Vừa qua, ngày 17/4, Thành phố Hồ Chí Minh tổ chức lễ ra quân khám sức khỏe toàn dân trên địa bàn, đồng loạt triển khai tại 168 phường, xã, đặc khu. Tại điểm khám do Bệnh viện Nhân Dân 115 đảm trách tại phường Bình Phú đã có đông đảo người cao tuổi đến khám tầm soát bệnh. Ảnh: Sở Y tế Thành phố Hồ Chí Minh

Khám sức khỏe định kỳ gắn với mục tiêu chăm sóc sức khỏe toàn dân

Nghị quyết số 72 ngày 9/9/2025 của Bộ Chính trị xác định yêu cầu đổi mới mạnh mẽ công tác bảo vệ, chăm sóc và nâng cao sức khỏe Nhân dân, chuyển từ tư duy tập trung khám bệnh, chữa bệnh sang chủ động phòng bệnh; chú trọng bảo vệ, chăm sóc, nâng cao sức khỏe toàn diện, liên tục theo vòng đời.

Nghị quyết đặt mục tiêu từ năm 2026, người dân được khám sức khỏe định kỳ hoặc khám sàng lọc miễn phí ít nhất mỗi năm một lần; được lập sổ sức khỏe điện tử để quản lý sức khỏe theo vòng đời, từng bước giảm gánh nặng chi phí y tế.

Trên cơ sở đó, Chính phủ ban hành Nghị quyết số 282 ngày 15/9/2025 về Chương trình hành động thực hiện Nghị quyết số 72; Quốc hội cũng ban hành Nghị quyết số 261 ngày 11/12/2025 về một số cơ chế, chính sách đặc biệt tạo đột phá cho công tác bảo vệ, chăm sóc và nâng cao sức khỏe Nhân dân.

Thời gian qua, Bộ Y tế, Bộ Công an và một số tỉnh, thành phố như Hà Nội, Thành phố Hồ Chí Minh, tỉnh Tuyên Quang... đã chủ động xây dựng kế hoạch, bố trí nguôn lực, tố chức thực hiện khám sức khỏe định kỳ hoặc khám sàng lọc miễn phí cho người dân, góp phần lan tỏa ý thức bảo vệ sức khỏe và chủ động phòng ngừa bệnh tật, nâng cao sức khỏe người dân.

Để tổ chức triển khai đồng bộ, hiệu quả, ngày 6/5 vừa qua, Thủ tướng Chính phủ ban hành Chỉ thị về việc tổ chức khám sức khỏe định kỳ hoặc khám sàng lọc miễn phí ít nhất mỗi năm 1 lần cho người dân trên phạm vi toàn quốc.

Theo Chỉ thị, các tỉnh, thành phố được yêu cầu xác định đây là nhiệm vụ trọng tâm, thường xuyên, lâu dài gắn với các chương trình, kế hoạch phát triển kinh tế - xã hội, bảo đảm an sinh xã hội và nâng cao đời sống Nhân dân trên địa bàn.

Theo đó, Thủ tướng Chính phủ yêu cầu phấn đấu đến hết năm 2026, toàn dân được khám sức khỏe định kỳ hoặc khám sàng lọc miễn phí và được lập sổ sức khỏe điện tử.

Bộ Y tế có trách nhiệm tiếp tục rà soát, ban hành văn bản hướng dẫn tổ chức khám sức khỏe định kỳ, khám sàng lọc miễn phí cho người dân; hướng dẫn các cơ sở khám, chữa bệnh lập và quản lý sổ sức khỏe điện tử, bảo đảm kết nối, liên thông dữ liệu và tích hợp trên ứng dụng VNeID.

