Anh Nguyễn Văn Hùng chuẩn bị cho chuyến ra khơi mới. Ảnh: Trần Quốc

Quyết không bỏ biển

“Nhiều lần chúng tôi đang khai thác, đánh bắt trong vùng biển của mình, nhưng tàu Trung Quốc vẫn vào quấy nhiễu, rượt đuổi... Chúng làm như thế nhằm thị uy, muốn ngư dân Việt Nam bỏ biển. Nhưng không, chúng tôi không bao giờ bỏ biển. Bỏ biển là có lỗi với ông bà Tổ tiên lắm” - anh Nguyễn Văn Hùng, ngụ ở xã Thạch Kim, huyện Lộc Hà, cho biết.

Từ đầu năm cho tới nay, tàu của gia đình anh Hùng đã ra khơi được 4 chuyến. Mặc dù thường xuyên bị tàu Trung Quốc rượt đuổi, uy hiếp, nhưng tàu của anh không rời bỏ ngư trường mà vẫn quyết tâm bám biển nên chuyến nào cập bờ, thủy hải sản cũng đều chất đầy khoang.

Ngoài việc bị rượt đuổi, uy hiếp... trong thời gian gần đây ngư dân Việt Nam còn ghi nhận hàng trăm trường hợp tàu thuyền có công suất lớn của Trung Quốc xâm nhập trái phép vào vùng biển các tỉnh miền Trung để khai thác, đánh bắt thủy hải sản với cường độ ngày càng nhiều.

Ngư dân Nguyễn Văn Minh, Thuyền trưởng tàu cá HT 20658 TS, chia sẻ: “Chúng tôi phải thường xuyên bám biển để vừa khai thác, vừa bảo vệ chủ quyền biển đảo của Tổ quốc. Thời gian gần đây, có nhiều tàu Trung Quốc tiến sâu vào vùng biển thuộc đặc quyền kinh tế của nước ta để đánh bắt trộm. Nếu bọn tôi không thường xuyên bám biển, liên kết lại xua đuổi thì nguồn lợi từ biển sẽ bị chúng khai thác cạn kiệt mất”.

Một trong những tổ tàu đoàn kết của ngư dân Hà Tĩnh vừa cập bờ. Ảnh: Trần Quốc

Bao năm lăn lộn với nghề biển, từng con sóng trong mỗi mùa mưa bão đã tôi thép cho những ngư dân bình dị thành những ngư phủ đầy bản lĩnh. Họ đã chia sẻ với nhau từng gói mỳ tôm, từng điếu thuốc... để cùng bám trụ lại với biển, quyết không lùi bước trước những khó khăn và thách thức.

Đoàn kết, vững tâm ra khơi

Trước những diễn biến hết sức phức tạp trên biển Đông, đỉnh điểm nhất vào ngày 20/3 vừa qua, khi chiếc tàu mang số  hiệu QNg 96382 TS của ngư dân tỉnh Quảng Ngãi trong lúc đang hoạt động nghề cá bình thường tại ngư trường truyền thống thuộc khu vực quần đảo Hoàng Sa của Việt Nam đã bị tàu Trung Quốc truy đuổi và nổ súng bắn cháy cabin. Hơn lúc nào hết, giờ đây ngư dân ở Hà Tĩnh đang thể hiện tinh thần đoàn kết, nắm chặt tay nhau quyết tâm bám biển, bảo vệ ngư trường trước sự lăm le của tàu thuyền Trung Quốc. “Trước đây, ngư dân chúng tôi thường hay đánh bắt riêng biệt mỗi tàu một nơi. Nhưng, từ ngày tàu thuyền Trung Quốc vào quấy phá, chúng tôi đã thành lập các tổ đánh bắt tập thể để đối phó” - bác Lê Văn Quyết, xã Cẩm Nhượng, huyện Cẩm Xuyên, cho hay.

Lão ngư Trần Đình Diệu, một trong những ngư phủ có tiếng ở xã Cẩm Nhượng, bức xúc: “Thời gian gần đây, thấy con cháu đi về cứ kêu ca hay bị tàu Trung Quốc rượt đuổi ngay trong vùng biển nước mình, nghe mà tức. Trước đây, khi đang còn đi biển tôi cũng thường hay đánh bắt ở những ngư trường này nhưng có bao giờ xảy ra hiện tượng này đâu”.

Trong những năm gần đây, chính quyền địa phương đã phối hợp với lực lượng Bộ đội Biên phòng có nhiều chính sách hỗ trợ, đồng thời đưa ra nhiều biện pháp tuyên truyền về chủ quyền biển đảo Tổ quốc để giúp ngư dân có thể yên tâm ra khơi.

Trao đổi với phóng viên Báo Thanh tra, Thượng tá Nguyễn Văn Cảnh, Đồn trưởng Đồn Biên phòng Cửa Sót, huyện Lộc Hà, cho biết: “Tổ tàu thuyền đoàn kết là hình thức tập hợp ngư dân lại để giúp đỡ nhau trong lúc hành nghề cũng như trong cuộc sống ở trên biển. Từ khi mô hình này ra đời, đồn thường xuyên cập nhật được thông tin ở ngoài khơi một cách nhanh chóng và sớm đưa ra biện pháp xử lý đối với những tàu thuyền Trung Quốc xâm phạm chủ quyền do ngư dân báo về”.

Trần Quốc

Xuất phát từ đặc thù sinh sống của bà con và trăn trở trước những phức tạp về an ninh trật tự trên biển, từ năm 2009 đến nay, Công an huyện Hậu Lộc, tỉnh Thanh Hóa, đã tham mưu cho chính quyền huyện chỉ đạo các xã ven biển triển khai xây dựng mô hình "tổ thuyền an ninh xã hội". Mục tiêu của mô hình này là tăng cường sự liên kết, giúp đỡ lẫn nhau trong hoạt động nghề đi biển, đồng thời góp phần giữ gìn an ninh trật tự và bảo vệ chủ quyền trên biển. Với những tàu đánh bắt xa bờ hoạt động dài ngày trên biển thì mỗi tàu có một tổ do thuyền trưởng làm tổ trưởng. Những tàu đánh bắt gần bờ thì tổ chức 10 đến 15 tàu thành một tổ đặt dưới sự chỉ đạo của chi ủy, điều hành của trưởng thôn, hướng dẫn nghiệp vụ của Đồn Biên phòng và Trưởng Công an xã.

Hoạt động chủ yếu của các tổ thuyền an ninh xã hội là tuyên truyền, vận động các thuyền viên chấp hành tốt đường lối, chủ trương, chính sách của Đảng, pháp luật của Nhà nước, quy định của địa phương, hương ước của thôn, các quy định về hoạt động trên biển; thực hiện khẩu hiệu "5 không trên biển" (không tham gia buôn bán hàng lậu, hàng cấm; không tàng trữ, sử dụng chất nổ và các loại xung kích điện để đánh bắt hải sản; không vi phạm lãnh hải; không tiếp xúc, trao đổi với tàu thuyền nước ngoài trái quy định; không gây gổ, đánh nhau, trộm cắp ngư lưới cụ, gây mất trật tự trên biển). Xây dựng tinh thần tương thân, tương ái, giúp đỡ lẫn nhau khi gặp hoạn nạn, tích cực tham gia công tác cứu hộ, cứu nạn trên biển, tham gia công tác bảo vệ môi trường và nguồn lợi hải sản...