(Thanh tra) - Qua thanh tra 12 dự án, công trình do Ban Quản lý dự án xây dựng Yên Thế làm chủ đầu tư, Thanh tra thành phố Bắc Ninh chỉ ra những sai sót trong lập, thẩm tra dự toán, nghiệm thu, thanh toán khối lượng xây lắp; đồng thời yêu cầu thu hồi kinh phí xác định không đúng, khắc phục khiếm khuyết công trình, đẩy nhanh quyết toán và làm rõ trách nhiệm của các tổ chức, cá nhân liên quan.
Các dự án được thanh tra được phê duyệt và triển khai trước khi kết thúc hoạt động của chính quyền cấp huyện từ ngày 1/7/2025. Trong số này, 11 dự án được bàn giao cho Ban Quản lý dự án xây dựng Yên Thế, hiện thuộc UBND xã Yên Thế quản lý. Riêng dự án bảo trì đường huyện tuyến Bến Trăm - Trường Sơn, Đông Sơn không thực hiện bàn giao do sử dụng nguồn kinh phí bảo trì giao thông năm 2024 và đã được quyết toán.
Kết quả thanh tra cho thấy, công tác chuẩn bị đầu tư, thẩm định và lựa chọn nhà thầu tại các dự án nhìn chung được thực hiện theo quy trình. Có 62 gói thầu được lựa chọn nhà thầu, giá trúng thầu thấp hơn giá gói thầu tổng cộng 19,651 tỷ đồng, tương ứng tỷ lệ tiết kiệm bình quân 5,7%.
Tuy nhiên, quá trình lập, thẩm tra dự toán và xác định giá trị khối lượng xây lắp tại một số công trình còn sai sót. Những tồn tại chủ yếu liên quan đến việc tính toán khối lượng, áp dụng định mức và xác định giá trị thanh toán, quyết toán.
Tại dự án khu dân cư Quỳnh Lâu, dự án chợ Xuân Lương, các tuyến đường Bố Hạ - Đông Sơn - Trường Cao đẳng nghề Đông Bắc và Đồng Hưu - Đông Sơn, kết luận thanh tra xác định giá trị thanh, quyết toán chưa đúng lần lượt là 112,651 triệu đồng, 101,276 triệu đồng, 288,392 triệu đồng và 120,362 triệu đồng.
Sai sót cũng được phát hiện tại các gói thầu thuộc dự án cải tạo, nâng cấp đường Xuân Lương, Canh Nậu, Đồng Hưu, Hương Vĩ. Trong đó, giá trị xác định chưa đúng tại gói tuyến số 1 và cầu là 36,690 triệu đồng; các tuyến số 2 và số 3 là 30,834 triệu đồng.
Ở nhóm công trình trường học, kết luận chỉ ra sai sót tại các dự án xây dựng Trường Tiểu học Xuân Lương, Trường Tiểu học Đồng Vương, Trường Mầm non Đồng Tiến, Trường THCS An Thượng và Trường THCS Đồng Vương. Giá trị xác định chưa đúng tại từng công trình lần lượt là 9,805 triệu đồng, 16,353 triệu đồng, 96,849 triệu đồng, 9,281 triệu đồng và 9,372 triệu đồng.
Đối với dự án bảo trì đường huyện Bến Trăm - Trường Sơn, giá trị xác định chưa đúng là 11,867 triệu đồng. Các sai sót được tổng hợp trong kết luận thanh tra, làm căn cứ yêu cầu thu hồi và xử lý theo quy định.
Ngoài các sai sót về giá trị xây lắp, kiểm tra thực tế tại một số công trình cho thấy một số tồn tại cần khắc phục.
Tại dự án cải tạo, nâng cấp đường Xuân Lương, Canh Nậu, Đồng Hưu, Hương Vĩ, vạch sơn tim đường có vị trí bị mờ, bong tróc; một số móng bê tông cọc tiêu có chiều sâu chưa bảo đảm, việc thi công bê tông tại một số vị trí chưa được đóng cốp pha theo yêu cầu.
Đối với dự án bảo trì đường huyện Bến Trăm - Trường Sơn, đoạn từ cọc 39 đến TC18 dài khoảng 45m có hiện tượng lún lề đường, lộ lớp móng. Nhà thầu cho rằng tình trạng này phát sinh do mưa bão, ngập lụt vào tháng 10/2025. Nội dung này cần được xử lý theo yêu cầu của kết luận thanh tra và trách nhiệm của các bên liên quan.
Tại công trình Trường THCS Đồng Vương, hệ thống dây điện được sử dụng nhưng chưa có dải thép bảo vệ DSTA theo yêu cầu. Đây là khiếm khuyết kỹ thuật cần được khắc phục nhằm bảo đảm chất lượng và an toàn công trình.
