Khu vực mặt bằng đã được bàn giao cho CĐT thực hiện D.A Đài hóa thân hoàn vũ. Ảnh: Nguyễn Trường

D.A xây dựng nghĩa trang Khu Sơn Lạc Viên (Đài hóa thân hoàn vũ Việt - Đức) được UBND tỉnh Ninh Bình cấp Giấy chứng nhận đầu tư vào ngày 25/1/2013, do Cty TNHH Đầu tư Thương mại và Dịch vụ Môi trường xanh Việt - Đức (Cty Việt - Đức) làm CĐT. D.A được xây dựng trên diện tích 29.000m2, tại khu vực Thung Lang, thị xã Tam Điệp, Ninh Bình với tổng mức đầu tư là trên 162,3 tỷ đồng. D.A sẽ hoàn thành và đi vào hoạt động vào quý III/2017, với công suất hoạt động mỗi năm hỏa táng 3.600 ca và các dịch vụ, phục vụ kèm theo. Mục tiêu xây dựng D.A nhằm phục vụ nhu cầu an táng, hỏa táng người chết của nhân dân trong vùng và các tỉnh lân cận nhằm bảo vệ môi trường và tiết kiệm quỹ đất.
 
Sau khi có Quyết định phê duyệt quy hoạch chi tiết D.A Đài hóa thân hoàn vũ Việt - Đức, UBND thị xã Tam Điệp đã tổ chức hội nghị triển khai công tác giải phóng mặt bằng, khảo sát, cắm mốc giới tại thực địa theo quy hoạch đã được duyệt. Đến nay, đã hoàn thành việc chi trả tiền bồi thường, hỗ trợ cho các hộ bị ảnh hưởng theo quy định.
 
Tuy nhiên, sau khi công bố quyết định của UBND tỉnh Ninh Bình về việc triển khai xây dựng Đài hóa thân hoàn vũ Việt - Đức, tại các cuộc tiếp xúc cử tri trước kỳ họp thứ X, HĐND tỉnh và kỳ họp thứ XIII, HĐND thị xã Tam Điệp, các cử tri phường Nam Sơn, Trung Sơn và xã Đông Sơn tỏ ra rất băn khoăn và không đồng tình với việc xây dựng Đài hóa thân hoàn vũ trên địa bàn thị xã Tam Điệp.
 
Bà Nguyễn Thị Thành, tổ 6, phường Nam Sơn cho biết: Hiện nay chỉ có duy nhất một con đường dẫn vào khu vực dự kiến xây dựng Đài hóa thân hoàn vũ, bám dọc 2 bên đường là các hộ dân sinh sống, có 2 trường tiểu học và THCS của phường Nam Sơn. Khi D.A hoàn thành và đi vào hoạt động, mật độ xe tang đưa người chết ở các tỉnh dồn về sẽ ảnh hưởng đến sinh hoạt của người dân và việc học tập của các cháu học sinh. Không những thế, khoảng cách từ vị trí dự kiến xây dựng Đài hóa thân hoàn vũ là quá gần khu dân cư và trường học, chỉ chưa đầy 1km.

Trường tiểu học và THCS của phường Nam Sơn cách khu vực xây Đài hóa thân hoàn vũ chưa đầy 1 km. Ảnh: Nguyễn Trường

Hiện nay, trên địa bàn thị xã Tam Điệp nói chung và khu vực dự kiến xây dựng Đài hóa thân hoàn vũ nói riêng đã có nhiều công trình, nhà máy ảnh hưởng đến môi trường sống của nhân dân như: Bãi chôn lấp rác thải của tỉnh, nhà máy xử lý chất thải rắn, các nhà máy xi măng, nhà máy cán thép… Vì vậy, nếu thêm D.A Đài hóa thân hoàn vũ, người dân quá tải về ô nhiễm đối với nguồn nước sinh hoạt, không khí, môi trường, ảnh hưởng lớn đến đời sống của người dân.
 
“Bên cạnh đó, đây là D.A do tư nhân làm CĐT, người dân chúng tôi chưa hiểu về D.A, về quy trình, công nghệ và những ảnh hưởng của nó đối với đời sống dân sinh. Cần phải công khai về quy hoạch, quy trình, thiết kế, công nghệ và đánh giá tác động môi trường…”, bà Thành nói.
 
Trước tình hình trên, UBND thị xã Tam Điệp đã tổ chức hội nghị nghe báo cáo của Cty Việt - Đức về tổng quan D.A, thiết kế chi tiết và Kế hoạch triển khai xây dựng D.A Đài hóa thân hoàn vũ Việt - Đức tại phường Nam Sơn, thị xã Tam Điệp. Sau khi nghe báo cáo của CĐT, UBND thị xã Tam Điệp đã yêu cầu CĐT phải chuẩn bị tài liệu, hồ sơ pháp lý của D.A được cấp có thẩm quyền phê duyệt, đặc biệt lưu ý đến thiết kế, dây chuyền công nghệ, nguồn gốc xuất xứ đảm bảo theo quy định của pháp luật hiện hành. Đồng thời, mời các nhà khoa học, các chuyên gia về công nghệ phối hợp với các sở, ngành chuyên môn của tỉnh biên soạn bộ tài liệu tuyên truyền đánh giá tác động về môi trường… Khi D.A triển khai, CĐT phải thực hiện đúng các cam kết bảo vệ môi trường, phối hợp với thị xã mời các nhà khoa học, chuyên gia trực tiếp đối thoại, giải thích các ý kiến, kiến nghị của người dân liên quan đến D.A.
 
Tuy nhiên, phía CĐT là Cty Việt - Đức vẫn không đáp ứng những yêu cầu trên. Đến 14 giờ ngày 12/9/2014, CĐT đã tự ý đưa xe cẩu và máy móc đến khu vực mặt bằng D.A để chuẩn bị thi công và không hề thông báo cho chính quyền địa phương. Khi thấy CĐT đưa các phương tiện máy móc vào khu vực D.A, một số hộ dân ở tổ 4 và tổ 6, phường Nam Sơn đã ra ngăn cản và không cho thi công.

Trước tình hình trên, UBND thị xã Tam Điệp đã yêu cầu UBND phường Nam Sơn trực tiếp xuống hiện trường yêu cầu phía CĐT phải xuất trình các giấy tờ có liên quan đến D.A, nhưng đại diện CĐT không xuất trình và khẳng định là D.A đã được Nhà nước giao đất, chính quyền địa phương và nhân dân không có quyền can thiệp vào việc triển khai D.A.
 
Việc CĐT tự ý đưa các phương tiện máy móc vào khu vực thi công D.A gây búc xúc trong nhân dân. Để ổn định tình hình, UBND thị xã Tam Điệp đã yêu cầu CĐT, đơn vị thi công dừng các hoạt động và cho các phương tiện ra khỏi khu vực mặt bằng của D.A.

Nguyễn Trường