Xã Thanh Kỳ thực hiện công tác tiếp dân tại Trung tâm Phục vụ hành chính công, giải quyết thủ tục hành chính cho Nhân dân. Ảnh: Trịnh Thịnh

Khiếu kiện chủ yếu từ đất đai và những tồn tại kéo dài ở Thanh Kỳ

Thanh Kỳ là xã miền núi còn nhiều khó khăn, địa bàn rộng, lịch sử quản lý đất đai qua nhiều giai đoạn để lại không ít vướng mắc. Thực tế cho thấy, phần lớn đơn thư khiếu nại, kiến nghị của công dân trên địa bàn tập trung vào lĩnh vực đất đai, nhất là tranh chấp đất nông nghiệp giao theo nhóm hộ, đất lâm nghiệp, đất chăn thả cộng đồng và các vấn đề liên quan đến thay đổi địa giới hành chính.

Nhiều trường hợp đất nông nghiệp trước đây được giao theo hình thức nhóm hộ, một người đứng ra đại diện nhận đất. Qua thời gian, khi người đứng tên mất, việc phân chia cho các thế hệ sau chưa rõ ràng, dẫn đến tranh chấp. Có hộ đứng tên giấy tờ với diện tích lớn, trong khi các hộ khác vẫn sử dụng ổn định nhiều năm, từ đó phát sinh khiếu kiện kéo dài.

Bên cạnh đó, việc điều chỉnh địa giới hành chính trong quá khứ, đặc biệt ở các khu vực giáp ranh, khiến ranh giới đất đai không còn rõ ràng. Công tác quản lý đất đai ở một số thời điểm chưa chặt chẽ, hồ sơ lưu trữ thiếu đồng bộ, càng làm cho quá trình xác minh nguồn gốc đất gặp nhiều khó khăn.

Trung tâm Phục vụ hành chính công xã Thanh Kỳ giải quyết thủ tục hành chính cho Nhân dân. Ảnh: Văn Thanh

Trao đổi với phóng viên Báo Thanh tra, ông Đặng Hồng Sơn, Chủ tịch UBND xã Thanh Kỳ cho biết: Các vụ việc khiếu nại trên địa bàn xã chủ yếu liên quan đến đất đai, có nguyên nhân từ lịch sử để lại và nhận thức pháp luật của một bộ phận người dân còn hạn chế. Nếu không tập trung giải quyết ngay từ cơ sở, rất dễ phát sinh khiếu kiện kéo dài, vượt cấp.

Xác định rõ vai trò của công tác tiếp dân, UBND xã Thanh Kỳ đã duy trì nghiêm túc chế độ tiếp công dân thường xuyên, định kỳ và đột xuất theo đúng quy định. Chủ tịch UBND xã trực tiếp tiếp công dân hằng tháng; đồng thời chỉ đạo cán bộ chuyên môn chủ động rà soát, phân loại đơn thư, không để tồn đọng kéo dài.

Trong năm 2025, xã đã tiếp hàng trăm lượt công dân, tiếp nhận và xử lý đầy đủ các đơn thư thuộc thẩm quyền. Phần lớn các vụ việc được giải quyết ngay tại cơ sở thông qua đối thoại, hòa giải; những nội dung phức tạp được phối hợp với các phòng, ban chuyên môn của tỉnh để làm rõ.

Tiếp công dân bài bản, đối thoại để tháo gỡ tận gốc

Đặc biệt, trong thời điểm chuẩn bị cho bầu cử đại biểu HĐND các cấp, xã Thanh Kỳ đã thành lập tổ công tác chuyên trách giải quyết đơn thư, tập trung xử lý các vụ việc tồn đọng từ trước. Nhiều trường hợp tranh chấp đất chăn thả cộng đồng, đất rừng, đất ở được tổ chức họp dân, mời đầy đủ các bên liên quan, rà soát hồ sơ pháp lý, từng bước tháo gỡ vướng mắc.

Cũng theo ông Đặng Hồng Sơn, quan điểm của xã là không né tránh, không đùn đẩy. Vụ việc nào thuộc thẩm quyền thì phải giải quyết dứt điểm; vụ việc vượt thẩm quyền thì phối hợp chặt chẽ với cơ quan cấp trên để làm rõ, trên tinh thần đúng pháp luật nhưng cũng phải có lý, có tình”.

Ông Đặng Hồng Sơn, Chủ tịch UBND xã Thanh Kỳ trao đổi công tác tiếp dân, giải quyết khiếu nại, tố cáo trên địa bàn với phóng viên Báo Thanh tra. Ảnh: Văn Thanh

Đối với các trường hợp khởi kiện ra tòa án, UBND xã Thanh Kỳ phối hợp cung cấp hồ sơ, xác minh nguồn gốc đất, tạo điều kiện để cơ quan tố tụng giải quyết theo đúng quy định.

Dù còn nhiều khó khăn về điều kiện kinh tế, Thanh Kỳ vẫn quan tâm đầu tư cơ sở vật chất cho công tác tiếp công dân. Trụ sở UBND xã được cải tạo, bố trí phòng tiếp dân riêng, đầy đủ bàn ghế, trang thiết bị cần thiết; lắp đặt camera giám sát nhằm bảo đảm công khai, minh bạch.

Cán bộ phụ trách tiếp công dân được phân công thường xuyên, kịp thời tiếp nhận, hướng dẫn công dân thực hiện đúng trình tự, thủ tục. Các nội dung phản ánh được ghi nhận đầy đủ, chuyển đến lãnh đạo xã xem xét, chỉ đạo xử lý.

Song song với đó, xã Thanh Kỳ đẩy mạnh tuyên truyền, phổ biến pháp luật về đất đai, khiếu nại, tố cáo thông qua hệ thống truyền thanh cơ sở, các hội nghị đối thoại với Nhân dân. Qua đó, từng bước nâng cao nhận thức pháp luật, hạn chế các yêu cầu, kiến nghị không đúng quy định.

“Khi người dân được giải thích rõ ràng, được lắng nghe và đối thoại thẳng thắn, thì nhiều bức xúc sẽ được tháo gỡ. Thực tế cho thấy, số vụ việc khiếu kiện kéo dài, vượt cấp trên địa bàn xã Thanh Kỳ đã giảm rõ rệt,” ông Đặng Hồng Sơn nhấn mạnh.

Thực tiễn ở Thanh Kỳ cho thấy, công tác tiếp công dân không chỉ là thực hiện quy định pháp luật, mà còn là thước đo trách nhiệm của chính quyền đối với Nhân dân. Việc giải quyết khiếu nại, tố cáo ngay từ cơ sở đã góp phần giữ vững ổn định an ninh trật tự, tạo môi trường thuận lợi cho phát triển kinh tế – xã hội địa phương.