Quy hoạch tổng thể Thủ đô tầm nhìn 100 năm xác định rõ định hướng phát triển của Hà Nội. Ảnh: HH

Ngày 19/5, UBND thành phố Hà Nội thông tin báo chí về Quy hoạch tổng thể Thủ đô Hà Nội với tầm nhìn 100 năm, xác định rõ định hướng phát triển dài hạn, đồng bộ, bền vững, tạo nền tảng đưa Thủ đô bước vào giai đoạn phát triển mới.

Định hình cấu trúc đa cực và mục tiêu kinh tế bứt phá

Quy hoạch Thủ đô tầm nhìn 100 năm bao bọc toàn bộ địa giới hành chính Thủ đô trên quy mô diện tích đất tự nhiên khoảng 3.359,84km².

Về quy mô nhân khẩu, thành phố dự báo đạt khoảng 14 - 15 triệu người vào năm 2035, tăng lên 17 - 19 triệu người vào năm 2065 và sau giai đoạn này sẽ khống chế ngưỡng tối đa không quá 20 triệu người để đảm bảo sự ổn định bền vững.

Đi kèm với đó là chiến lược phát triển theo mô hình "nén - xanh", nâng tỷ lệ đất xây dựng đô thị từ mức 45% - 50% vào năm 2045; lên khoảng 55% - 60% vào năm 2065. Phần quỹ đất còn lại được bảo vệ nghiêm ngặt để duy trì hệ thống vành đai và hành lang xanh.

Sự thay đổi căn bản về tổ chức không gian mở ra lộ trình tăng trưởng kinh tế với những kỳ vọng mới cho Thủ đô. Trong giai đoạn ngắn hạn đến năm 2035, Hà Nội đặt mục tiêu duy trì tốc độ tăng trưởng GRDP bình quân đạt trên 11%/năm, đưa quy mô nền kinh tế chạm mốc 200 tỷ USD.

Tốc độ tăng trưởng vượt trội này tiếp tục được duy trì bền bỉ đến năm 2045 để nâng quy mô GRDP lên khoảng 640 tỷ USD, trước khi bứt phá mạnh mẽ đạt khoảng 1.920 tỷ USD vào năm 2065 với thu nhập bình quân đầu người tối thiểu ở mức 95.000 USD; là thành phố toàn cầu, thuộc nhóm các Thủ đô có chất lượng sống và hạnh phúc cao nhất thế giới.

11 nhóm giải pháp đột phá nâng tầm vị thế Thủ đô

Để hiện thực hóa tầm nhìn thế kỷ, bản quy hoạchThủ đô tầm nhìn 100 năm xác lập hệ thống 11 nhóm giải pháp đột phá mang tính vượt trội. Trên bình diện liên kết vùng, Hà Nội tiếp tục khẳng định vai trò hạt nhân dẫn dắt toàn vùng Đồng bằng sông Hồng và cả nước.

Hệ thống các đô thị thuộc các tỉnh xung quanh như Bắc Ninh, Hưng Yên, Thái Nguyên, Phú Thọ, Ninh Bình sẽ đóng vai trò là các vệ tinh đối trọng, kết nối đồng bộ với Hà Nội qua mạng lưới hạ tầng hướng tâm, đường vành đai và cơ chế điều phối vùng chung để xử lý các vấn đề môi trường liên tỉnh.

Đặc biệt, hạ tầng giao thông sẽ chứng kiến cuộc cách mạng lớn với việc bổ sung các tuyến liên vùng, nâng tổng chiều dài mạng lưới đường sắt đô thị lên khoảng 1.153km.

Mô hình phát triển đô thị dựa trên giao thông công cộng (TOD) được áp dụng mạnh mẽ quanh các nhà ga Metro để tối ưu hóa mật độ xây dựng, giải phóng mặt đất làm không gian xanh và thu hồi giá trị gia tăng từ đất đai để tái tạo nguồn vốn thực thi quy hoạch.

Không dừng lại ở mặt đất, không gian phát triển mới của Hà Nội được mở rộng theo cấu trúc "đa tầng - đa lớp".

Tại Quy hoạch tổng thể Thủ đô tầm nhìn 100 năm, Hà Nội quyết tâm làm sạch các dòng sông, trong đó có sông Tô Lịch. Ảnh: HH

Thành phố đẩy mạnh khai thác không gian ngầm tại khu vực lõi đô thị với mục tiêu đạt tỷ lệ ngầm hóa trên 40%, kết hợp hệ thống bể chứa và thoát nước đa năng nhằm giải quyết dứt điểm nạn ngập úng.

Đáng chú ý, Hà Nội lần đầu tiên đưa khái niệm "kinh tế không gian tầm thấp" ở độ cao dưới 3.000m vào quy hoạch đô thị.

Việc thiết lập các mạng lưới an toàn cho các phương tiện công nghệ mới như taxi bay hay drone vận chuyển y tế và logistics hứa hẹn mở ra một ngành công nghiệp công nghệ cao hoàn toàn mới cho Thủ đô.

Hồi sinh những dòng sông lịch sử

Theo quy hoạch Thủ đô tầm nhìn 100 năm, trục cảnh quan sinh thái, văn hóa và kinh tế chủ đạo của Thủ đô trong kỷ nguyên mới sẽ lấy sông Hồng làm trung tâm kết nối.

Một "Con đường di sản" chạy dọc hai bên bờ sông sẽ được thiết lập, song song với việc cải tạo các khu vực bãi giữa, bãi nổi thành các công viên sinh thái và không gian sáng tạo mang tầm vóc quốc tế trên nguyên tắc thuận thiên, hài hòa thoát lũ.

Đi đôi với phát triển không gian sinh thái, thành phố triển khai đồng bộ các giải pháp làm sống lại hệ thống các dòng sông đang bị ô nhiễm nghiêm trọng như sông Tô Lịch, sông Nhuệ, sông Đáy, chuyển đổi phương tiện giao thông sang năng lượng sạch để hướng tới mục tiêu phát thải ròng bằng "0" (Net-Zero) và trở thành thành phố không rác thải chôn lấp.

Ở phía Nam, Hà Nội tiếp tục dự trữ không gian chiến lược để hình thành cảng hàng không thứ hai theo mô hình đô thị sân bay kết nối đa phương thức.

Ngay sau khi đồ án quy hoạch tổng thể được thông qua, UBND thành phố cho biết, đang khẩn trương bắt tay vào việc xây dựng chương trình phát triển đô thị, thiết lập danh mục dự án ưu tiên đầu tư và ứng dụng công nghệ số trong giám sát thực thi.

Sự kiện được người dân, giới chuyên gia và các nhà đầu tư mong đợi nhất là hội nghị xúc tiến đầu tư thành phố Hà Nội 2026, dự kiến diễn ra vào cuối tháng 6/2026.

Tại hội nghị này, Quy hoạch tổng thể Thủ đô 100 năm sẽ chính thức được công bố rộng rãi.