Bộ Xây dựng đã phối hợp với các bộ, ngành, địa phương rà soát, hoàn thiện cơ chế, chính sách nhằm thúc đẩy nguồn cung nhà ở xã hội. Ảnh: Quang Dân.

Theo đại diện lãnh đạo Cục Quản lý nhà và thị trường bất động sản, phát triển nhà ở xã hội là một trong những nhiệm vụ trọng tâm của ngành xây dựng, gắn với mục tiêu bảo đảm an sinh xã hội, ổn định đời sống người dân, nhất là người thu nhập thấp, công nhân khu công nghiệp và các đối tượng chính sách tại khu vực đô thị.

Thời gian qua, Bộ Xây dựng đã phối hợp với các bộ, ngành, địa phương rà soát, hoàn thiện cơ chế, chính sách nhằm thúc đẩy nguồn cung nhà ở xã hội. Nhiều vướng mắc liên quan đến quy hoạch, thủ tục đầu tư, bố trí quỹ đất, xác định đối tượng thụ hưởng, giá bán, giá thuê, thuê mua nhà ở xã hội đã và đang được tháo gỡ theo hướng tạo điều kiện thuận lợi hơn cho người dân và doanh nghiệp.

Đại diện Cục Quản lý nhà và thị trường bất động sản cho biết, cùng với các dự án nhà ở xã hội để bán, mô hình nhà ở xã hội cho thuê cần được quan tâm phát triển mạnh hơn trong thời gian tới. Đây là loại hình phù hợp với nhu cầu thực tế của nhiều người lao động, nhất là nhóm chưa đủ khả năng tài chính để mua nhà hoặc có nhu cầu chỗ ở ổn định, chi phí hợp lý trong quá trình làm việc tại đô thị, khu công nghiệp.

Việc phát triển nhà ở cho thuê không chỉ giúp giảm áp lực tài chính cho người thu nhập thấp, mà còn góp phần tạo lập thị trường nhà ở linh hoạt, cân bằng hơn giữa nhu cầu sở hữu và nhu cầu thuê. Đặc biệt, trong bối cảnh giá nhà thương mại tại nhiều đô thị còn ở mức cao so với thu nhập bình quân của người dân, nhà ở xã hội cho thuê được xem là giải pháp quan trọng để mở rộng khả năng tiếp cận chỗ ở an toàn, phù hợp.

Bên cạnh việc hoàn thiện chính sách, Bộ Xây dựng cũng đề nghị các địa phương chủ động rà soát, bổ sung quy hoạch, bố trí quỹ đất sạch, công khai danh mục dự án nhà ở xã hội và đẩy nhanh thủ tục lựa chọn chủ đầu tư. Các địa phương cần xác định rõ nhu cầu nhà ở của từng nhóm đối tượng, nhất là công nhân khu công nghiệp, người lao động nhập cư, cán bộ, công chức, viên chức, lực lượng vũ trang và người thu nhập thấp tại đô thị.

Để thu hút doanh nghiệp tham gia đầu tư, cần tiếp tục triển khai đồng bộ các cơ chế ưu đãi về đất đai, tín dụng, thuế, thủ tục đầu tư và chính sách hỗ trợ tài chính. Tuy nhiên, cùng với ưu đãi, công tác quản lý nhà nước phải được tăng cường nhằm bảo đảm các dự án nhà ở xã hội được triển khai đúng mục tiêu, đúng quy định, không để xảy ra tình trạng lợi dụng chính sách hoặc trục lợi từ nguồn lực hỗ trợ của Nhà nước.

Đại diện Cục Quản lý nhà và thị trường bất động sản nhấn mạnh, nhà ở xã hội là chính sách an sinh nên quá trình xét duyệt đối tượng mua, thuê, thuê mua phải bảo đảm công khai, minh bạch. Những trường hợp kê khai không trung thực, mua bán, chuyển nhượng trái quy định hoặc sử dụng nhà ở xã hội không đúng mục đích cần được phát hiện, xử lý nghiêm.

Cùng với đó, việc ứng dụng công nghệ thông tin, xây dựng cơ sở dữ liệu về nhà ở và thị trường bất động sản có ý nghĩa quan trọng trong quản lý chính sách nhà ở xã hội. Khi dữ liệu về dự án, đối tượng đăng ký, điều kiện thụ hưởng, tình trạng sở hữu nhà ở và quá trình xét duyệt được cập nhật, liên thông, cơ quan quản lý sẽ có thêm công cụ để kiểm soát, phòng ngừa sai phạm, hạn chế tình trạng trùng lặp hoặc lợi dụng chính sách.

Một nội dung được Bộ Xây dựng lưu ý là chất lượng các dự án nhà ở xã hội. Nhà ở xã hội không đồng nghĩa với nhà ở chất lượng thấp. Các dự án cần bảo đảm tiêu chuẩn kỹ thuật, an toàn phòng cháy chữa cháy, hạ tầng giao thông, trường học, y tế, thiết chế văn hóa và các dịch vụ thiết yếu để người dân có thể ổn định cuộc sống lâu dài.

Trong thời gian tới, Bộ Xây dựng sẽ tiếp tục phối hợp với các địa phương đôn đốc việc triển khai các chương trình, đề án phát triển nhà ở xã hội; kịp thời tháo gỡ khó khăn, vướng mắc trong quá trình thực hiện; đồng thời tăng cường kiểm tra, giám sát để bảo đảm chính sách được triển khai hiệu quả, thực chất.

Phát triển nhà ở xã hội, nhất là nhà ở cho thuê, không chỉ góp phần giải quyết nhu cầu chỗ ở trước mắt cho người dân, mà còn là giải pháp lâu dài nhằm ổn định thị trường bất động sản, bảo đảm an sinh xã hội và thúc đẩy phát triển đô thị bền vững.