Một hội nghị đối thoại có sự tham gia của các cơ quan TƯ và địa phương để xem xét, giải quyết KN cho người dân"

Trong số hồ sơ KN,TC chúng tôi có điều kiện theo dõi một thời gian khá dài, vụ KN của bà Lê Thị Mây (SN 1944, thôn Bầu, Kim Chung, Đông Anh, Hà Nội) là khá điển hình. 

Hơn 10 năm qua, bà Mây đã hàng trăm lần gõ cửa các cơ quan sở tại để kêu cứu việc đền bù giải phóng mặt bằng theo Quyết định thu hồi đất số 1159/QĐ-TTg ngày 28/12/1998 của Thủ tướng Chính phủ thuộc dự án xây dựng hạ tầng khu đô thị Bắc Thăng Long - Vân Trì tại xã Kim Chung. 

Trong nhiều lá đơn vượt cấp kính gửi lãnh đạo Đảng và Nhà nước, các cơ quan T.Ư, bà Mây chỉ rõ nguyên nhân "vì cấp có thẩm quyền trực tiếp là UBND huyện Đông Anh trong nhiều năm qua đã không thực hiện Luật KN, Luật TC; không giải quyết, hồi âm rất nhiều đơn thư của gia đình tôi; bội ước gia đình tôi tại TAND TP Hà Nội; không thực hiện các văn bản chỉ đạo từ T.Ư chuyển xuống trong nhiều năm qua. Điều đó đã gây bức xúc rất lớn trong dư luận cán bộ đảng viên và quần chúng nhân dân tại địa phương, nhất là khi gia đình tôi là gia đình liệt sĩ và bản thân tôi cũng là một đảng viên gần 50 năm tuổi Đảng”.

Hồ sơ vụ việc cũng cho thấy, gia đình bà Mây đã kiên nhẫn gõ cửa các cơ quan chức năng thuộc TP Hà Nội. Trầy trật nhiều ngàn ngày, bà khởi kiện tại Tòa Hành chính, TAND huyện Đông Anh, rồi tiếp đó là TAND TP Hà Nội. Những tưởng kết thúc được hành trình mệt mỏi dài đằng đẵng của gia đình bởi tại TAND TP Hà Nội, đại diện UBND huyện Đông Anh đã đặt bút ký cam kết giải quyết dứt điểm vụ việc cho gia đình bà trước ngày 1/5/2010. Tuy nhiên, cho đến tận hôm nay, sau hơn 10 năm gia đình bà khiếu kiện, nhiều lần các cơ quan T.Ư có văn bản yêu cầu giải quyết, cả UBND huyện Đông Anh và UBND TP Hà Nội vẫn chưa có quyết định giải quyết KN theo qui định của luật!

Lật giở báo cáo của Thanh tra Chính phủ, chúng tôi cũng bắt gặp hàng loạt câu chuyện người dân bức xúc vì những nội dung KN,TC của mình không được các cơ quan chức năng thụ lý.

Ông Đinh Văn Gận (xã Lập Lễ, huyện Thuỷ Nguyên, TP Hải Phòng) TC một số cán bộ chủ chốt tại địa phương xã Lập Lễ buông lỏng quản lý đất đai, có dấu hiệu vi phạm pháp luật trong việc thu hồi ruộng canh tác của các hộ dân để chia lại và cắt xén của mỗi hộ dân đi 2 thước. Các công dân đã đi TC nhiều lần và đều được các cơ quan chuyển về UBND huyện Thuỷ Nguyên để xem xét, giải quyết, nhưng đến nay vẫn chưa được giải quyết...

Người dân… dai dẳng

Trò chuyện với chúng tôi, một cán bộ tiếp dân cho biết, trong nhật ký tiếp dân của mỗi cán bộ, không ai thiếu những lời kêu cứu về sự vô cảm, né tránh của cán bộ cấp cơ sở. Sự né tránh, đùn đẩy này cũng là một trong những nguyên nhân khiến phòng tiếp dân của các cơ quan T.Ư "nóng" hơn. Nhưng, ở một góc nhìn khác, không ít hồ sơ KN của công dân khiến các cán bộ thụ lý day dứt.

