Thứ trưởng Bộ Y tế Nguyễn Thị Liên Hương phát biểu tại hội nghị. Ảnh: Thanh Giang

Giai đoạn 2021 - 2025, chương trình phòng, chống mại dâm đã đạt nhiều kết quả tích cực như: Nhận thức và trách nhiệm của các cấp, ngành và cộng đồng được nâng lên; công tác chỉ đạo, điều hành được duy trì thống nhất; truyền thông đổi mới cả nội dung và phương thức; kỳ thị với người bán dâm giảm rõ rệt.

Công tác truyền thông, tuyên truyền có nhiều đổi mới về nội dung và phương thức. Các địa phương triển khai đồng bộ nhiều hình thức truyền thông trực tiếp và gián tiếp, gắn với hoạt động văn hóa, giáo dục, y tế, lao động và phong trào toàn dân bảo vệ an ninh Tổ quốc.

Nhận thức cộng đồng được cải thiện rõ rệt, giảm dần sự kỳ thị, định kiến đối với người bán dâm, đồng thời tăng tính chủ động, trách nhiệm trong phòng ngừa và phát hiện hành vi vi phạm pháp luật.

Các bộ, ngành và 34 tỉnh, thành phố đã chủ động ban hành kế hoạch, đề án thực hiện Chương trình, gắn kết với các chính sách an sinh xã hội, bình đẳng giới, việc làm, giảm nghèo và phòng, chống HIV/AIDS.

Việc lồng ghép nội dung phòng, chống mại dâm vào kế hoạch phát triển kinh tế - xã hội trở thành một tiêu chí quản lý nhà nước quan trọng ở nhiều địa phương. Cơ chế phối hợp liên ngành giữa y tế, công an, lao động - xã hội, tư pháp và các đoàn thể được duy trì thường xuyên, bước đầu phát huy hiệu quả rõ rệt.

Tuy nhiên, công tác này cũng còn tồn tại một số hạn chế. Theo Cục Bảo trợ xã hội, cả nước có gần 100.000 cơ sở dịch vụ có nguy cơ bị lợi dụng, nhưng số cơ sở bị phát hiện vi phạm còn rất thấp.

Phát biểu tại hội nghị, Thứ trưởng Bộ Y tế Nguyễn Thị Liên Hương nhấn mạnh, phòng, chống mại dâm là nhiệm vụ do Bộ Y tế chủ trì, tuy nhiên để đạt hiệu quả cao thì đòi hỏi phải có sự tham gia, phối hợp liên ngành của Công an, Tư pháp, Văn hóa, Giáo dục, các tổ chức liên quan nhằm tăng cường các hoạt động hỗ trợ tiếp cận dịch vụ y tế, dịch vụ xã hội của nhóm yếu thế; đa dạng hóa các mô hình hỗ trợ và khả năng lồng ghép với các chương trình y tế công cộng khác.

Quang cảnh Hội nghị tổng kết Chương trình phòng, chống mại dâm giai đoạn 2021 - 2025 và xây dựng chương trình giai đoạn 2026 - 2035. Ảnh: Phương Thu

Chính quyền địa phương cần xác định rõ nhu cầu về nhân lực, cơ chế phối hợp với các ngành; xác định đầu mối thực hiện, khả năng bảo đảm dịch vụ hỗ trợ. Ngành Y tế cần xác định hệ thống dịch vụ thiết yếu như dịch vụ y tế thân thiện, tư vấn tâm lý và xây dựng cơ sở dữ liệu; hoàn thiện cơ chế phối hợp liên ngành trong giai đoạn mới...

Định hướng chiến lược mới trong phòng, chống mại dâm giai đoạn 2026 - 2035, Thứ trưởng Nguyễn Thị Liên Hương đề nghị hội nghị tập trung thảo luận bốn nhóm nội dung trọng tâm.

Thứ nhất, việc tổng kết giai đoạn 2021 - 2025 phải khách quan, trung thực, đặc biệt đánh giá mức độ tiếp cận dịch vụ y tế - xã hội của nhóm yếu thế; hiệu quả của các mô hình hỗ trợ; khả năng lồng ghép với chương trình y tế công cộng. Những điểm hạn chế và bài học cần được nêu rõ làm cơ sở xây dựng chương trình 2026 - 2035.

Thứ hai, các địa phương cần chỉ ra những yêu cầu cấp thiết trong quá trình chuyển giao nhiệm vụ quản lý từ ngành Lao động -Thương binh & Xã hội sang ngành Y tế; nhu cầu nhân lực, cơ chế phối hợp liên ngành, đầu mối thực hiện, bảo đảm dịch vụ hỗ trợ, cũng như những khó khăn khi vận hành mô hình chính quyền 2 cấp.

Thứ ba, chương trình giai đoạn 2026 - 2035 phải ngắn gọn, trọng tâm, quy định rõ trách nhiệm từng cơ quan. Ngành Y tế sẽ chủ trì hệ thống dịch vụ thiết yếu như dịch vụ y tế thân thiện, tư vấn tâm lý, giảm hại, hỗ trợ hòa nhập và xây dựng cơ sở dữ liệu điện tử toàn quốc.

Cuối cùng, cần hoàn thiện cơ chế phối hợp liên ngành. Mặc dù Bộ Y tế là cơ quan chủ trì, song công tác phòng, chống mại dâm chỉ hiệu quả khi có sự tham gia của các ngành Công an, Tư pháp, Giáo dục, Văn hóa, Nội vụ; các tổ chức xã hội và đoàn thể.