Bộ trưởng Bộ Tài chính Đinh Tiến Dũng. Ảnh: TN

Nâng dần tỷ trọng thu nội địa 

Năm 2016 là năm đầu tiên thực hiện Nghị quyết Đại hội Đảng toàn quốc lần thứ XII và Kế hoạch phát triển kinh tế - xã hội 5 năm 2016 - 2020. Trong khi đó, dự báo bối cảnh phát triển kinh tế - xã hội của thế giới và Việt Nam thời giai đoạn tới có những thuận lợi và khó khăn đan xen. 

Để tiếp tục cơ cấu lại ngân sách Nhà nước (NSNN), tăng cường kỷ cương kỷ luật tài chính, quản lý chặt chẽ nợ công, Bộ trưởng Đinh Tiến Dũng cho rằng, cần tiếp tục rà soát để có những điều chỉnh, sửa đổi, bổ sung phù hợp, bảo đảm bao quát các nguồn thu, đối tượng thu, phù hợp với cam kết hội nhập quốc tế, giảm thiểu rủi ro do tác động của môi trường bên ngoài.

“Quan trọng hơn là phải tạo mọi điều kiện để phát triển sản xuất- kinh doanh, thúc đẩy tái cơ cấu khu vực doanh nghiệp (DN) Nhà nước để tăng cường hiệu quả, đưa tốc độ tăng trưởng giai đoạn tới ở mức cao hơn, tạo nền tảng để tăng thu ngân sách bền vững”, Bộ trưởng nhấn mạnh.

Trên cơ sở đó, động viên hợp lý nguồn lực vào NSNN, tạo điều kiện cải thiện môi trường đầu tư, tăng tích lũy cho DN, thúc đẩy sản xuất kinh doanh, phù hợp với yêu cầu hội nhập quốc tế. 

Bộ trưởng cho biết, ngành Tài chính phấn đấu tỷ lệ huy động vào NSNN trên GDP bình quân khoảng 20 - 21% GDP, trong đó từ thuế, phí khoảng 19 - 20% GDP. Nâng dần tỷ trọng thu nội địa đến năm 2020 đạt trên 80% tổng thu NSNN.

Kiểm soát chặt các khoản nợ

Không chỉ vậy, phải giảm dần tỷ trọng chi thường xuyên trên cơ sở rà soát, sắp xếp và lồng ghép các chính sách an sinh xã hội, chương trình mục tiêu quốc gia đảm bảo thực chất, tiết kiệm và hiệu quả.

Theo Bộ trưởng Đinh Tiến Dũng, trong bối cảnh ngân sách hiện nay, phải quyết liệt thực hiện tinh giản biên chế; thực hiện cải cách tiền lương; tăng tỷ trọng chi đầu tư phát triển, tăng chi trả nợ, giảm số vay đảo nợ; nâng cao hiệu lực, hiệu quả quản lý chi tiêu công, tăng đầu tư công. 

Quyết phấn đấu đến năm 2020, tỷ trọng chi thường xuyên quyết phải giảm xuống khoảng 58%, giảm 10% so với dự toán năm 2015 để tăng tỷ trọng cho chi đầu tư phát triển và chi trả nợ, đảm bảo an toàn nợ công và an ninh tài chính quốc gia.

Các khoản vay của NSNN cũng phải cơ cấu lại theo hướng tăng tỷ trọng vay trung hạn và dài hạn với lãi suất phù hợp, triển khai có hiệu quả các nghiệp vụ quản lý và xử lý rủi ro đối với danh mục nợ công; phát hành trái phiếu chính phủ ra thị trường vốn quốc tế để cơ cấu lại nợ công trong nước của Chính phủ.

“Cần kiểm soát chặt chẽ các khoản bảo lãnh Chính phủ, các khoản nợ của chính quyền địa phương, nợ xây dựng cơ bản, bảo đảm dư nợ công, nợ Chính phủ, nợ nước ngoài của quốc gia trong giới hạn quy định”, Bộ trưởng nói.

Mở cơ hội cho các nhà đầu tư chiến lược

Song song với tái cơ cấu lại nguồn thu, kiên định lộ trình giảm bội chi NSNN và nợ công, cần tiếp tục đẩy mạnh cải cách thủ tục hành chính thuế - hải quan, tạo động lực để các DN phát triển, có niềm tin vào môi trường kinh doanh. 

“Đây chính là tiền đề để nuôi dưỡng nguồn thu, DN có "vững" thì mới có nguồn thu, đảm bảo cân đối ngân sách giữ vững an ninh tài chính quốc gia”, Bộ trưởng nhận định.

Các hội nghị xúc tiến đầu tư thực sư đang là một kênh đối thoại quan trọng giúp các DN, nhà đầu tư các nước hiểu rõ hơn tình hình Việt Nam, hiểu rõ hơn chủ trương và quyết tâm đổi mới của Chính phủ Việt Nam. Quan trọng nhất là củng cố lòng tin của nhà đầu tư đối với tiềm năng phát triển của thị trường tài chính, thị trường vốn của Việt Nam. 

“Tôi cho rằng, trong bối cảnh Việt Nam đang thực hiện tái cấu trúc nền kinh tế, trong đó có tái cấu trúc DN Nhà nước, các hội nghị xúc tiến đầu tư mở ra cơ hội cho các nhà đầu tư chiến lược tham gia vào quá trình tái cấu trúc kinh tế - cổ phần hóa DN Nhà nước tại Việt Nam. Điều này cũng khẳng định thông điệp mạnh mẽ của Chính phủ trong công cuộc cải cách thể chế, phát triển nền kinh tế Việt Nam ổn định, minh bạch và cam kết hỗ trợ các nhà đầu tư tại Việt Nam”, Bộ trưởng bày tỏ. 

Bội chi NSNN giảm còn khoảng 4% GDP

Nghị quyết Đại hội Đảng toàn quốc lần thứ XII đặt chỉ tiêu, tốc độ tăng trưởng kinh tế bình quân 5 năm đạt 6,5 - 7%/năm. Đến năm 2020, GDP bình quân đầu người khoảng 3.200 - 3.500 USD; tổng vốn đầu tư toàn xã hội bình quân 5 năm bằng khoảng 32 - 34% GDP; bội chi NSNN còn khoảng 4% GDP.

Quốc hội cũng thông qua dự toán NSNN năm 2016 với tổng thu NSNN là 1.014,5 nghìn tỷ đồng, tổng chi NSNN là 1.273,2 nghìn tỷ đồng, bội chi NSNN là 254 nghìn tỷ đồng (4,95% GDP).

Trong đó, chi NSNN đã từng bước cơ cấu lại, tỷ trọng chi thường xuyên giảm từ 66,9% năm 2015 xuống còn 64,7% năm 2016; nâng tỷ trọng chi đầu tư phát triển từ mức 17% năm 2015 lên 20% năm 2016.

Một số lĩnh vực quan trọng như giáo dục - đào tạo, y tế, bảo vệ môi trường phải cơ bản đảm bảo tỷ lệ theo các nghị quyết của Đảng, Quốc hội; cơ bản bố trí được nguồn đảm bảo thực hiện các chính sách an sinh xã hội đã ban hành.

Thảo Nguyên