Thanh tra tỉnh vừa ban hành kết luận thanh tra đối với 4 xã Đắk Song, Đức An, Thuận Hạnh và Trường Xuân trong việc triển khai chương trình mục tiêu quốc gia (trong hình là một góc của xã Đức An). Ảnh: LP

Thanh tra tỉnh Lâm Đồng vừa ban hành kết luận thanh tra đối với việc quản lý đầu tư xây dựng các công trình thuộc CTMTQG trên địa bàn xã Đắk Song, Đức An, Thuận Hạnh và Trường Xuân.

Theo Thanh tra tỉnh Lâm Đồng, công tác triển khai thực hiện CTMTQG giai đoạn 2022 - 2024 trên địa bàn 4 xã này đã đạt được một số kết quả tích cực, góp phần giúp đời sống người dân được nâng cao, từng bước xây dựng hoàn thiện cơ sở hạ tầng thiết yếu về giao thông, giáo dục, văn hóa, ổn định và thúc đẩy phát triển kinh tế tại địa phương; các công trình, hạng mục công trình được đầu tư cơ bản hoàn thành theo kế hoạch của chương trình.

Mặc dù vậy, việc triển khai CTMTQG giai đoạn 2022 - 2024 tại 4 xã cũng còn nhiều hạn chế, khuyết điểm. Cụ thể, theo kết luận của Thanh tra tỉnh Lâm Đồng có 17 công trình, Ủy ban MTTQ Việt Nam cấp xã không thành lập ban giám sát đầu tư của cộng đồng theo quy định.

Trong việc phân bổ vốn, huy động vốn, giải ngân vốn thực hiện đầu tư xây dựng các công trình thuộc CTMTQG, Phòng Tài chính - Kế hoạch tham mưu UBND huyện Đắk Song (trước sáp nhập) phân bổ kế hoạch vốn vượt tổng mức đầu tư tại 3 công trình không đúng quy định.

Ngoài ra, có 3 công trình (xã Đắk Môl 2 công trình, Ban Quản lý dự án và Phát triển quỹ đất huyện Đắk Song cũ 1 công trình) không lập kế hoạch giao huy động vốn ngoài ngân sách Nhà nước; không huy động và huy động vốn không đầy đủ nguồn vốn ngoài ngân sách Nhà nước đối với 30 công trình. Đến thời điểm thanh tra, tại các công trình vẫn còn nợ thanh toán phần kinh phí huy động ngoài ngân sách Nhà nước với số tiền hơn 1,45 tỉ đồng.

Cũng trong thời kỳ này, các xã trước sáp nhập gồm Đắk N’Drung, Nâm N’Jang, Trường Xuân, Nam Bình, Thuận Hạnh và xã Đắk Môl không thực hiện công khai tình hình vốn đóng góp của Nhân dân đối với các công trình thuộc CTMTQG xây dựng nông thôn mới.

Đặc biệt, có 40 công trình (xã Đắk Môl 15 công trình, xã Trường Xuân 6 công trình, xã Nâm N’Jang 3 công trình, xã Đắk N'Drung 9 công trình, xã Nam Bình 2 công trình, xã Thuận Hạnh 1 công trình, Ban Quản lý dự án và Phát triển quỹ đất huyện Đắk Song cũ 3 công trình, Phòng Giáo dục và Đào tạo huyện Đắk Song cũ 1 công trình) còn sai sót trong lập, thẩm định, phê duyệt hồ sơ xây dựng và báo cáo, không đúng quy định với tổng giá trị hơn 1,26 tỉ đồng.

Trong giai đoạn thực hiện dự án, các chủ đầu tư không đăng tải thông tin kế hoạch lựa chọn nhà thầu lên hệ thống mạng đấu thầu quốc gia đối với 17 công trình; không thực hiện đăng tải thông tin về kết quả lựa chọn nhà thầu lên hệ thống mạng đấu thầu quốc gia đối với 23 công trình theo quy trình thông thường thuộc phạm vi chỉ định thầu.

Đối với việc thực hiện ký hợp đồng dự án, các chủ đầu tư ký quyết định trúng thầu trước khi thương thảo hợp đồng đối với 7 công trình; không gửi dự thảo hợp đồng cho 18 công trình theo quy trình thông thường đối với các nhà thầu được chỉ định thầu.

