Theo nội dung đơn cùng tài liệu kèm theo: Đất của các hộ dân nằm dọc theo Quốc lộ 51, đã sử dụng ổn định từ năm 1987, thuộc khu 5, ấp 1, xã Hòa Hưng, huyện Long Thành (cũ) tỉnh Đồng Nai. Năm 1995, Nhà nước thay đổi địa giới hành chính đã chuyển hộ khẩu của các hộ dân này là tổ 23 và tổ 27, Khu phố 3, phường Long Bình Tân, TP. Biên Hòa, Đồng Nai. Họ đã có số nhà, hộ khẩu thường trú, nhà cửa gắn liền trên đất; đóng thuế nhà ở, đất ở cho Nhà nước và đã ở ổn định từ năm 1987 cho đến nay; đã có tên và mã số trong sơ đồ địa chính, do phường và cơ quan địa chính xác lập tháng 01/2000. Trong sơ đồ địa chính là đất ở đô thị, thuộc vị trí 1 và đã được UBND phường Long Bình Tân xác nhận là đất ở ổn định trước ngày 15/10/1993, không có tranh chấp.

Năm 1996, Nhà nước mở rộng Quốc lộ 51, cắm mốc lộ giới vào 7m nhưng không bồi thường về đất cho các hộ dân, nên họ đã khiếu nại nhiều năm nhưng không được giải quyết. Năm 2009, UBND tỉnh Đồng Nai thu hồi đất của các hộ dân giao cho UBND TP. Biên Hòa để thực hiện Dự án mở đường Quốc lộ 1A tuyến tránh TP. Biên Hòa, đoạn chồng lên Quốc lộ 51, đi qua phường Long Bình Tân. UBND TP. Biên Hòa đã ra các quyết định phê duyệt kinh phí bồi thường, hỗ trợ cho các hộ dân, nhưng việc bồi thường và hỗ trợ cho các hộ dân lại rất khập khiễng; đất của tất cả các hộ dận cùng một vị trí, cùng một mục đích sử dụng, nhưng có nhà thì được hỗ trợ 3.000.0000đ/m2, nhưng có nhà chỉ được hỗ trợ 316.000đ/m2, trong khi tất cả các hộ dân đều phải đóng thuế cho Nhà nước là đất ở đô thị, vị trí 1, với mức tính thuế là 6.000.000đ/m2.

Để xác minh nội dung đơn thư của các hộ dân, phóng viên Báo Thanh tra đã đến phường Long Bình Tân để tìm hiểu sự việc. Chúng tôi hỏi: Căn cứ vào đâu mà bà con cho rằng đất của bà con là đất ở đô thị ở vị trí 1? Bà Nguyễn Thị Luyến trả lời, “đất của chúng tôi đã ở ổn định từ năm 1987 trước khi luật đất đai ra đời, đã được UBND phường xác định và xác nhận là đất ở đô thị không có tranh chấp, hàng năm chúng tôi phải nộp thuế đất là đất ở đô thị”. Đồng thời bà Luyến cũng đưa ra một số văn bản để chứng minh, gồm thông báo nộp thuế đất năm 2012 của Chi cục Thuế TP. Biên Hòa (với giá đất là 6.000.000đ/m2); biên lai thu thuế sử dụng đất phi nông nghiệp, kỳ thuế năm 2013 thu thuế đất ở tại đô thị; giấy xác nhận nguồn gốc nhà đất năm 2011 của UBND phường Long Bình Tân, đã xác nhận cho bà bị thu hồi 18,3m2 là đất ở đô thị để thực hiện Dự án Quốc lộ 1 tuyến tránh TP. Biên Hòa.

Tại UBND phường Long Bình Tân, trao đổi với phóng viên Báo Thanh tra “vì sao Nhà nước thu hồi đất của 25 hộ dân nêu trên để thực hiện Dự án mà không bồi thường về đất?”; ông Hoàng Văn Thiện, Chủ tịch UBND phường trả lời: “Căn cứ theo Văn bản số 4460/UBND-ĐT ngày 10/6/2013 của UBND tỉnh Đồng Nai về việc trả lời kiến nghị, phản ánh của các hộ dân liên quan đến Quốc lộ 51 mở rộng, thì các hộ dân không được bồi thường về đất, bởi vì năm 1996 khi cắm mốc lộ giới đã làm xong việc giải phóng mặt bằng; do đất của các hộ dân không đủ điều kiện để bồi thường, nên Nhà nước không bồi thường, do Nhà nước chưa thực hiện việc thi công mở đường, các hộ dân tiếp tục sử dụng đất, nay Nhà nước giải phóng mặt bằng để thực hiện Dự án Quốc lộ 1 đoạn tránh TP. Biên Hòa, nên không bồi thường về đất cho các hộ dân”.

Trở lại các hộ dân, phóng viên Báo Thanh tra trao đổi về việc chính quyền đã trả lời các hộ dân không đủ điều kiện để bồi thường khi Nhà nước thu hồi đất. Tuy nhiên các hộ dân vẫn khẳng định là đất của họ đủ điều kiện được bồi thường khi Nhà nước thu hồi đất. Vì họ đã căn cứ vào Điều 8, Nghị định 197 năm 2004 của Chính phủ về điều kiện để được bồi thường đất, tại Khoản 6 nêu rõ: “Hộ gia đình, cá nhân đang sử dụng đất không có các loại giấy tờ quy định tại khoản 1, 2, 3 Điều này, nhưng đất đã được sử dụng ổn định từ trước ngày 15 tháng 10 năm 1993, nay được ủy ban nhân dân cấp xã xác nhận là đất đó không có tranh chấp”.

Các hộ dân cho rằng, nếu căn cứ theo quy định của pháp luật về đất đai, đặc biệt là căn cứ theo Khoản 6, Điều 8, Nghị định số 197/2004/NĐ-CP ngày 03/12/2004 của Chính phủ thì đất của họ có đủ điều kiện để được bồi thường về đất khi Nhà nước thu hồi đất. 

Vì vậy, các hộ dân có nguyện vọng thiết tha được các cấp chính quyền và các cơ quan chức năng tỉnh Đồng Nai xem xét lại, áp dụng những văn bản pháp luật về đất đai những phần có lợi nhất cho dân để họ được hưởng về lợi ích hợp pháp theo chính sách pháp luật của Nhà nước.

An Dương