(Thanh tra) - Tại Trung tâm thảo luận số 2 của Đại hội đại biểu toàn quốc MTTQ Việt Nam lần thứ XI, các đại biểu kiến nghị đa dạng hóa hình thức lắng nghe Nhân dân, nâng cao chất lượng giám sát, phản biện xã hội và bảo vệ tốt hơn quyền, lợi ích hợp pháp, chính đáng của Nhân dân.
Tiếp tục chương trình làm việc của Đại hội đại biểu toàn quốc MTTQ Việt Nam lần thứ XI, nhiệm kỳ 2026-2031, chiều 11/5, tại Trung tâm thảo luận số 2, các đại biểu đã tập trung thảo luận chủ đề “MTTQ Việt Nam và các tổ chức thành viên tăng cường lắng nghe Nhân dân nói, làm tốt vai trò giám sát và phản biện xã hội, đại diện, bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp, chính đáng của Nhân dân”.
Từ thực tiễn của Thủ đô, ông Phạm Anh Tuấn, Phó Chủ tịch Ủy ban MTTQ Việt Nam thành phố Hà Nội cho biết, thời gian qua MTTQ Việt Nam thành phố Hà Nội đã nghiêm túc triển khai việc lắng nghe Nhân dân nói, giám sát và phản biện xã hội, đại diện bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp, chính đáng của Nhân dân và đạt được nhiều kết quả tích cực.
Ủy ban MTTQ Việt Nam thành phố Hà Nội và các tổ chức thành viên đã lựa chọn đúng những nội dung giám sát mà Nhân dân quan tâm, phù hợp với nhiệm vụ chính trị của địa phương như việc thực hiện chính quyền địa phương 2 cấp, công tác giải phóng mặt bằng, giải quyết ùn tắc giao thông, cải cách hành chính, ô nhiễm môi trường và an sinh xã hội.
Ông cho biết, qua giám sát, nhiều tồn tại, hạn chế đã được phát hiện và kiến nghị tới các cơ quan có thẩm quyền giải quyết, góp phần bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp, chính đáng của người dân.
Theo ông Phạm Anh Tuấn, để nâng cao hiệu quả công tác này, cấp ủy Đảng cần tiếp tục tạo điều kiện thuận lợi, tăng cường trách nhiệm tiếp thu, giải trình các kiến nghị của MTTQ Việt Nam và các tổ chức thành viên; quán triệt sâu sắc việc thực hành dân chủ, phát huy quyền làm chủ của Nhân dân, coi đây là trách nhiệm của cả hệ thống chính trị.
Ông kiến nghị MTTQ các cấp và các tổ chức thành viên tiếp tục đổi mới mạnh mẽ phương thức hoạt động, đa dạng hóa các hình thức lắng nghe Nhân dân theo hướng chủ động, gần dân, sát dân; tăng cường ứng dụng công nghệ số phù hợp với từng địa bàn, từng nhóm đối tượng, từng dân tộc, tôn giáo; coi đây là việc làm thường xuyên và là cơ sở để thực hiện vai trò đại diện của mình.
Từ lĩnh vực giáo dục, PGS.TS Nguyễn Kim Hồng, Hiệu trưởng Trường Đại học Nguyễn Tất Thành (Thành phố Hồ Chí Minh) cho rằng, “nguyên liệu đầu vào” quan trọng nhất để Mặt trận thực hiện tốt giám sát và phản biện xã hội chính là thông tin từ hơi thở cuộc sống.
Theo PGS.TS Nguyễn Kim Hồng, MTTQ Việt Nam cần triển khai đồng bộ 3 kênh tiếp nhận thông tin gồm kênh truyền thống, kênh mạng xã hội và kênh chuyên gia.
Ông đề xuất Ban Thường trực UBTƯ MTTQ Việt Nam định kỳ hàng tuần hoặc hàng tháng gửi bản thông tin tổng hợp dư luận xã hội qua email hoặc ứng dụng nội bộ cho các Ủy viên, trong đó tóm lược các vấn đề nóng mà Nhân dân quan tâm để định hướng thảo luận.
