Hầu hết các bị cáo đều nhận thức được hành vi vi phạm pháp luật của mình. Ảnh minh họa: Thế Lữ

Trong 12 tháng qua, TAND TP thụ lý sơ thẩm 28 vụ với 72 bị cáo, hoàn trả hồ sơ về Viện Kiểm sát để điều tra bổ sung 3 vụ với 3 bị cáo (hiện hồ sơ vẫn chưa được gửi chuyển trở lại tòa), xét xử 15 vụ với 38 bị cáo.

Trong số 38 bị cáo đã xét xử, có 5 bị cáo bị xét xử về tội tham ô tài sản; 3 bị cáo bị xét xử về tội lạm dụng chức vụ, quyền hạn chiếm đoạt tài sản; 18 bị cáo bị xét xử về tội lợi dụng chức vụ, quyền hạn trong khi thi hành công vụ; 2 bị cáo bị xét xử về tội lợi dụng chức vụ, quyền hạn gây ảnh hưởng đến người khác để trục lợi; 8 bị cáo bị xét xử về tội giả mạo trong công tác.

TAND cấp huyện thụ lý 10 vụ với 26 bị cáo; đã xét xử 6 vụ với 22 bị cáo; đồng thời hoàn trả hồ sơ về Viện Kiểm sát 1 vụ với 1 bị cáo; còn lại 3 vụ với 3 bị cáo. Trong số các bị cáo đã được xét xử, có 1 bị cáo bị xét xử về tội tham ô tài sản; 2 bị cáo bị xét xử về tội lạm dụng chức vụ, quyền hạn chiếm đoạt tài sản; 18 bị cáo bị xét xử về tội lợi dụng chức vụ, quyền hạn trong khi thi hành công vụ; 1 bị cáo bị xét xử về tội giả mạo trong công tác.

Trên cơ sở đánh giá tính chất nghiêm trọng của hành vi, vai trò của từng bị cáo, các hội đồng xét xử đã áp dụng mức hình phạt tử hình đối với 1 bị cáo, mức chung thân với 2 bị cáo; phạt tù từ 15 - 20 năm đối với 2 bị cáo; từ 7 - 15 năm đối với 3 bị cáo; 3 - 7 năm đối với 10 bị cáo; 3 năm trở xuống đối với 7 bị cáo; phạt tù nhưng cho hưởng án treo với 32 bị cáo; phạt cải tạo không giam giữ đối với 2 bị cáo; phạt cảnh cáo 1 bị cáo. Ngoài hình phạt, tòa án còn giải quyết phần dân sự buộc một số bị cáo phải bồi thường toàn bộ số tiền đã thu lời bất chính.

Theo đánh giá của lãnh đạo TAND TP Hà Nội, qua công tác xét xử, hầu hết các bị cáo đều nhận thức được hành vi vi phạm pháp luật của mình và thật sự tỏ ra ăn năn, hối cải, tự nguyện bồi thường, khắc phục hậu quả. Điều đó có tác dụng rất tốt trong việc răn đe và phòng ngừa tội phạm. Tuy nhiên, trong quá trình giải quyết các vụ án tham nhũng còn gặp nhiều khó khăn. Cụ thể: Tỷ lệ vụ án bị trả hồ sơ điều tra bổ sung còn cao. Việc trả hồ sơ điều tra bổ sung làm cho quá trình giải quyết vụ án bị kéo dài. Điều đó ảnh hưởng đến hiệu quả công tác phòng, chống tham nhũng.

Trao đổi về giải pháp trước thực trạng số lượng vụ án tham nhũng có chiều hướng gia tăng, lãnh đạo TAND TP Hà Nội cho biết: Để kịp thời xử lý nghiêm minh, đúng pháp luật loại tội phạm về tham nhũng, cần tăng cường công tác phối hợp giữa các cơ quan tiến hành tố tụng nhằm không ngừng nâng cao chất lượng điều tra, truy tố và xét xử. Có như thế mới tránh được tình trạng phải trả hồ sơ điều tra bổ sung nhiều lần. Ở phương diện khác, đề nghị TAND Tối cao hướng dẫn pháp luật trong các trường hợp phạm tội tham nhũng gây hậu quả nghiêm trọng, rất nghiêm trọng và đặc biệt nghiêm trọng để TAND các cấp có hướng giải quyết thống nhất các loại vụ án tham nhũng. Đồng thời, các cơ quan tiến hành tố tụng cần phối hợp giải quyết các vụ tham nhũng ngay từ khi khởi tố, điều tra vụ án để thống nhất hướng giải quyết, tránh việc trả hồ sơ vụ án nhiều lần dẫn đến vụ án bị kéo dài…
Thế Lữ