“Năm 2010, diện tích đất này bị UBND huyện Thanh Trì thu hồi toàn bộ để làm đường. Ban Bồi thường Giải phóng mặt bằng (GPMB) không cho 2 chúng tôi là những người đang trực tiếp sử dụng đất kê khai lấy tiền đền bù mà để cho ông Trần Hoài Nam kê khai phần tài sản trên đất không đúng thực tế, nhận 162.000 đồng/m²; tổng cộng họ chỉ đền bù cho chúng tôi 36.360.900 đồng, trong khi giá chuyển nhượng thực tế trên thị trường đối với 152m² đất này vào thời điểm đó là hàng tỷ đồng. Chúng tôi không đồng ý thì được Ban Bồi thường GPMB trả lời (Công văn số 05/BBTGPMB, 15/1/2014) dẫn khoản 1, Điều 7, Quyết định số 108/2009/QĐ-UBND của UBND TP Hà Nội, nói chúng tôi chưa có giấy chứng nhận (GCN) quyền sử dụng đất (QSDĐ) nên không được kê khai nhận tiền đền bù”.

Ngoài ra, “Ban Bồi thường GPMB còn viện dẫn khoản 2, Điều 689 Bộ luật Dân sự (BLDS) quy định: “Hợp đồng chuyển QSDĐ đai phải được lập thành văn bản, có công chứng, chứng thực theo quy định của pháp luật”, từ đó kết luận chúng tôi mua đất của ông Trần Hoài Nam nhưng chưa thực hiện các thủ tục theo quy định của pháp luật nên không đủ cơ sở đứng tên kê khai nhận bồi thường”.

Bà Hưng cho biết thêm: Sau khi có phương án đền bù, bà đã gặp ông Trần Hoài Nam thì ông Nam nói rằng ông chưa hề kê khai nhận tiền đền bù thửa đất số 114 đã chuyển nhượng.

Bà Hưng hỏi:

Chính sách và giá đền bù như vậy có đúng quy định của pháp luật không?

Ý kiến của chúng tôi:

1. Người có GCNQSDĐ được kê khai nhận bồi thường không có nghĩa là chỉ người có GCNQSDĐ mới được phép kê khai.

Bà Hưng, ông Uẩn nhận chuyển nhượng 152m² đất từ năm 2003 là diện tích được cơ quan Nhà nước có thẩm quyền về đất đai giao theo Nghị định 64/1993, trên giấy tờ ghi tên gia đình ông Trần Hoài Nam. Tuy nhiên, hai bên chưa thực hiện thủ tục chuyển quyền theo quy định của pháp luật.

Căn cứ quy định tại khoản 4, Điều 7, Quyết định 108/2009/QĐ-UBND của UBND TP Hà Nội, bà Hưng, ông Uẩn đang sử dụng 152 m² đất có quyết định giao đất của cơ quan Nhà nước có thẩm quyền về đất đai “mà trên giấy tờ đó ghi tên người khác (gia đình ông Trần Hoài Nam) nhưng đến thời điểm có quyết định thu hồi đất chưa thực hiện thủ tục chuyển QSDĐ theo quy định của pháp luật” đủ điều kiện để được kê khai nhận bồi thường. Ban Bồi thường GPMB huyện “làm khó”, không cho họ kê khai là trái quy định của UBND TP Hà Nội.

2. Công văn số 05/BBTGPMB của Ban Bồi thường GPMB dẫn quy định tại khoản 2, Điều 689 BLDS là không phù hợp và nhầm lẫn, vì BLDS có hiệu lực thi hành từ ngày 1/1/2006 trong khi hành vi “chuyển nhượng QSDĐ không có công chứng, chứng thực” xảy ra từ năm 2003, tức là trước  đó những 3 năm.

3. UBND huyện cần kiểm tra, xử lý thông tin từ bà Nguyễn Thanh Hưng: Ông Trần Hoài Nam cho biết ông chưa hề kê khai nhận tiền đền bù thửa đất số 114 đã chuyển nhượng cho hai chị em bà, trong khi Ban Bồi thường GPMB lại nói ông Nam “trực tiếp đứng tên và kê khai…”.

4. 162.000 đồng/m² là giá bồi thường cho vị trí đất bị thu hồi theo quy định của UBND TP Hà Nội. Tuy nhiên, tại Thông tư số 14/2009/TT-BTNMT, Bộ Tài nguyên và Môi trường hướng dẫn:

"Trường hợp giá đất do UBND cấp tỉnh công bố chưa sát với giá chuyển nhượng QSDĐ thực tế trên thị trường trong điều kiện bình thường thì UBND cấp tỉnh giao cho cơ quan chức năng xác định lại giá đất cụ thể để quyết định giá đất tính bồi thường cho phù hợp và không bị giới hạn bởi quy định về khung giá các loại đất".

Luật gia, nhà báo Nguyễn Chấn