Bà Phạm Thị Toàn (62 tuổi, Khu Giếng Đáy 3B, phường Việt Hưng, tỉnh Quảng Ninh) cho biết, nếu mỗi năm được khám định kỳ miễn phí, sẽ yên tâm hơn, biết rõ tình trạng sức khỏe để điều chỉnh sinh hoạt và điều trị kịp thời. Ảnh: T.L

Bà Phạm Thị Toàn (62 tuổi, Khu Giếng Đáy 3B, phường Việt Hưng, tỉnh Quảng Ninh) chia sẻ: “Chúng tối rất phấn khởi khi Nhà nước triển khai chủ trương khám sức khỏe miễn phí cho toàn dân từ năm 2026”.

Theo bà Toàn, có rất nhiều người cao tuổi thường chỉ đi khám khi thấy trong người mệt mỏi, nên nhiều bệnh phát hiện muộn.

“Nếu mỗi năm được khám định kỳ miễn phí, chúng tôi sẽ yên tâm hơn, biết rõ tình trạng sức khỏe để điều chỉnh sinh hoạt và điều trị kịp thời. Việc lập sổ sức khỏe điện tử trên VNeID cũng rất thuận tiện, giúp lưu giữ đầy đủ thông tin khám chữa bệnh, giảm giấy tờ và tiết kiệm thời gian mỗi khi người dân chúng tôi đến cơ sở y tế”, bà Toàn phấn khởi.

Theo yêu cầu, việc xây dựng, ban hành chuẩn định dạng dữ liệu đầu ra cho khám sức khỏe định kỳ, khám sàng lọc miễn phí để quản lý liên thông, đồng bộ với cơ sở dữ liệu bảo hiểm xã hội phải hoàn thành trong tháng 5/2026.

Bộ Công an được giao chủ trì triển khai kết nối, khai thác, sử dụng hiệu quả Cơ sở dữ liệu quốc gia về dân cư, hệ thống định danh và xác thực điện tử phục vụ việc lập, cập nhật thông tin quản lý sổ sức khỏe điện tử trên VNeID và xác thực thông tin người dân khi tham gia khám sức khỏe định kỳ hoặc khám sàng lọc miễn phí.

Bộ Giáo dục và Đào tạo có trách nhiệm hướng dẫn các địa phương, cơ sở giáo dục phối hợp với cơ sở khám bệnh, chữa bệnh thực hiện khám sức khỏe định kỳ miễn phí cho học sinh, sinh viên và học viên; hoàn thành trong tháng 6/2026 để tổ chức thực hiện ngay từ đầu năm học 2026 - 2027.

Ưu tiên các nhóm đối tượng và tăng cường y tế cơ sở

Để triển khai theo lộ trình, Bộ trưởng Bộ Y tế cũng đã ban hành Quyết định số 1272 ngày 6/5/2026, phê duyệt Kế hoạch triển khai nhiệm vụ khám sức khỏe định kỳ hoặc khám sàng lọc miễn phí ít nhất mỗi năm một lần cho người dân.

Kế hoạch xác định mục tiêu tổ chức có hiệu quả việc khám sức khỏe định kỳ hoặc khám sàng lọc miễn phí cho người dân theo lộ trình và đối tượng ưu tiên; chủ động phát hiện, dự phòng và điều trị bệnh sớm, giảm gánh nặng bệnh tật và chi phí y tế.

Theo kế hoạch, dữ liệu khám sức khỏe định kỳ sẽ được liên thông với cơ sở dữ liệu khám sức khỏe, hệ thống thông tin quản lý hoạt động khám bệnh, chữa bệnh, cơ sở dữ liệu quốc gia về y tế và Cổng tiếp nhận dữ liệu thuộc Hệ thống thông tin giám định bảo hiểm y tế; bảo đảm thống nhất lập sổ sức khỏe điện tử tích hợp trên ứng dụng VNeID.

Bộ Y tế cũng đã giao Cục Quản lý Khám, chữa bệnh làm đầu mối tổng hợp, tham mưu tổ chức thực hiện, theo dõi, kiểm tra, giám sát và báo cáo kết quả triển khai trên phạm vi toàn quốc.

