(Thanh tra) - Là bị cáo trong vụ “lừa đảo chiếm đoạt tài sản” và tội “cưỡng đoạt tài sản”, Nguyễn Vũ Hoàng Oanh - nguyên giảng viên Luật, Trường Đại học Lao động – Xã hội bị Tòa án (TA) tuyên 8 năm tù. Bản án đã có hiệu lực hơn 1 năm vẫn chưa thi hành án, trong khi đó, bị cáo Oanh liên tục đi “gõ cửa” các cơ quan chức năng kêu oan khuất…
Dấu hiệu vi phạm Luật Tố tụng
Lật lại hồ sơ, theo Bản án sơ thẩm số 337/2014/HSST ngày 15/9/2014 của TAND quận Hai Bà Trưng; Bản án phúc thẩm số 209/2015/HSPT ngày 16/4/2015 của TAND TP Hà Nội, Hội đồng xét xử cho rằng bị cáo Oanh vắng mặt không lý do chính đáng nên xét xử vắng mặt bị cáo.
Đáng nói, ngoài việc vắng mặt bị cáo Oanh, cũng vắng mặt người bị hại, người có quyền lợi nghĩa vụ liên quan, nguyên đơn dân sự, người làm chứng, luật sư bào chữa. Tại phiên tòa sơ thẩm và phúc thẩm, chỉ duy nhất có mặt bị cáo Trần Mạnh Thắng (người bị tuyên phạm tội “lạm dụng tín nhiệm chiếm đoạt tài sản”).
Điều này đi ngược lại tinh thần Nghị quyết 08 của Bộ Chính trị “việc phán quyết của TA phải căn cứ chủ yếu vào kết quả tranh tụng tại phiên tòa”.
Điều 184 Bộ luật Tố tụng Hình sự cũng quy định rõ, “TA phải trực tiếp xác định những tình tiết của vụ án bằng cách hỏi và nghe ý kiến của bị cáo, người bị hại, nguyên đơn dân sự, bị đơn dân sự, người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan đến vụ án hoặc người đại diện hợp pháp của họ, người làm chứng, người giám định, xem xét vật chứng và nghe ý kiến của Kiểm sát viên, người bào chữa, người bảo vệ quyền lợi của đương sự. Bản án chỉ được căn cứ vào những chứng cứ đã được xem xét tại phiên tòa”.
Bị cáo Oanh bức xúc: “Các lần Tòa triệu tập tôi đều không hợp lệ. Phiên tòa xét xử chỉ anh Thắng có mặt và chính anh Thắng cũng đang kêu oan. Thế mà trong cả hai bản án giống nhau từng dấu chấm, dấu phẩy đều nói căn cứ tài liệu có trong hồ sơ và thẩm tra tại phiên tòa; căn cứ kết quả xét hỏi và tranh luận tại phiên tòa, trên cơ sở xem xét đánh giá toàn bộ chứng cứ, ý kiến của Kiểm sát viên, lời khai của bị cáo tại phiên tòa để tuyên án là vi phạm nghiêm trọng luật pháp”.
TAND quận Hai Bà Trưng, TAND TP Hà Nội cũng xác định chưa đúng tư cách tham gia tố tụng của chị Trần Thị Thu Thủy và Công ty Cổ phần Thiết kế xây dựng và vận tải Đông Hà Nội. Trong vụ án này chưa xác định ai là bị hại đối với tội danh “cưỡng đoạt tài sản” mà bị cáo là Nguyễn Vũ Hoàng Oanh.
Chứng cứ buộc tội chưa rõ
Không chỉ có dấu hiệu vi phạm luật tố tụng, các chứng cứ buộc tội cũng thiếu thuyết phục khi sự thật khách quan chưa được làm rõ.
Cơ quan cảnh sát điều tra và Viện KSND quận Hai Bà Trưng cho rằng, ngày 22/1/2010, ông Trần Văn Tần đứng tên thuê chiếc ô tô Hyun Dai của Công ty Cổ phần Thiết kế xây dựng và vận tải Đông Hà Nội để làm phương tiện đi lại.
Do quen biết, bị cáo Thắng mượn xe ô tô của ông Tần và ngày 17/3/2010 mang xe chiếc xe này đến nhà bị cáo Oanh tại 393 Trần Khát Chân để cầm cố, vay tiền. Nhưng bị cáo Oanh không giao tiền mà giữ chiếc xe này lại, đem gửi tại bãi gửi xe Song Cường nên bị cáo Oanh phạm tội “lừa đảo”.