Theo kết luận, tổng giá trị sai sót tại các gói thầu xây lắp được xác định là 853,297 triệu đồng. Bên cạnh đó, tại gói thầu tuyến số 1 và cầu thuộc dự án cải tạo, nâng cấp đường Xuân Lương, Canh Nậu, Đồng Hưu, Hương Vĩ, còn có khoản thanh toán vượt cho Công ty Cổ phần Xây dựng giao thông Bắc Giang là 3,037 triệu đồng. Đây là khoản tiền được xác định riêng, cần thu hồi theo yêu cầu của kết luận thanh tra.
Một nội dung khác được kết luận thanh tra lưu ý là tiến độ quyết toán các dự án. Tại thời điểm tháng 7/2026, trong tổng số 12 dự án, có 6 dự án đã được quyết toán, 6 dự án chưa hoàn thành thủ tục quyết toán; trong số các dự án chưa quyết toán, 3 dự án đã có báo cáo thẩm tra quyết toán.
Dự án chợ Xuân Lương chưa hoàn tất bàn giao, quyết toán do còn phải hoàn thiện các nội dung điều chỉnh và công tác phòng cháy, chữa cháy. Hồ sơ quyết toán dự án đường Bố Hạ - Đông Sơn đã được trả lại để bổ sung từ ngày 9/9/2025. Đối với dự án khu dân cư Quỳnh Lâu, Trường Tiểu học Đồng Vương và Trường Mầm non Đồng Tiến, dù đã có báo cáo thẩm tra quyết toán, Chủ tịch UBND xã Yên Thế chưa phê duyệt quyết toán. Một số dự án khác cũng còn chậm hoàn thiện thủ tục theo quy định.
Kết luận thanh tra yêu cầu đẩy nhanh tiến độ quyết toán, trong đó tập trung vào các dự án chợ Xuân Lương, đường Bố Hạ - Đông Sơn và đường Xuân Lương, Canh Nậu, Đồng Hưu, Hương Vĩ. Việc hoàn thiện hồ sơ cần bảo đảm đúng quy định, đồng thời xác định chính xác giá trị được thanh toán, quyết toán và xử lý các khoản sai sót đã được chỉ ra.
Về biện pháp xử lý tài chính, Thanh tra thành phố yêu cầu thu hồi 853,297 triệu đồng vào tài khoản tạm giữ của Thanh tra thành phố từ các nhà thầu có liên quan. Ban Quản lý dự án xây dựng Yên Thế có trách nhiệm tính toán các khoản chi phí liên quan tương ứng với phần giá trị xây lắp giảm trừ, gồm chi phí quản lý dự án, tư vấn và các chi phí khác theo quy định. Khoản thanh toán vượt 3,037 triệu đồng cũng phải được thu hồi riêng.
Đối với trách nhiệm quản lý, kết luận xác định trách nhiệm chung thuộc Ban Quản lý dự án xây dựng Yên Thế. Các đơn vị tư vấn thiết kế, lập dự toán chịu trách nhiệm đối với sai sót về khối lượng, đơn giá; đơn vị thẩm tra, thẩm định có trách nhiệm liên quan khi chưa phát hiện, xử lý đầy đủ các sai sót. Nhà thầu thi công và đơn vị giám sát chịu trách nhiệm đối với những khiếm khuyết công trình, cũng như việc thi công chưa đáp ứng yêu cầu thiết kế.
Kết luận yêu cầu Chủ tịch UBND xã Yên Thế tổ chức kiểm điểm trách nhiệm đối với các tổ chức, cá nhân thuộc thẩm quyền; Giám đốc Ban Quản lý dự án xây dựng Yên Thế làm rõ trách nhiệm và xử lý theo thẩm quyền. Các nhà thầu, đơn vị tư vấn liên quan phải nghiêm túc rút kinh nghiệm, khắc phục những hạn chế được chỉ ra.
Sở Xây dựng được yêu cầu xem xét các vi phạm và tham mưu xử lý vi phạm hành chính theo quy định. Các đơn vị liên quan có trách nhiệm khắc phục khiếm khuyết công trình, thực hiện nghĩa vụ trong thời gian bảo hành hoặc phối hợp với đơn vị quản lý để xử lý; đồng thời thanh toán các khoản còn nợ theo quy định.
Việc thực hiện đầy đủ các yêu cầu sau thanh tra là cơ sở để xử lý các khoản kinh phí xác định chưa đúng, nâng cao trách nhiệm của các chủ thể tham gia dự án và bảo đảm chất lượng công trình đầu tư xây dựng trên địa bàn.
