vấn thị trường vàng lớn nhất thế giới GFMS, và Tập đoàn tài chính Ngân hàng danh tiếng Goldman Sachs lại khiêm tốn hơn khi dự báo mức giá vàng trung bình năm 2012 khoảng 1.700 USD/ounce. Lý do được các công ty này đưa ra là do lãi suất cơ bản của Hoa Kỳ bắt đầu tăng, khi đó xu thế giá vàng hạ nhiều khả năng sẽ bắt đầu.

Thị trường vàng trong nước năm 2011 cũng không  nằm ngoài vòng xoáy của thị trường vàng thế giới. Tuy nhiên, thị trường vàng trong nước có sự biến động hỗn loạn khủng khiếp hơn rất nhiều, khi có những thời điểm giá vàng trong nước cao hơn giá vàng thế giới gần 4 triệu đồng. Nguyên nhân của sự biến động này là do những biện pháp hành chính từ phía cơ quan quản lý Nhà nước.

Cụ thể, khi giá vàng trong nước đạt gần 50 triệu đồng/lượng, Nhà nước lại đưa ra chính sách bình ổn giá vàng. Đây là biện pháp được xem như rất khó hiểu, vàng không giống như những mặt hàng thiết yếu khác để có thể đem ra bình ổn.

Sau khi giá vàng bình ổn ở thời điểm trên 49 triệu đồng/ lượng, ngay lập tức người dân đổ xô đi mua vàng về tích trữ. Hệ quả là không lâu sau đó giá vàng rớt xuống còn 46 triệu đồng/lượng và người dân phải bán tháo để giảm thiệt hại.

Những diễn biến này cho thấy, vàng cũng là kênh đầu tư tiềm ẩn rất nhiều rủi ro nên nhà đầu tư cần phải thận trọng trước khi đưa ra quyết định.

Vàng và chính sách

Nhận định về thị trường vàng trong năm 2012, ông Huỳnh Trung Khánh, thành viên Hội đồng vàng Thế giới cho rằng, thị trường vàng tiếp tục lo ngại về cuộc khủng hoảng nợ công ở châu Âu sẽ tác động xấu đến đồng euro. Khối kinh tế EU đang thật sự rất khó khăn trong viễn cảnh u ám, nhiều chuyên gia và các tổ chức lớn đang rất nghi ngại cho tương lai của khu vực này.

Thậm chí, ông Khánh còn đánh giá, Quý I năm 2012 sẽ là khoảng thời gian suy thoái sâu của khối kinh tế EU. Cùng với đó, các kênh đầu tư bất động sản và chứng khoán vẫn rất ảm đạm, khiến các nhà đầu tư vẫn đặt niềm tin vào thị trường vàng, dẫn tới việc vàng dễ bị đẩy tăng giá trong thời gian tới là rất lớn.

Còn đối với thị trường vàng trong nước, ông Đinh  Nho Bảng, Phó chủ tịch kiêm Tổng thư ký Hiệp hội kinh doanh vàng Việt Nam cho rằng, trong thời gian tới, giá vàng trong nước tiếp tục tăng theo giá vàng thế giới.

Tuy nhiên, mức chênh lệch giữa giá vàng trong nước cao hơn giá vàng thế giới cần phải được điều chỉnh trong năm 2012, nếu không sẽ gây ra những bất ổn cho thị trường vàng.

Nguyên nhân giá vàng trong nước cao hơn thế giới chủ yếu là do nhu cầu mua vàng của người dân rất lớn, trong khi nguồn cung không đáp ứng đủ. Ngoài ra, Việt Nam chỉ là kinh doanh vàng vật chất, còn loại hình kinh doanh vàng phi vật chất, kinh doanh trên tài khoản chưa có, nên không phản ứng nhanh được với thị trường.

Để giải quyết vấn đề này, ông Bảng cho rằng, bên cạnh những chính sách quản lý chặt chẽ về thị trường vàng, nhà nước cũng nên mở ra các kênh đầu tư vàng trên tài khoản phù hợp với thông lệ quốc tế, có hành lang pháp lý rõ ràng. Khi đó, giao dịch trên tài khoản sẽ tiết kiệm được lượng vàng nhập khẩu cũng như không cần phải chi một lượng ngoại tệ lớn ra để nhập khẩu vàng như hiện nay.

Ngoài ra, giao dịch trên tài khoản sẽ thu hẹp lượng  giao dịch vàng vật chất, qua đó huy động được nguồn vàng trong dân để đầu tư, phát triển nền kinh tế đất nước.

Cùng quan điểm này, nhiều chuyên gia cũng cho biết, để thị trường vàng năm 2012 đi vào ổn định phụ thuộc rất nhiều từ các chính sách của Nhà nước.

Quản lý thị trường vàng phải đảm bảo tâm lý cho người dân và không làm đảo lộn thị trường, đồng thời hướng đến việc giảm thiểu tối đa thị trường vàng vật chất. Đây là việc làm cần thiết, và cấp bách để góp phần phát triển ổn định thị trường vàng. Đã có nhiều ý kiến là, kinh doanh vàng trên tài khoản cần phải được ủng hộ, nhưng dưới sự quản lý chặt chẽ từ phía Nhà nước.

Phi Sơn