Người dân tập trung biểu tình ở quảng trường Tahrir, TP Baghdad, Iraq. Ảnh: AFP

Cuộc biểu tình lần này do Moqtada Sadr - một lãnh đạo tôn giáo dòng Chiite rất có uy tín trong cộng đồng dân cư TP Baghdad phát động. Mục đích của cuộc biểu tình là yêu cầu Chính phủ mới của Thủ tướng Haider al-Abadi (lên cầm quyền mới được một năm nay) hãy thực hiện ngay và thực hiện nghiêm túc những lời Chính phủ mới đã hứa trong cuộc bầu cử hồi năm ngoái, rằng Chính phủ mới sẽ quyết liệt chống tham nhũng, tăng cường sức mạnh quân sự tiêu diệt khủng bố, cải tổ lại bộ máy chính phủ và chính quyền các cấp theo hướng tinh gọn, chuyên nghiệp để giúp người dân ổn định cuộc sống và từng bước tăng trưởng. Thế nhưng, suốt một năm qua, Chính phủ mới của Thủ tướng Haider al-Abadi gần như "án binh bất động" trước mọi tiêu cực của đời sống cũng như trước hàng loạt cuộc khủng bố đẫm máu vẫn liên tiếp xảy ra tại Iraq.

Trong cuộc biểu tình diễn ra tại TP Baghdad, người ta nhìn thấy Moqtada Sadr dẫn đầu đoàn biểu tình, tập trung tại quảng trường Tahrir ở trung tâm thành phố, với rất nhiều biểu ngữ, khẩu hiệu, trong đó chủ yếu là "Đồng ý với Cải tổ", "Nói không với Chính sách gia đình trị", "Nói không với Tham nhũng"…

Đoàn biểu tình cũng tập trung trước trụ sở làm việc của Thủ tướng Haider al-Abadi, hô vang khẩu hiệu phản đối Chính phủ bắt giữ những người Iraq vì tội biểu tình mà "không xin phép", đồng thời yêu cầu Thủ tướng hoặc là từ chức, hoặc phải tăng cường lực lượng an ninh nhằm ngăn chặn và tiêu diệt các cá nhân, tổ chức khủng bố, đặc biệt là tổ chức khủng bố IS hiện đang "làm mưa làm gió" ở Iraq với hàng loạt cuộc khủng bố đẫm máu.

Bên cạnh tổ chức cuộc biểu tình, lãnh đạo tôn giáo dòng Chiite Moqtada Sadr cũng gửi văn bản tới Chính phủ Iraq, yêu cầu phải có ngay những biện pháp cấp thiết để ngăn chặn khủng bố, chống tham nhũng, trong đó nhấn mạnh đến hành động sa thải và truy tố tất cả những đối tượng dính líu tới tham nhũng cho dù đó là ai, quan chức cấp cao như thế nào, đồng thời phải chấm dứt ngay chế độ gia đình trị đang diễn ra ở mọi cấp chính quyền, xóa bỏ cơ chế "chia đều ghế quyền lực" trong quốc hội nhằm "động viên" các đảng phái khác nhau trong quốc hội để các đảng phái không liên minh với nhau gây áp lực cho Thủ tướng.

Dù đoàn biểu tình ở TP Baghdad lên tới hàng nghìn người, nhưng họ biểu tình trong ôn hòa. "Chúng tôi đã quá mệt mỏi với tình trạng tham nhũng. Không chỉ bom đạn khủng bố, mà tham nhũng cũng đang ngày đêm giết chết chúng tôi. Chúng tôi muốn Chính phủ tập trung tiêu diệt cả khủng bố lẫn tham nhũng. Kể từ năm 2003, sau khi Mỹ và liên quân tiến hành chiến dịch quân sự lật đổ chế độ của ông Saddam Hussein, dựng lên một Chính phủ mới với toàn người mới, nhưng những lãnh đạo mới của Iraq chẳng làm được gì cho đất nước. Từ đó đến nay, chiến tranh vẫn còn, tham nhũng thì ngày càng lan rộng và khủng bố thì thật là khủng khiếp", Mohamed al-Daradji, một cựu chiến binh tham gia biểu tình chia sẻ.

"Người dân có quyền của người dân và Chính phủ nên trả lại cho người dân những quyền mà họ vốn có. Không những thế, các quan chức cấp cao, các chính trị gia cũng cần phải trả lại cho người dân, cho đất nước tất cả số tiền mà họ đã ăn cắp từ công quỹ, từ thuế và sức lao động của người dân", Abou Moushtaq al-Awadi, một người tham gia biểu tình gay gắt nói.

Moqtada Sadr cho biết, cuộc biểu tình được tổ chức rất bài bản và theo đúng quy định. Thứ nhất, từ mấy tháng nay, cứ đến cuối tuần là cuộc biểu tình lại diễn ra, chỉ trừ có tuần rơi vào tuần lễ chính của tháng Ramadan thì không tổ chức biểu tình. Thứ hai, đoàn biểu tình rất ôn hòa, không có hành động quá khích, không đối đầu với lực lượng an ninh, thậm chí, họ còn không thèm "chấp" đối với những lời nói, hành động chỉ trích của nhóm người ủng hộ Chính phủ và thủ tướng đương nhiệm. Thứ ba, cuộc biểu tình sẽ còn tiếp diễn cho đến khi nào Chính phủ thực hiện đúng những cam kết của mình, như cải tổ một cách toàn diện (xóa bỏ chính sách gia đình trị, cơ chế "chia đều ghế quyền lực"), có những hành động quyết liệt và hiệu quả chống lại các hành vi tham nhũng (điều mà hầu hết các đảng phải, các quan chức chính quyền đều rất sợ, không muốn làm bởi như vậy sẽ ảnh hưởng đến lợi ích cá nhân, đến những đặc quyền đặc lợi mà họ có được nhờ chức vụ của họ)…

Chính trị bất ổn, tham nhũng gia tăng, khủng bố hoành hành đang khiến Iraq chìm trong khủng hoảng. Cuộc khủng bố do IS thực hiện hôm 3/7 mới đây khiến gần 300 người thiệt mạng ở TP Baghdad đã thực sự không chỉ gây "sốc" cho Chính phủ Iraq mà cho cả liên quân và cộng đồng quốc tế. IS vẫn tiếp tục bành trướng trên toàn Iraq và hiện đang kiểm soát TP lớn thứ hai của Iraq là Mossoul (miền Bắc Iraq). Chính phủ Iraq và liên quan đã nhiều lần tiến hành chiến dịch nhằm kiểm soát thành phố này, nhưng đều chưa hiệu quả.

Khủng bố gia tăng, tham nhũng không bị đẩy lùi, đương nhiên người dân Iraq không thể sống yên ổn. Chính phủ chỉ hứa mà không làm, không quyết liệt, thì người dân còn chịu nhiều thiệt thòi, chịu nhiều áp bức cả về vật chất và tinh thần, thậm chí là tính mạng. Người dân luôn muốn Chính phủ hành động, hành động và hành động quyết liệt để tham nhũng và khủng bố không còn là vấn đề bận tâm của người dân. Chỉ cần vậy thôi", lãnh đạo tôn giáo dòng Chiite Moqtada Sadr nhấn mạnh.

Nhật Minh