(Thanh tra) - Trong gần hai năm, lãnh đạo UBND TP Hải Phòng đã tổ chức 24 ngày tiếp công dân định kỳ, vượt quy định 3 ngày; đặc biệt, Chủ tịch UBND TP trực tiếp tiếp công dân 8 buổi. Thể hiện rõ cho việc TP tăng cường trách nhiệm người đứng đầu, góp phần hạn chế khiếu kiện vượt cấp, đông người.
Hiệu quả từ đối thoại trực tiếp với công dân
Theo báo cáo tại buổi làm việc ngày 3/10 giữa Tổ công tác Thanh tra Chính phủ và UBND TP Hải Phòng, từ tháng 1/2024 đến tháng 9/2025, lãnh đạo thành phố đã tổ chức 24 ngày tiếp công dân định kỳ và đột xuất, nhiều hơn 3 ngày so với quy định. Trong đó, Chủ tịch UBND TP trực tiếp tiếp 8 ngày, các Phó Chủ tịch được ủy quyền 16 ngày.
Việc Chủ tịch thành phố trực tiếp đối thoại với công dân không chỉ thể hiện tinh thần trách nhiệm, mà còn là thông điệp mạnh mẽ về phong cách lãnh đạo “gần dân, lắng nghe dân, giải quyết từ gốc”. Đây là cách làm khác biệt so với nhiều địa phương vốn còn tình trạng ủy quyền quá nhiều cho cấp phó.
Đáng chú ý, sau mỗi buổi tiếp công dân, UBND TP đều ban hành thông báo kết luận và văn bản chỉ đạo giao trách nhiệm rõ ràng cho từng sở, ngành, địa phương. Việc làm này khắc phục tình trạng “nghe rồi để đó”, bảo đảm khiếu nại, tố cáo được xử lý dứt điểm, minh bạch.
Kết quả này được Tổ công tác Thanh tra Chính phủ đánh giá cao, bởi Hải Phòng đã nghiêm túc triển khai Quy định số 11-QĐ/TW ngày 18/2/2019 của Bộ Chính trị về trách nhiệm người đứng đầu trong tiếp công dân, đối thoại trực tiếp và xử lý phản ánh, kiến nghị.
Theo ông Nguyễn Hồng Điệp, Trưởng Ban Tiếp công dân Trung ương, Tổ trưởng Tổ công tác, việc lãnh đạo thành phố tăng số ngày tiếp dân và trực tiếp chủ trì nhiều buổi là điểm sáng. “Khi người đứng đầu trực tiếp tiếp công dân, niềm tin được củng cố, trách nhiệm được nâng cao. Đây là cách để hạn chế tình trạng khiếu nại vượt cấp, khiếu kiện đông người kéo dài".
Thực tiễn này cho thấy, sự hiện diện của Chủ tịch UBND TP trong buổi tiếp công dân không chỉ có ý nghĩa hình thức, mà thực sự tạo chuyển biến trong công tác giải quyết khiếu nại, tố cáo. Người dân cảm thấy được tôn trọng, ý kiến của họ được lắng nghe trực tiếp bởi cấp cao nhất của chính quyền địa phương.
Nhiều vụ việc khiếu nại, tố cáo đông người, phức tạp đã được tháo gỡ ngay tại các buổi tiếp công dân khi Chủ tịch thành phố cam kết phương án xử lý, đồng thời giao trách nhiệm cụ thể cho các cơ quan liên quan.
Qua đó, nhiều vụ việc thuộc thẩm quyền đã được giải quyết kịp thời, hạn chế phát sinh căng thẳng. Với những vụ việc vượt thẩm quyền, UBND TP cũng chủ động báo cáo, kiến nghị cơ quan Trung ương xem xét. Đây là cách làm cho thấy rõ sự cầu thị, trách nhiệm và quyết tâm xử lý đến cùng.
Điểm quan trọng là, đối thoại trực tiếp đã giúp giảm tình trạng khiếu kiện vượt cấp. Thay vì kéo về Hà Nội hoặc các cơ quan Trung ương, người dân lựa chọn việc đến Trụ sở tiếp công dân thành phố, bởi họ tin rằng ý kiến của mình đã được lắng nghe thấu đáo.
Vai trò nêu gương và lan tỏa trong toàn hệ thống
Cách làm của Hải Phòng đã tạo ra sự lan tỏa tích cực trong hệ thống chính trị địa phương. Khi người đứng đầu trực tiếp tiếp công dân, cán bộ cấp dưới buộc phải hành động nghiêm túc, tránh né tránh trách nhiệm.
Đồng thời, các quận, huyện trong thành phố cũng được chỉ đạo tăng cường ngày tiếp công dân định kỳ, coi đây là nhiệm vụ trọng tâm để giữ vững an ninh, trật tự tại cơ sở. Điều này phù hợp với Kết luận số 107-KL/TW ngày 24/12/2024 của Bộ Chính trị về việc tiếp tục tăng cường sự lãnh đạo của Đảng đối với công tác tiếp công dân và giải quyết khiếu nại, tố cáo.
Như vậy, Hải Phòng không chỉ chú trọng ở cấp thành phố, mà còn đồng bộ hóa ở cấp quận, huyện, bảo đảm nguyên tắc “giải quyết ngay từ cơ sở, không để vượt cấp, phát sinh điểm nóng”.
Trong bối cảnh đất nước chuẩn bị cho Đại hội Đảng toàn quốc lần thứ XIV và Kỳ họp thứ 10, Quốc hội khóa XV, việc lãnh đạo Hải Phòng trực tiếp tiếp công dân càng có ý nghĩa quan trọng. Đây là giải pháp ngăn chặn từ sớm, từ xa nguy cơ hình thành các đoàn khiếu kiện đông người, góp phần giữ vững an ninh, trật tự trên địa bàn.
Tổ công tác Thanh tra Chính phủ đề nghị thành phố tiếp tục duy trì và nhân rộng cách làm này, coi đó là giải pháp chiến lược trong công tác dân nguyện. Khi người đứng đầu thường xuyên đối thoại với người dân, không chỉ khiếu nại, tố cáo được giải quyết hiệu quả hơn, mà còn củng cố niềm tin chính trị – xã hội.
Ông Nguyễn Hồng Điệp nhấn mạnh: “Trách nhiệm người đứng đầu là yếu tố quyết định. Muốn dân tin, lãnh đạo phải trực tiếp đối thoại, phải hành động và cam kết đến cùng.”
Kết quả từ Hải Phòng khẳng định rằng, vai trò và trách nhiệm của người đứng đầu là yếu tố then chốt trong công tác tiếp công dân. Việc Chủ tịch UBND TP trực tiếp tiếp 8 buổi, ban hành kết luận và chỉ đạo xử lý kịp thời, là minh chứng cho sự cầu thị, trách nhiệm và quyết tâm xây dựng chính quyền phục vụ Nhân dân.
Đây là bài học cần được nhân rộng cho các địa phương khác, nhằm hạn chế khiếu kiện vượt cấp, ngăn chặn hình thành điểm nóng và bảo đảm an ninh, trật tự, phục vụ thành công các sự kiện chính trị trọng đại sắp tới.