Tại 2 công trình xây mới Nhà văn hoá thôn 4 xã Đắk Môl và Khu vui chơi giải trí, nhà thầu thi công không thực hiện biện pháp bảo đảm hợp đồng. Chủ đầu tư không có thông báo mời đàm phán, thương thảo hợp đồng đối với 3 công trình (2 công trình tại xã Đắk N’Drung; 1 công trình tại xã Nam Bình) theo cơ chế đặc thù.

Đối với việc thi công và thanh toán khối lượng, Thanh tra tỉnh Lâm Đồng phát hiện xã Đức An có 7 công trình được chủ đầu tư tạm ứng vốn vượt mức quy định với tổng giá trị vượt gần 318 triệu đồng.

Qua thanh tra thực tế thi công xây dựng, Thanh tra tỉnh Lâm Đồng nhận thấy có 48 công trình, dự án, hạng mục công trình tại địa bàn 4 xã, Ban Quản lý dự án và Phát triển quỹ đất và các phòng thuộc huyện Đắk Song cũ thi công thực tế không đủ một số công tác xây lắp chi tiết, khối lượng, không đúng chủng loại theo thiết kế - dự toán, nhưng đã nghiệm thu khối lượng với giá trị hơn 957 triệu đồng. Có 58 công trình sau khi đưa vào sử dụng không xây dựng kế hoạch bảo trì công trình, phê duyệt kế hoạch bảo trì công trình

Về nguyên nhân, Thanh tra tỉnh Lâm Đồng nhận định công tác lãnh đạo, chỉ đạo của UBND các cấp, Ban Quản lý CTMTQG ở một số địa phương chưa quyết liệt, thiếu kiểm tra, giám sát thường xuyên; chưa kịp thời phát hiện và chấn chỉnh sai sót trong quá trình thực hiện. Công tác công khai, minh bạch trong huy động và sử dụng nguồn vốn, đặc biệt là vốn đóng góp của người dân, chưa được thực hiện đầy đủ theo quy định.

Để xảy ra những hạn chế, khuyết điểm này, theo Thanh tra tỉnh Lâm Đồng trách nhiệm thuộc về UBND các xã Đắk Môl, Trường Xuân, Nâm N’Jang, Đắk N’Drung, Nam Bình, Thuận Hạnh (trước sắp xếp); Ủy ban MTTQ Việt Nam các xã Đắk N’Drung, Trường Xuân, Nam Bình; Phòng Tài chính - Kế hoạch huyện Đắk Song (trước sắp xếp); trách nhiệm cá nhân thuộc về người đứng đầu các cơ quan, đơn vị và các cá nhân có liên quan trong thời kỳ thanh tra.

Hiện nay, Thanh tra tỉnh Lâm Đồng đã ban hành các quyết định thu hồi nộp vào tài khoản tạm giữ của Thanh tra tỉnh số tiền hơn 1,531 tỉ đồng thanh toán không đúng do sai sót trong quá trình lập hồ sơ xây dựng tại 53 công trình thuộc các CTMTQG trên địa bàn xã Đắk Song, Đức An, Thuận Hạnh, Trường Xuân. Đồng thời, yêu cầu giảm trừ thanh toán, quyết toán số tiền hơn 408 triệu đồng tại các công trình có sai sót trong việc lập dự toán, thi công thiếu khối lượng.

Bên cạnh đó, Thanh tra tỉnh Lâm Đồng cũng kiến nghị Chủ tịch UBND tỉnh chỉ đạo UBND các xã Đắk Song, Trường Xuân, Đức An, Thuận Hạnh tổ chức họp kiểm điểm trách nhiệm làm rõ những tồn tại, thiếu sót đã được chỉ ra đối với các tập thể, cá nhân có liên quan. Trường hợp đến mức xử lý kỷ luật thì xử lý theo thẩm quyền phân cấp quản lý và các quy định của pháp luật có liên quan.

Các đơn vị, UBND xã liên quan khẩn trương xử lý đối với các công trình có sai sót trong việc lập dự toán, thi công thiếu khối lượng với số tiền hơn 2,188 tỉ đồng. Trong đó, nộp số tiền hơn 1,499 tỉ đồng vào tài khoản tạm giữ của Thanh tra tỉnh; thu hồi, xử lý theo quy định thuộc phần nguồn vốn huy động đóng góp của nhân dân với số tiền hơn 280 triệu đồng; rà soát, giảm trừ thanh toán, quyết toán số tiền hơn 408 triệu đồng đối với các công trình chưa quyết toán.