(Thanh tra)- Từ năm 2012 đến nay, các cơ quan chức năng thuộc UBND TP Hồ Chí Minh vẫn lúng túng trong thực hiện kết luận của Kiểm toán Nhà nước, của Thanh tra Bộ Xây dựng về công tác bán nhà sở hữu Nhà nước. Trong khi đó, công dân vẫn liên tục khiếu nại (KN), còn cơ quan quản lý đang có nguy cơ đối diện với hậu quả pháp lý do hành vi hành chính ngăn chặn giao dịch nhà đất không phù hợp pháp luật.
Mua bán ngay tình
Trong số 118 cơ sở nhà đất có sai sót về giá bán được Kiểm toán Nhà nước, Thanh tra Bộ Xây dựng đề nghị UBND TP Hồ Chí Minh xử lý theo thẩm quyền thì trường hợp nhà đất số 325/32C đường Hòa Hảo, quận 10 đã được nhiều cơ quan chức năng có văn bản trả lời với mục đích giải quyết dứt điểm KN của người chuyển nhượng quyền sở hữu nhà và quyền sử dụng đất đúng pháp luật.
Báo cáo của Sở Xây dựng TP Hồ Chí Minh cho thấy: Ngày 28/10/2008, UBND quận 10 đã có Quyết định bán nhà đất số 325/32C đường Hòa Hảo cho ông Nguyễn Văn Hùng vì là thương binh hạng 4/4.
Sau khi thực hiện nghĩa vụ tài chính, tháng 1/2009, UBND quận 10 đã cấp giấy chứng nhận quyền sở hữu nhà và quyền sử dụng đất (GCNQSHN&QSDĐ) ở cho ông Hùng. Mảnh đất và căn nhà này tiếp tục được chuyển nhượng cho ông Nguyễn Minh Tâm (12/2009), cho vợ chồng ông, bà Dương Văn Kim, Vũ Thị Ngát (tháng 3/2010) và cho bà Đỗ Thị Nga (11/2015). Tất cả các trường hợp trên đều tuân thủ các quy định của pháp luật.
Trên cơ sở kiến nghị của Kiểm toán Nhà nước, Thanh tra Bộ Xây dựng về xử lý một số vấn đề có liên quan đến quá trình bán nhà thuộc sở hữu Nhà nước, ngày 29/10/2012, UBND TP Hồ Chí Minh đã có Văn bản số 691/UBND-ĐTMT-M giao Sở Tư pháp, Sở Xây dựng thông tin danh sách 118 nhà đất phải điều chỉnh giá bán, hoặc truy thu tiền thuê nhà đến các tổ chức hành nghề công chứng tại địa phương. Theo văn bản này, khi tiến hành công chứng hợp đồng, giao dịch liên quan đến 118 nhà đất thì công chứng viên phải giải thích cho các cá nhân có liên quan về trách nhiệm đối với số tiền bán nhà phải truy thu, tiền thuê nhà dù đối tượng phải thực hiện nghĩa vụ này phải là người đầu tiên được cấp GCNQSHN&QSDĐ.
Hệ quả của cách thực hiện kết luận kiểm toán, kết luận thanh tra kiểu “đẩy cái khó về người dân” của UBND TP Hồ Chí Minh đã ảnh hưởng đến quyền lợi hợp pháp của hàng trăm hộ dân, trong đó có vợ chồng ông Kim, bà Ngát.
Né tránh, đùn đẩy giải quyết khiếu nại
Nhận thấy quyền lợi bị ảnh hưởng, vợ chồng ông Kim, bà Ngát đã có đơn KN gửi các cơ quan chức năng.
Ngày 17/12/2015, Thanh tra Chính phủ đã có văn bản hướng dẫn bà Ngát gửi đơn đến UBND TP Hồ Chí Minh để được giải quyết theo thẩm quyền.
Sau nhiều lần gửi đơn đúng địa chỉ theo hướng dẫn của Thanh tra Chính phủ với mong muốn sự việc được giải quyết đúng quy định pháp luật nhưng vợ chồng ông Kim, bà Ngát chỉ nhận được các văn bản thông báo chung chung, có tính chất đùn đẩy, né tránh trách nhiệm thay vì phải nhận được quyết định giải quyết KN thấu tình đạt lý.
Trong hồ sơ gửi kèm theo đơn KN gửi Báo Thanh tra, bà Ngát cũng thông báo hậu quả pháp lý từ cách giải quyết KN không dứt điểm đã và đang đẩy gia đình bà vào tình cảnh khó khăn. Đó là người chuyển nhượng lại nhà đất của vợ chồng bà đã yêu cầu được nhận lại số tiền mua nhà và chi phí sửa chữa nhà.
Những văn bản do UBND TP Hồ Chí Minh ban hành, các báo cáo của Sở Xây dựng, công văn trả lời của Kiểm toán Nhà nước đều cho thấy thẩm quyền giải quyết thuộc Chủ tịch UBND TP Hồ Chí Minh.
Tại Báo cáo số 6695 ngày 11/8/2014 của Sở Xây dựng đã nói rõ: Vợ chồng ông Kim bà Ngát có thể KN, khởi kiện quyết định hành chính đối với hành vi ngăn cản quyền chuyển nhượng hợp pháp nhà đất. Khi đó sẽ phát sinh trách nhiệm bồi thường, thiệt hại của Nhà nước. Từ đó, Sở Xây dựng kiến nghị UBND TP Hồ Chí Minh báo cáo xin ý kiến Kiểm toán Nhà nước, về đường hướng giải quyết là: Không truy thu số tiền chênh lệch trong bán nhà cho ông Hùng vì ông Hùng là thương binh 4/4. Giải quyết KN của vợ chồng bà Ngát theo hướng giải tỏa ngăn chặn giao dịch nhà đất.
Trên cơ sở kiến nghị của Sở Xây dựng, ngày 12/9/2014, Phó Chủ tịch UBND TP Hồ Chí Minh Nguyễn Hữu Tín đã có Báo cáo số 4658 xin ý kiến Kiểm toán Nhà nước.
Ngày 3/3/2015, ông Lê Quý Hưng, Phó Vụ trưởng Vụ Tổng hợp Kiểm toán Nhà nước đã ký Văn bản số 218 trả lời, với nội dung: Trong trường hợp cụ thể, biện pháp của UBND TP Hồ Chí Minh có ảnh hưởng đến quyền lợi hợp pháp của những người không phải là đối tượng truy thu tiền bán nhà theo kiến nghị của kiểm toán, đề nghị UBND TP Hồ Chí Minh chỉ đạo, xem xét, xử lý.
Là đối tượng phải thực hiện kiến nghị của kiểm toán, thanh tra về công tác bán nhà thuộc sở hữu Nhà nước, UBND TP Hồ Chí Minh phải giải quyết các vấn đề liên quan đến cơ chế, chính sách đối với những vấn đề đặt ra sau thanh tra, trong đó có cả KN của công dân.
Đến thời điểm này, thay vì cần hủy bỏ văn bản ngăn chặn giao dịch nhà đất đối với trường hợp vợ chồng ông Kim, bà Ngát với tinh thần tháo gỡ khó khăn cho nhân dân, cũng như ban hành quyết định giải quyết KN đúng pháp luật, thì động thái của UBND TP Hồ Chí Minh vẫn chỉ là… sự im lặng.
Hệ quả của cách giải quyết này sẽ dẫn đến việc công dân tiếp khiếu vượt cấp, còn cơ quan quản lý đang có nguy cơ đối diện với hậu quả pháp lý do hành vi hành chính không đúng pháp luật.
Giáng Thăng
