Lâu nay cứ mỗi khi giá xăng dầu tăng thì ngay lập tức giá các mặt hàng tiêu dùng cũng "té nước theo mưa". Nhưng khi xăng dầu giảm giá, nhiều mặt hàng lại không giảm tương ứng. Ảnh: Hải Hà

Đứng im

Theo khảo sát của PV những ngày đầu năm 2015, tại các chợ trên địa bàn Hà Nội, giá các mặt hàng thực phẩm đặc biệt là thịt gia súc, gia cầm vẫn “cố thủ” và không có tín hiệu giảm so với thời gian trước. Thậm chí, các loại thủy sản giá có xu hướng tăng với lý do cận Tết. Cụ thể: Giá gà ta từ 100.000 - 120.000 đồng/kg, thịt lợn 80.000 - 100.000 đồng/kg, thịt bò loại 1 vẫn giữ giá 270.000/kg, trứng vịt 35.000 đồng/chục, trứng gà 35.000 - 40.000 đồng/chục.

Rau xanh vẫn giữ nguyên giá, bắp cải giá 8.000 đồng/kg; đậu cô ve giá 12.000 đồng/kg; khoai tây giá 13.000 đồng/kg; rau muống, rau cải giá 5.000 đồng/mớ… Một số mặt hàng rau xu hướng tăng nhẹ do thời tiết lạnh giá kéo dài, rau chậm phát triển.

Mặt hàng gạo, hầu hết giữ nguyên mức giá cũ: Gạo Bắc Hương giá 16.500 đồng/kg, gạo tám Hải Hậu, tám Điện Biên 18.000 đồng/kg, gạo Xi dẻo 14.000 đồng/kg.

Bà Vi Thanh Hồng, Chuyên viên đối ngoại, Công ty TNHH Xuất nhập khẩu Nông sản Thăng Long lý giải: Các hợp đồng mua bán đã được kí kết từ trước nên việc thay đổi giá vào thời điểm này là điều không thể. Nếu muốn điều chỉnh giá, doanh nghiệp chỉ có thể chờ đến mùa vụ Đông Xuân sắp tới.

Không những không giảm, giá thủy sản tươi sống thậm chí còn tăng, như tôm sú tăng 30.000 đồng/kg lên 450.000 đồng/kg, mực ống loại ngon từ 180.000 đồng/kg lên 200.000 đồng/kg. "Thời điểm cuối năm, nhu cầu tiêu dùng tăng cao trong khi nguồn hàng hạn chế. Do đó, giá bán thủy hải sản không giảm theo giá xăng được", tiểu thương tại chợ Hà Đông phân trần.

Khảo sát tại các siêu thị, hầu hết các mặt hàng tiêu dùng tiếp tục giữ giá. Đại diện Siêu thị Fivimart cho biết, hàng tiêu dùng ít bị ảnh hưởng bởi giá xăng vì phí vận chuyển đã được tính toán theo hợp đồng trước đó. Mặt khác, tại các siêu thị, đa phần là hàng hóa ký gửi của nhà cung cấp, khi các nhà cung cấp chưa giảm giá thì đương nhiên siêu thị cũng không thể giảm giá theo được.

Khó giảm

Lâu nay cứ mỗi khi giá xăng dầu tăng thì ngay lập tức giá các mặt hàng tiêu dùng cũng "té nước theo mưa". Nhưng khi xăng dầu giảm giá, nhiều mặt hàng lại không giảm tương ứng.

Có nhiều lý do để giá cả vào thời điểm này chưa thể giảm, trong đó có lý do sắp đến Tết Nguyên đán, sức mua của người tiêu dùng lớn, nhiều tiểu thương “găm hàng” chờ tăng giá. Một tiểu thương tại chợ Phùng Khoang cho biết: “Năm nào cũng vậy, thời điểm cận Tết nhu cầu thực phẩm tăng cao, nên giá chỉ có tăng chứ không có giảm, năm nay giá vẫn giữ mức ổn định đã là tín hiệu vui rồi”.

Theo tính toán của các doanh nghiệp sản xuất, những yếu tố như chi phí vận tải giảm, chi phí nhiên liệu… khó tác động ngay vào thị trường hàng hóa. Nhất là doanh nghiệp đang phải chuẩn bị cho đợt tăng lương mới cho người lao động, kéo theo nhiều chi phí khác cũng tăng.

Đó cũng là ý kiến của ông Vũ Vinh Phú, Chủ tịch Hiệp hội Siêu thị Hà Nội. Ông Phú cho rằng: Cước vận tải chỉ chiếm khoảng 12% trong giá thành hàng hóa, đây là mức không quá lớn để khi giá cước vận tải điều chỉnh thì có thể tác động ngay lên giá hàng hóa.

"Giá cả các mặt hàng tiêu dùng của ta hiện còn ở mức cao, do hệ thống phân phối hàng hóa của chúng ta rất lòng vòng, qua nhiều khâu trung gian. Giá tại nơi sản xuất rất thấp, nhưng tới tay người tiêu dùng qua 4 - 5 khâu trung gian, mỗi khâu lại tăng giá lên 10 - 15%. Trong khi giá cước vận tải không giảm, hoặc giảm không phù hợp thì đương nhiên giá tiêu dùng khó giảm", ông Phú nhấn mạnh.

"Cơ quan quản lý Nhà nước cần nhanh chóng vào cuộc để thiết lập mặt bằng giá cho phù hợp mức giảm giá xăng vừa qua", ông Phú nói.

Năm 2014, người tiêu dùng chứng kiến các đợt giảm giá xăng liên tiếp tới 12 lần với mức giảm tổng cộng là 7.769 đồng. Đầu năm 2015, giá xăng tiếp tục giảm 310 đồng, xuống còn 17.570 đồng một lít. Đây là thời gian giá xăng giảm liên tục với mức giảm kỷ lục sau thời gian dài kéo dài điệp khúc chỉ tăng chứ không giảm.

Hải Hà