Cục Quản lý Khám, chữa bệnh được giao hoàn thành hướng dẫn chuyên môn khám sức khỏe định kỳ cho người dân trong tháng 5/2026. Trung tâm Thông tin y tế quốc gia có trách nhiệm xây dựng hệ thống dữ liệu sổ sức khỏe điện tử quốc gia; hướng dẫn thực hiện lập sổ sức khỏe điện tử và liên thông dữ liệu khám sức khỏe định kỳ, hoàn thành trong tháng 5/2026.

Các Sở Y tế phối hợp với Sở Giáo dục và Đào tạo, các trường học xây dựng và trình UBND tỉnh, thành phố ban hành kế hoạch tổ chức khám sức khỏe định kỳ, khám sàng lọc miễn phí cho người dân trên địa bàn; chỉ đạo rà soát, lập danh sách người dân và tổ chức khám tại trạm y tế hoặc cơ sở khám bệnh, chữa bệnh đủ điều kiện.

Kế hoạch cũng nêu rõ việc ưu tiên người có công, người cao tuổi, người khuyết tật, người thuộc hộ nghèo, hộ cận nghèo, người mắc bệnh mạn tính, người sống tại vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi, vùng có điều kiện kinh tế - xã hội khó khăn, đặc biệt khó khăn, biên giới, hải đảo.

Các địa phương được yêu cầu kết hợp khám tại trạm y tế cấp xã với tổ chức các đợt khám lưu động tại cộng đồng, khu dân cư, vùng sâu, vùng xa, vùng khó khăn, vùng đặc biệt khó khăn, biên giới, hải đảo; đồng thời huy động cơ sở khám bệnh, chữa bệnh ngoài công lập đủ điều kiện tham gia theo kế hoạch của địa phương.

Bác sĩ Phạm Mỹ Huyền, Trung tâm Y tế khu vực Sơn Dương, tỉnh Tuyên Quang. Ảnh: T.L

Bác sĩ Phạm Mỹ Huyền, Trung tâm Y tế khu vực Sơn Dương, tỉnh Tuyên Quang cho rằng, chủ trương khám sức khỏe định kỳ miễn phí cho người dân là bước tiến rất quan trọng trong công tác chăm sóc sức khỏe toàn dân.

Theo bác sĩ Huyền, khi được khám thường xuyên, nhiều bệnh như tăng huyết áp, tiểu đường hay các bệnh mạn tính khác sẽ được phát hiện sớm, từ đó điều trị hiệu quả hơn và giảm chi phí cho người bệnh.

Việc xây dựng sổ sức khỏe điện tử giúp bác sĩ theo dõi lịch sử sức khỏe đầy đủ, liên tục và chính xác. Đây là nền tảng quan trọng để nâng cao chất lượng khám chữa bệnh và hướng tới một hệ thống y tế hiện đại, phục vụ người dân tốt hơn, bác sĩ Huyền chia sẻ thêm.

Đối với cơ sở khám bệnh, chữa bệnh, Bộ Y tế yêu cầu tổ chức khám đầy đủ các nội dung theo hướng dẫn chuyên môn để đánh giá tình trạng sức khỏe hoặc phân loại sức khỏe; phát hiện sớm nguy cơ mắc bệnh và người mắc bệnh theo nhóm đối tượng; tư vấn phòng bệnh, điều trị hoặc chuyển cơ sở khám bệnh, chữa bệnh phù hợp theo quy định.

Kết quả khám sức khỏe định kỳ hoặc khám sàng lọc miễn phí sẽ được tổng hợp, lập sổ sức khỏe điện tử; liên thông, chia sẻ dữ liệu khám sức khỏe định kỳ và các cơ sở dữ liệu chuyên ngành y tế với hệ thống thông tin giám định bảo hiểm y tế; tích hợp trên ứng dụng VNeID theo hướng dẫn của Bộ Y tế và Bảo hiểm xã hội Việt Nam.