Đồng thời, việc phản ánh thông tin định kỳ cần được xem là tiêu chí đánh giá mức độ hoàn thành nhiệm vụ của các Ủy viên UBTƯ MTTQ Việt Nam, ông đề xuất.
Làm sao để tiếng nói của Nhân dân thực sự được chuyển hóa thành những kiến nghị có giá trị, được các cơ quan chức năng tiếp thu và giải quyết, ông Vũ Trọng Kim, Chủ tịch Hội Cựu thanh niên xung phong Việt Nam cho rằng, Báo cáo chính trị của Đại hội MTTQ Việt Nam lần thứ XI cần làm rõ hơn tầm quan trọng và ý nghĩa chiến lược của đại đoàn kết toàn dân tộc, nhấn mạnh công tác dân vận khéo để làm tốt công tác Mặt trận.
Ông Kim cho rằng, báo cáo cũng cần làm rõ quyền và trách nhiệm của MTTQ Việt Nam cả trước mắt và lâu dài, cũng như trách nhiệm của các tổ chức thành viên, nhất là các tổ chức chính trị - xã hội.
Ông Kim nêu kiến nghị, MTTQ Việt Nam cần có sáng kiến pháp luật để đề nghị Quốc hội xây dựng luật riêng về giám sát và phản biện xã hội.
Theo ông, cùng với việc phát huy vai trò làm chủ, tinh thần tự quản của Nhân dân, Mặt trận cần xây dựng các mô hình hay về giám sát và phản biện xã hội ngay từ khu dân cư.
Đồng tình với quan điểm về trách nhiệm tiếp thu kiến nghị sau giám sát, ông Nguyễn Văn Đệ, Chủ tịch Hiệp hội Bệnh viện tư nhân Việt Nam cho rằng, giám sát và phản biện xã hội luôn được xác định là nhiệm vụ hết sức quan trọng của MTTQ Việt Nam qua các kỳ Đại hội.
Tuy nhiên, điều quan trọng là làm thế nào để các cấp chính quyền thực sự lắng nghe những kiến nghị đó, nhất là trong lĩnh vực kinh tế tư nhân.
Ông đề nghị cần nâng cao nhận thức của đội ngũ cán bộ quản lý Nhà nước về ý nghĩa, tầm quan trọng của giám sát và phản biện xã hội để thấu hiểu ý kiến của doanh nghiệp và Nhân dân.
Bà Đỗ Thị Hiền, Phó Chủ tịch Ủy ban MTTQ Việt Nam tỉnh Thái Nguyên, Chủ tịch Liên đoàn Lao động tỉnh Thái Nguyên nhấn mạnh việc lắng nghe công nhân, người lao động và bảo vệ quyền, lợi ích hợp pháp của đoàn viên, người lao động có ý nghĩa đặc biệt quan trọng trong bối cảnh hiện nay.
Theo bà, công nhân, người lao động là lực lượng tạo ra của cải vật chất cho sự phát triển của đất nước nhưng cũng là nhóm yếu thế, đòi hỏi tổ chức Công đoàn phải luôn lắng nghe, thấu hiểu và đồng hành.
Bà Hiền đề nghị xã hội và doanh nghiệp cần xác định người lao động là “tài sản quý giá của quốc gia”, đồng thời nhấn mạnh việc chăm lo cho người lao động cần có sự vào cuộc của các cấp ủy, chính quyền địa phương thông qua các chính sách về phúc lợi và đời sống tinh thần.
Ghi nhận các ý kiến tâm huyết, ông Lương Quốc Đoàn, Ủy viên Trung ương Đảng, Phó Chủ tịch UBTƯ MTTQ Việt Nam, Chủ tịch Trung ương Hội Nông dân Việt Nam khẳng định sẽ nghiêm túc tổng hợp đầy đủ để báo cáo với Đoàn Chủ tịch UBTƯ MTTQ Việt Nam, tập trung nghiên cứu, tiếp thu tối đa ý kiến của các đại biểu nhằm hoàn thiện nội dung Văn kiện Đại hội, góp phần triển khai hiệu quả các chương trình hành động của MTTQ Việt Nam trong nhiệm kỳ 2026-2031.
