Thí sinh tham gia ngày hội lựa chọn nguyện vọng xét tuyển đại học, cao đẳng 2026 ở Hà Nội. Ảnh: HH

Sự bứt phá của khối ngành STEM và công nghệ chiến lược

Chiều 15/7, GS.TS Nguyễn Tiến Thảo, Vụ trưởng Vụ Giáo dục Đại học (Bộ Giáo dục và Đào tạo) đã thông tin về bức tranh đăng ký xét tuyển đại học năm 2026.

Theo đó, hệ thống xét tuyển của Bộ Giáo dục và Đào tạo ghi nhận hơn 874.000 thí sinh đăng ký xét tuyển (chiếm hơn 70% số thí sinh dự thi tốt nghiệp THPT) với tổng cộng hơn 7,1 triệu nguyện vọng.

Bình quân mỗi em đăng ký khoảng 8,2 nguyện vọng. Theo ông Thảo, so với năm 2025, lượng đăng ký xét tuyển tăng thêm hơn 25.200 người, tương đương gần 3%.

Điểm nổi bật nhất của kỳ tuyển sinh năm nay là sự ưu tiên đặc biệt của thí sinh dành cho các ngành STEM.

Cụ thể, có tới 467.590 thí sinh đăng ký vào các ngành STEM, chiếm 53,4% tổng số thí sinh xét tuyển.

Theo Nghị định 179 /2026/NĐ-CP của Chính phủ quy định chính sách học bổng cho người học các ngành khoa học cơ bản, kỹ thuật then chốt và công nghệ chiến lược, tân sinh viên có thể nhận học bổng từ 37-55 triệu đồng/năm học.

Đối với 15 nhóm ngành khoa học cơ bản, kỹ thuật then chốt và công nghệ chiến lược thuộc Nghị định số 179/2026/NĐ-CP, số lượng đăng ký đạt 331.693 thí sinh, tương đương gần 38%.

Đáng chú ý, lĩnh vực Máy tính và Công nghệ thông tin thu hút 154.016 thí sinh (chiếm gần 18% tổng số thí sinh), trong khi nhóm Khoa học tự nhiên có hơn 43.700 em đăng ký.

Theo ông Thảo, trong bối cảnh trí tuệ nhân tạo (AI) đang trở thành công nghệ nền tảng làm thay đổi mọi lĩnh vực đời sống, các chương trình đào tạo chuyên sâu về IT và AI thu hút sự quan tâm rất lớn. 

Tránh nhầm lẫn giữa tổng số nguyện vọng và số lượng trúng tuyển

Mặc dù lượng đăng ký tăng cao, GS.TS Nguyễn Tiến Thảo lưu ý, mục tiêu của công tác tuyển sinh không phải là khuyến khích các em đăng ký thật nhiều nguyện vọng, mà là giúp thí sinh chọn đúng ngành phù hợp với năng lực và sở trường.

Một thí sinh có thể đăng ký nhiều nguyện vọng, nhưng sau quá trình xử lý trên hệ thống chung, mỗi em chỉ được xác định trúng tuyển vào duy nhất một nguyện vọng cao nhất đủ điều kiện.

Do đó, hơn 7,1 triệu nguyện vọng không đồng nghĩa với hơn 7,1 triệu thí sinh và càng không phải là hơn 7,1 triệu kết quả trúng tuyển.

Đại diện Bộ Giáo dục và Đào tạo cũng khuyến cáo, không nên lấy số lượng đăng ký làm số lượng nhập học dự kiến.

Thực tế luôn có tỷ lệ "ảo" do thí sinh trúng tuyển nhưng không nhập học, chọn con đường du học hoặc rẽ hướng phát triển khác.

Thống kê các năm trước cho thấy, tỷ lệ nhập học thực tế tăng dần từ 82,45% (năm 2023) lên 90% (năm 2025).

Việc khối ngành STEM nhận được sự quan tâm khổng lồ cho thấy nhận thức của thí sinh và phụ huynh đã có chuyển biến tích cực, cộng hưởng cùng các chính sách học bổng và triển vọng nghề nghiệp rộng mở.

Tuy nhiên, GS.TS Nguyễn Tiến Thảo khẳng định, sự dịch chuyển này chỉ trở thành kết quả thực chất khi được phản ánh qua số lượng nhập học thực tế, chất lượng đầu vào, kết quả tốt nghiệp và khả năng đáp ứng nhu cầu nhân lực của thị trường.