Ngoài tội “lừa đảo chiếm đoạt tài sản”, theo bản án, bị cáo Oanh bị kết tột “cưỡng đoạt tài sản” của Công ty Cổ phần Thiết kế xây dựng và vận tải Đông Hà Nội vì đòi Công ty này phải trả một khoản tiền 30 triệu đồng mới được nhận lại xe. Đây là số tiền mà bị cáo Oanh và chị Thủy, nhân viên Công ty này đã thỏa thuận với nhau và chị Thủy đã giao cho bị cáo Oanh vào ngày 21/8/2010 khi nhận lại chiếc xe ô tô.
Theo ý kiến của nhiều luật sư, kết tội bị cáo Oanh phạm tội “lừa đảo chiếm đoạt tài sản” là không có cơ sở. Bởi, chỉ có giấy tờ “tự nguyện” của bị cáo Thắng để lại xe cho bị cáo Oanh sử dụng mà không có giấy tờ đặt cọc, cầm cố hay vay tiền. Bản thân bị cáo Thắng không có đơn trình báo, tố cáo bị cáo Oanh lừa đảo chiếm đoạt tài sản khi sự việc xảy ra.
Sau nhiều ngày gửi giữ xe tháng 7/2010, bị cáo Oanh đã phải gọi điện cho Công ty sở hữu chiếc xe để yêu cầu đến lấy xe, phản ánh rất rõ ý thức “không chiếm đoạt” cũng như hành vi giữ xe của bị cáo Oanh không phải là chiếm đoạt tài sản.
Bị cáo Oanh phản ánh, “do muốn thiết lập quan hệ tình cảm với tôi nên Thắng cho tôi mượn xe ô tô để sử dụng. Tôi không sử dụng, mà xe ô tô lại để dưới lòng đường gần nhà tôi nên tôi phải nhờ người mang xe đi gửi. Sau đó, tôi có gọi điện thoại cho Thắng đến nhận xe nhưng Thắng không đến. Mấy tháng sau, tôi phải tìm giấy tờ, hợp đồng thuê xe để gọi cho Công ty Đông Hà Nội để nhận xe. Lúc đó, chị Thủy nhân viên của Công ty này đến nhận xe, có hỗ trợ tôi 30 triệu đồng thể hiện bằng văn bản tự nguyện. Nhưng trả xe ô tô chỉ sau 1 ngày, ngày 22/8/2010, tôi cũng trả lại số tiền này cho chị Thủy”.
Còn lời khai của chị Thủy thì cho rằng, do sợ không đưa tiền thì Oanh không trả lại xe ô tô cho Công ty nên ngày 21/8/2010 buộc phải đưa 30 triệu đồng cho bị cáo Oanh.
Lời khai của chị Thủy và bị cáo Oanh có mâu thuẫn. Trong quá trình điều tra lại chưa được đối chất để làm rõ sự thật khách quan. Bản án đã có hiệu lực thi hành cũng chưa có lập luận nào thể hiện, bị cáo Oanh đã có hành vi đe dọa dùng vũ lực hoặc có thủ đoạn khác uy hiếp tinh thần đối với đại diện Công ty Đông Hà Nội để cưỡng đoạt nhận tiền.
Thêm vào đó, xe ô tô, số tiền 30 triệu đồng đã được bị cáo Oanh trả lại cho chủ sỡ hữu từ tháng 8/2010 nhưng đến tận tháng 12/2011 (hơn 1 năm sau) mới có quyết định khởi tố bị cáo Oanh đối với hành vi lừa đảo chiếm đoạt tài sản (?)
Trong đơn kêu cứu khẩn thiết gửi tới Tòa án Cấp cao tại Hà Nội, Viện KSND Cấp cao tại Hà Nội và nhiều cơ quan chức năng, bị cáo Oanh một mực kêu oan, đề nghị được xét xử giám đốc thẩm vụ án của mình trong một phiên tòa công bằng, công tâm, minh bạch, đúng pháp luật. Tuy nhiên, cho đến nay, không hiểu vì lý do gì các cơ quan chức năng vẫn “im lặng”.
Thảo Nguyên