Hồ sơ tranh chấp 1,28m2 đất ở Yên Bái là một ví dụ. Việc tranh chấp 1,28m2 của 2 gia đình kéo dài hàng chục năm trời và nhiều cấp chính quyền từ địa phương đến T.Ư phải vào cuộc. Đỉnh điểm, TAND Tối cao đã ban hành bản án phúc thẩm nhưng câu chuyện tiếp khiếu chưa dừng lại. Gia đình ông Nguyễn Việt Cường, người thua cuộc trong quá trình tranh chấp 1,28m2 đất đã có đơn gửi đến Ủy ban Thường vụ Quốc hội và gần đây nhất, ngày 15/6, Thường trực Tiếp công dân Ban Dân nguyện của Uỷ ban Thường vụ Quốc hội đã có văn bản chuyển đơn của ông Cường đến TAND Tối cao và Viện KSND Tối cao. 

Lật lại hồ sơ vụ việc cho thấy, nguồn gốc đất tranh chấp giữa 2 hộ gia đình đều do mua bán từ năm 1976 (gia đình bà Mùi mua của bà Đỗ Thị Dung, gia đình ông Cường mua của bà Lập; giấy tờ mua bán các bên đều bị thất lạc). Các bên đều chưa được cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất. Năm 1985, gia đình ông Cường xây nhà mái bằng tầng 1. Tiếp đó, năm 1988 xây thêm tầng 2, mái đua ra về phía gia đình bà Mùi 1,28m2. Khiếu kiện phát sinh.

Để giải quyết KN của 2 gia đình, Thanh tra TP Yên Bái đã thành lập đoàn thanh tra (theo đơn bà Mùi). Tiếp đó, thực hiện chỉ đạo của UBND tỉnh, Thanh tra tỉnh Yên Bái thành lập đoàn thanh tra giải quyết đơn của ông Nguyễn Việt Cường, trú tại tổ 25, phường Hồng Hà, TP Yên Bái.

Tương tự như vậy, các cơ quan chức năng của tỉnh Gia Lai cũng phải đau đầu vì KN của bà Dương Thị Tư, trú tại TP Pleiku. Trong nhiều năm, bà Tư đã KN đến các cơ quan chức năng địa phương và T.Ư yêu cầu giải quyết chế độ bảo hiểm xã hội cho bà với thời gian công tác từ năm 1972 - 10/1990. 

Ngày 6/6/2007, UBND tỉnh ban hành Quyết định số 989 giải quyết KN của bà. 

Ngày 20/8/2007, UBND tỉnh ban hành Quyết định số 258 xuất ngân sách cho Hội Chữ thập đỏ tỉnh để chi trả tiền lương và phụ cấp lương trong thời gian từ tháng 8/1983 - 5/10/1990 cho bà Tư với số tiền 62,6 triệu đồng. Bà Tư nhận đủ số tiền trên.

Căn cứ Công văn số 4520 ngày 20/12/2011 của Bộ Lao động - Thương binh và Xã hội, UBND tỉnh Gia Lai cũng đã xuất ngân sách bổ sung cho Hội Chữ thập đỏ tỉnh chi trả chế độ trợ cấp thôi việc đối với bà Tư thời gian từ năm 1983 - 10/1990. Có điều, dù được mời 3 lần, bà Tư vẫn không đến nhận tiền... 

Ông Trần Hồng Cẩn, hàm Phó Vụ trưởng Vụ Dân nguyện, Ban Dân nguyện của Ủy ban Thường vụ Quốc hội chia sẻ: Không thể liệt kê hết các vụ việc  KN,TC kéo dài, huy động sự vào cuộc của nhiều cơ quan từ T.Ư đến địa phương nhưng giá trị kinh tế lại rất nhỏ. Có khi chỉ là vài m2 đất. Khi là một lối đi chung dài vài mét, không thể là tài sản của riêng. Nếu làm một phép tính thì số tiền mà cơ quan Nhà nước chi trả để giải quyết KN,TC lớn gấp nhiều lần trị giá tài sản công dân KN. Đó là một sự bất cập đang hàng ngày, hàng giờ góp phần làm “nóng” thêm công tác tiếp dân giải quyết KN,TC.