Đại biểu Bùi Đức Thụ. Ảnh: Thảo Nguyên

Đại biểu Bùi Đức Thụ: Sau khi Trung Quốc đưa giàn khoan vào vùng biển Việt Nam đã tạo nên sự bất ổn và đặc biệt làm suy giảm mối quan hệ hữu nghị Việt Nam - Trung Quốc, điều này tác động đến thương mại giữa hai nước. Vấn đề còn lại là cần theo dõi diễn biến tình hình Biển Đông, dự báo sát tình hình để có kịch bản cho Việt Nam chủ động ứng phó với tình hình đó. Nếu chúng ta không chủ động, đương nhiên có thể nói chúng ta thất bại. 

+ Kịch bản nào cho nền kinh tế mà ta nên lường trước, thưa ông?

Trong điều kiện tình hình hiện nay, tôi cho rằng sự chủ động của Việt Nam hết sức quan trọng. Ngoài những giải pháp chính trị, đấu tranh bảo vệ toàn vẹn lãnh thổ, vấn đề kinh tế xã hội cần đẩy mạnh tái cơ cấu nền kinh tế (kể cả tái cơ cấu thị trường giảm thiểu sự phụ thuộc về xuất nhập khẩu vào một quốc gia). Chúng ta cũng phải rà soát lại việc tham gia của một số nhà thầu, nhất là nhà thầu quốc tế, hạn chế nhà thầu, tổng thầu của một quốc gia chiếm tỷ lệ lớn trong nền kinh tế. Đó là những việc trước mắt để bảo đảm duy trì cần đối vĩ mô.

Tuy nhiên để giữ vững chủ quyền của đất nước, đang đặt ra nhiều vấn đề như đóng tàu cho kiểm ngư, cảnh sát biển, hỗ trợ cho ngư dân đánh bắt hải sản đồng thời khẳng định chủ quyền của Việt Nam tại Trường Sa và Hoàng Sa.

Trong bối cảnh đó, Ủy ban Tài chính Ngân sách của Quốc hội đã phối hợp Chính phủ trình Quốc hội cho phép điều chỉnh tỷ lệ bội chi Ngân sách Nhà nước lên mức tối đa 195.000 tỷ đồng để đủ bù hụt thu ngân sách Trung ương năm 2013, thưởng với các địa phương có vượt thu ngân sách 2013… phần còn lại gói 16.000 tỷ đồng hỗ trợ ngư dân đóng tàu thuyền đánh bắt xa bờ, khẳng định chủ quyền biển đảo và bổ sung nguồn kinh phí cho lực lượng kiểm ngư, cảnh sát biển. Đấy là những vấn đề trước mắt. Những năm tới, phải tiếp tục tính toán, cân nhắc để bảo đảm hài hòa giữa phát triển kinh tế và giữ vững chủ quyền, lãnh thổ của Viêt Nam.

+ Tàu là tài sản lớn của ngư dân nhưng lại dễ gặp rủi ro trên biển. Cần có chính sách bảo hiểm, bồi thường hay hỗ trợ như thế nào để họ tiếp tục ra khơi?

Tôi đồng tình muốn đưa dân ra biển đánh bắt lâu dài, vừa giữ chủ quyền thì phải có tổng thể các giải pháp. Bảo hiểm cho ngư dân là hết sức cần thiết, chủ trương đã rõ, quan điểm Quốc hội, Chính phủ ủng hộ nhưng thực hiện như thế nào? Bảo hiểm là phải có phần đóng của chủ tàu để đền bù khi có thiệt hại. Theo nguyên tắc bảo hiểm, trong điều kiện rủi ro lớn phải đóng nhiều thì có khả thi? Lâu dài phải có bảo hiểm nhưng quan trọng trong lúc này phải có hỗ trợ của Nhà nước.

Tôi cho là, hỗ trợ đóng tàu, rồi tính đến tổng kết để hỗ trợ một số vấn đề khác trong hoạt động ngư dân để bảo đảm ngư dân vừa sống bằng nghề, vừa giữ được chủ quyền. Qua biến động ở Biển Đông đặt ra lên bàn Quốc hội, Chính phủ phải rà soát lại để xây dựng cơ chế đồng bộ.

Thảo Nguyên (Ghi)