Trụ sở Thanh tra tỉnh Hưng Yên. Ảnh: PV

Chỉ rõ những tồn tại, hạn chế, vi phạm

Kết luận số 16/KL-TTT ngày 5/6/2026 của Thanh tra tỉnh Hưng Yên cho thấy, Công ty TNHH xây dựng Nam Trung Hải được UBND tỉnh cấp phép khai thác cát tại mỏ TH12, với diện tích 95ha, công suất khai thác 750.000m³/năm và thời hạn khai thác 5 năm.

Qua kiểm tra hồ sơ, tài liệu và đối chiếu với các quy định pháp luật, Thanh tra tỉnh Hưng Yên ghi nhận doanh nghiệp đã thực hiện một số nội dung như lập thiết kế mỏ, bổ nhiệm giám đốc điều hành mỏ, lập báo cáo định kỳ, thống kê trữ lượng và thực hiện một số nghĩa vụ tài chính với Nhà nước.

Tuy nhiên, cơ quan thanh tra cũng phát hiện hàng loạt tồn tại, hạn chế, vi phạm đáng chú ý.

Trong quá trình khai thác, doanh nghiệp sử dụng phương tiện khai thác có công suất chưa phù hợp với nội dung lựa chọn trong thiết kế cơ sở và thiết kế mỏ đã được cơ quan có thẩm quyền phê duyệt.

Việc lập bản đồ hiện trạng khu vực khai thác còn sai về tọa độ các điểm khép góc, không đúng theo giấy phép khai thác khoáng sản. Báo cáo thống kê, kiểm kê trữ lượng khoáng sản năm 2024 có số liệu chưa chính xác. Công tác giám sát việc sử dụng cát của các tổ chức mua cát theo đúng mục đích ghi trong giấy phép khai thác còn hạn chế.

Đặc biệt, Thanh tra tỉnh Hưng Yên chỉ rõ việc quản lý số liệu sản lượng khai thác chưa bảo đảm quy định. Số liệu theo dõi, thống kê khối lượng khoáng sản khai thác hằng ngày của doanh nghiệp không khớp với phiếu giao nhận hàng.  

Một trong những nội dung được Thanh tra tỉnh Hưng Yên làm rõ là việc kê khai, nộp thuế tài nguyên và phí bảo vệ môi trường đối với hoạt động khai thác khoáng sản.

Qua kiểm tra, doanh nghiệp đã kê khai thuế tài nguyên theo sản lượng bán ra trong một số tháng năm 2025, thay vì kê khai theo sản lượng khai thác thực tế theo quy định. Việc kê khai sai căn cứ tính thuế đã dẫn đến thiếu số tiền thuế tài nguyên phải nộp. Tổng số tiền thuế tài nguyên thiếu được xác định là 1,480 tỷ đồng, trong đó phần chênh lệch cần truy thu thuộc kỳ kê khai tháng 4/2025 là 25,8 triệu đồng.

Đối với phí bảo vệ môi trường, doanh nghiệp kê khai theo sản lượng bán ra và áp dụng hệ số K chưa đúng quy định đối với khai thác lộ thiên, dẫn đến kê khai thiếu phí bảo vệ môi trường. Số tiền phí bảo vệ môi trường còn thiếu qua thanh tra được xác định gần 456,4 triệu đồng.

Thanh tra tỉnh Hưng Yên cũng xác định, đến ngày 31/3/2026, doanh nghiệp còn 2,008 tỷ đồng chưa nộp ngân sách Nhà nước, gồm thuế tài nguyên trên 1,278 tỷ đồng và phí bảo vệ môi trường đối với hoạt động khai thác khoáng sản trên 730,4 triệu đồng.

Ngoài ra, doanh nghiệp còn có vi phạm về thời điểm xuất hóa đơn khi thực hiện 4 lần xuất hóa đơn không đúng thời điểm, dẫn đến vướng mắc trong quản lý thuế.

“Công ty TNHH xây dựng Nam Trung Hải chịu trách nhiệm chính về các tồn tại, hạn chế trong quá trình tổ chức thực hiện giấy phép khai thác khoáng sản tại mỏ cát TH12, tỉnh Hưng Yên. Sở Nông nghiệp và Môi trường chịu trách nhiệm với vai trò là cơ quan quản lý Nhà nước về khoáng sản; là cơ quan có nhiệm vụ kiểm tra việc thực hiện giấy phép khai thác khoáng sản”, Thanh tra Hưng Yên kết luận.

Yêu cầu xử lý dứt điểm các tồn tại, vi phạm

Từ những tồn tại, hạn chế và vi phạm được phát hiện, Thanh tra tỉnh Hưng Yên đã kiến nghị thu hồi về tài khoản tạm giữ của Thanh tra tỉnh số tiền trên 482,2 triệu đồng của Công ty TNHH xây dựng Nam Trung Hải (trong đó, thuế tài nguyên tháng 4/2025 trên 25,8 triệu đồng; phí bảo vệ môi trường 2 năm gần 456,4 triệu đồng).

Căn cứ các tồn tại, hạn chế, vi phạm và trách nhiệm đã được nêu tại kết luận thanh tra, Thanh tra tỉnh Hưng Yên yêu cầu Sở Nông nghiệp và Môi trường, Công ty TNHH xây dựng Nam Trung Hải tổ chức kiểm điểm, rút kinh nghiệm trong việc để xảy ra các tồn tại, hạn chế; căn cứ kết quả kiểm điểm có biện pháp xử lý theo quy định.

Yêu cầu Công ty TNHH xây dựng Nam Trung Hải khẩn trương rà soát, chấn chỉnh toàn bộ hoạt động khai thác; thực hiện đúng thiết kế mỏ đã được phê duyệt; lập, chỉnh lý bản đồ hiện trạng bảo đảm chính xác; quản lý đầy đủ hồ sơ, sổ sách xác định sản lượng khai thác thực tế; tăng cường giám sát việc sử dụng cát đúng mục đích theo giấy phép khai thác.

Đồng thời, doanh nghiệp phải kê khai, nộp đầy đủ số thuế tài nguyên, phí bảo vệ môi trường còn thiếu và các khoản chậm nộp theo quy định của pháp luật; thực hiện đúng quy định về hóa đơn, chứng từ và nghĩa vụ tài chính đối với Nhà nước.

Đề nghị Sở Nông nghiệp và Môi trường đối chiếu với quy định của pháp luật về xử lý vi phạm hành chính trong lĩnh vực khoáng sản, xem xét, xử lý vi phạm hành chính đối với Công ty TNHH xây dựng Nam Trung Hải về các hành vi vi phạm; khắc phục tồn tại, hạn chế được nêu tại kết luận thanh tra.

Đề nghị Thuế tỉnh Hưng Yên, Thuế cơ sở 8 tỉnh Ninh Bình đối chiếu với quy định của pháp luật xử lý vi phạm hành chính trong lĩnh vực thuế, phí, xem xét, xử lý, hướng dẫn Công ty TNHH xây dựng Nam Trung Hải khắc phục các tồn tại, vi phạm được nêu tại kết luận thanh tra.