Theo người phát ngôn Bộ Ngoại giao Trung Quốc, bà Khương Du, nước này đã trở thành cường quốc kinh tế đứng hàng thứ hai thế giới, song Trung Quốc vẫn rất quan tâm đến sự ổn định và thịnh vượng của EU, nền kinh tế hàng đầu thế giới. Hơn nữa, nhóm 27 nước châu Âu hiện là đối tác thương mại hàng đầu, cũng như thị trường xuất khẩu lớn nhất của Trung Quốc.

Bà Khương Du gọi EU là một đối tác chiến lược quan trọng, và nói Trung Quốc đặt niềm tin vào nền kinh tế của khu vực sử dụng đồng euro. Theo đó, tăng trưởng kinh tế vững vàng của EU là điều cấp thiết cho sự phục hồi kinh tế toàn cầu. Do vậy, Trung Quốc hậu thuẫn cho một loạt các nỗ lực “tích cực” của EU nhằm giải quyết cuộc khủng hoảng tài chính hiện nay và sẵn sàng hợp tác với EU để khắc phục các khó khăn.

Với ý định trợ giúp cho khu vực đồng euro, Bắc Kinh cũng đang tìm cách đa dạng hóa nguồn dự trữ ngoại tệ khổng lồ, được ước lượng là khoảng 3.200 tỷ USD (60% dự trữ ngoại tệ thế giới), mà cho tới nay chủ yếu được giữ bằng USD.

Thế nhưng, cho tới nay, Trung Quốc chưa xác nhận là nước này sẵn sàng, cùng với các nước đang trỗi dậy khác, tham gia vào Quỹ bình ổn tài chính châu Âu (EFSF), mà các lãnh đạo châu Âu đã quyết định nâng vốn lên thành 1.000 tỷ euro.

Tuy nhiên, Bắc Kinh đã phát đi một số tín hiệu, khi tuyên bố, qua lời người phát ngôn Bộ Ngoại giao, rằng Trung Quốc  ủng hộ các biện pháp của châu Âu để đối phó khủng hoảng tài chính. Và Trung Quốc sẽ tìm phương cách để tăng cường hợp tác song phương trên cơ sở hai bên cùng có lợi.

Theo tờ nhật báo Financial Times, Trung Quốc có thể đầu tư từ 50 đến 100 tỷ USD vào EFSF. Tuy nhiên, Giám đốc FESF Klaus Regling cho biết, hiện chưa có thương lượng nào với Trung Quốc về việc góp vốn vào quỹ này.

Thật ra thì sự trợ giúp của Bắc Kinh chẳng có gì là mới, vì hiện giờ Trung Quốc đã nắm trong tay tổng cộng hơn 500 tỷ euro nợ công của châu Âu. Nợ của Hoa Kỳ mà Bắc Kinh đầu tư vào còn lớn hơn rất nhiều.

Tuy nhiên, quyết định của các lãnh đạo khu vực đồng euro nhờ đến sự trợ giúp của các nước đang trỗi dậy như Trung Quốc để giải quyết khủng hoảng nợ công đang gặp nhiều chỉ trích tại châu Âu. Tại Pháp, cánh tả lo ngại là châu Âu sẽ phụ thuộc quá nhiều vào Trung Quốc. Đã có ý kiến, làm sao có thể nghĩ rằng, Trung Quốc trợ giúp vùng euro mà không đặt điều kiện gì.

Để tiếp nhận nguồn vốn từ các nước đang trỗi dậy như Trung Quốc, các lãnh đạo khu vực euro dự trù thành lập một quỹ đặc biệt, dựa vào Quỹ Tiền tệ Quốc tế IMF.

Thủ tướng Trung Quốc Ôn Gia Bảo từng tuyên bố, nước ông sẵn sàng giúp châu Âu ứng phó với vụ khủng hoảng nợ nần hiện tại, nhưng ông kêu gọi châu Âu thừa nhận Trung Quốc là một nền kinh tế thị trường đầy đủ. Các nhận định của ông được đưa ra tại một cuộc họp của Diễn đàn Kinh tế Thế giới ở Trung Quốc hồi tháng 9 vừa qua.

   
Khôi Nguyên