(Thanh tra) - FTSE Russell vừa chính thức xác nhận lộ trình nâng hạng thị trường chứng khoán Việt Nam vào tháng 9/2026, mở ra cơ hội đón nhận dòng vốn ngoại khổng lồ từ các quỹ đầu tư quốc tế.
Sáng sớm nay, 8/4/2026 (vào lúc 3h theo giờ Hà Nội), FTSE Russell đã công bố kết quả rà soát giữa kỳ trong khuôn khổ kỳ đánh giá phân loại thị trường chứng khoán tháng 3/2026.
Trong báo cáo phân loại thị trường mới nhất, tổ chức xếp hạng chỉ số FTSE Russell đã đưa ra thông báo quan trọng: Việt Nam dự kiến sẽ được chính thức nâng hạng từ thị trường Cận biên (Frontier Market) lên thị trường Mới nổi sơ cấp (Secondary Emerging Market) vào kỳ đánh giá tháng 9/2026.
Đây được xem là một cột mốc lịch sử đối với thị trường tài chính Việt Nam sau nhiều năm nỗ lực cải thiện thể chế và vận hành.
Quyết định này không chỉ khẳng định vị thế ngày càng tăng của Việt Nam trên bản đồ đầu tư toàn cầu mà còn là kết quả của sự phối hợp chặt chẽ giữa Chính phủ, Bộ Tài chính và các cơ quan quản lý trong việc tháo gỡ những "nút thắt" kinh niên.
Một trong những rào cản lớn nhất khiến Việt Nam chậm chân trong quá trình nâng hạng suốt nhiều năm qua chính là yêu cầu ký quỹ 100% tiền trước khi giao dịch đối với nhà đầu tư nước ngoài.
Tuy nhiên, FTSE Russell đã ghi nhận những bước tiến vượt bậc của Việt Nam trong việc triển khai cơ chế không yêu cầu đủ tiền trước khi đặt lệnh.
Việc Thông tư 68/2024/TT-BTC có hiệu lực từ đầu tháng 11/2024 được coi là "chìa khóa" mở cánh cửa nâng hạng.
Cơ chế này cho phép các công ty chứng khoán bảo lãnh thanh toán cho nhà đầu tư tổ chức nước ngoài, giúp Việt Nam đáp ứng tiêu chuẩn khắt khe về chu kỳ thanh toán và xử lý giao dịch lỗi của quốc tế. FTSE Russell đánh giá cao mô hình này và sẽ tiếp tục theo dõi quá trình vận hành thực tế để đảm bảo tính ổn định trước khi đưa ra quyết định cuối cùng.
Đi cùng với thông tin nâng hạng, FTSE Russell cũng đưa ra những dự báo chi tiết về danh mục cổ phiếu Việt Nam sẽ góp mặt trong các chỉ số Emerging Markets.
Theo ước tính, Việt Nam có thể chiếm tỷ trọng khoảng 0,7% đến 0,9% trong chỉ số FTSE Emerging All-Cap Index.
Dự kiến, sẽ có khoảng 20-30 cổ phiếu vốn hóa lớn và đủ điều kiện thanh khoản được đưa vào danh mục. Những cái tên sáng giá nhất bao gồm các cổ phiếu "trụ" của thị trường như: VCB (Vietcombank), VHM (Vinhomes), VIC (Vingroup), HPG (Hòa Phát), VNM (Vinamilk) và các ngân hàng lớn như BID, CTG.
Việc phân bổ tỷ trọng sẽ dựa trên vốn hóa thị trường có điều chỉnh tỷ lệ tự do chuyển nhượng. Các cổ phiếu ngành ngân hàng và bất động sản được dự báo sẽ chiếm ưu thế, trở thành thỏi nam châm thu hút dòng vốn từ các quỹ ETF (quỹ hoán đổi danh mục) mô phỏng chỉ số FTSE.
Việc nâng hạng lên thị trường Mới nổi không chỉ là danh hiệu, mà đi kèm với đó là những con số thực tế về dòng vốn. Các chuyên gia kinh tế dự báo, khi Việt Nam chính thức đứng chung hàng ngũ với các thị trường như Thái Lan, Malaysia hay Indonesia, dòng vốn từ các quỹ thụ động chảy vào thị trường có thể đạt mức 800 triệu đến 1 tỷ USD ngay tại thời điểm có hiệu lực.
Chưa dừng lại ở đó, dòng vốn từ các quỹ chủ động (Active funds) – vốn có quy mô lớn gấp nhiều lần quỹ thụ động – sẽ dần thẩm thấu vào thị trường.
Tổng cộng, Việt Nam có thể thu hút từ 2 tỷ đến 4 tỷ USD trong giai đoạn đầu nâng hạng. Sự gia tăng về cầu sẽ giúp cải thiện đáng kể thanh khoản và định giá của các doanh nghiệp niêm yết, đồng thời giảm bớt sự phụ thuộc vào tâm lý nhà đầu tư cá nhân trong nước.
Dù lộ trình đã rõ ràng, nhưng từ nay đến tháng 9/2026, thị trường chứng khoán Việt Nam vẫn còn nhiều việc phải làm. FTSE Russell nhấn mạnh việc tiếp tục cải thiện quy trình đăng ký tài khoản cho nhà đầu tư nước ngoài, tăng cường khả năng tiếp cận thông tin bằng tiếng Anh của các doanh nghiệp niêm yết và đảm bảo hệ thống giao dịch mới (KRX) vận hành thông suốt.
Bên cạnh đó, vấn đề nới room ngoại (giới hạn sở hữu nước ngoài) vẫn là một câu chuyện dài hơi. Để thu hút được dòng vốn lớn và bền vững, Việt Nam cần có thêm nhiều sản phẩm tài chính đa dạng và các giải pháp cho phép nhà đầu tư ngoại sở hữu cổ phiếu tại những ngành nghề kinh doanh có điều kiện mà không vi phạm quy định pháp luật.
Việc FTSE Russell xác nhận thời điểm tháng 9/2026 đã tạo ra một "ngọn hải đăng" cho thị trường. Đây là cơ hội vàng để các doanh nghiệp nội địa tự chỉnh đốn, nâng cao quản trị minh bạch nhằm đón đầu làn sóng vốn ngoại, đưa thị trường chứng khoán Việt Nam bước sang một trang mới chuyên nghiệp và bền vững hơn.
