36 cơ sở nhà, đất dôi dư

Thanh tra Chính phủ công bố công khai thông báo kết luận thanh tra việc quản lý, sử dụng, sắp xếp lại, xử lý và khai thác cơ sở nhà, đất dôi dư sau sắp xếp tổ chức bộ máy tại Bộ Xây dựng. Theo đó, ngày 17/7/2026, Thanh tra Chính phủ ban hành Kết luận thanh tra số 445/KL-TTCP. Ngày 31/7/2026, Tổng Thanh tra Chính phủ ban hành Kết luận thanh tra số 2664/KL-TTCP sửa đổi một số câu, từ của Kết luận số 445/KL-TTCP.

Bộ Xây dựng được hợp nhất từ Bộ Giao thông vận tải và Bộ Xây dựng từ ngày 1/3/2025. Sau hợp nhất, cơ cấu tổ chức của bộ giảm từ 42 đầu mối xuống còn 22 đầu mối, giảm 20 đầu mối, tương đương 47,6%.

Theo báo cáo của Bộ Xây dựng, trong giai đoạn từ ngày 1/3/2025 đến ngày 30/4/2026, tổng số cơ sở nhà, đất thuộc phạm vi quản lý là 756 cơ sở. Trong đó, có 36 cơ sở nhà, đất dôi dư sau sắp xếp tổ chức bộ máy.

Qua thanh tra cho thấy, Bộ Xây dựng đã tích cực, đẩy nhanh công tác sắp xếp lại, xử lý và khai thác cơ sở nhà, đất dôi dư, góp phần bảo đảm trụ sở làm việc cho bộ máy mới, không làm gián đoạn hoạt động công vụ và cung cấp dịch vụ công.

Tuy nhiên, công tác sắp xếp, xử lý, quản lý, sử dụng các cơ sở nhà, đất dôi dư vẫn còn một số tồn tại, hạn chế, thiếu sót, vi phạm.

Trong công tác kiểm kê, kê khai, quản lý hồ sơ, cơ sở dữ liệu, Thanh tra Chính phủ xác định việc thống kê, kiểm kê, cập nhật dữ liệu về nhà, đất còn chưa đầy đủ, chưa chính xác và vẫn phải tiếp tục rà soát, chỉnh sửa theo yêu cầu của Bộ Tài chính.

Có 9 cơ sở nhà, đất chưa cập nhật cơ sở dữ liệu về nhà, đất, hồ sơ địa chính; 9 cơ sở thiếu hồ sơ, chưa được cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất.

Trong số 36 cơ sở nhà, đất Bộ Xây dựng đã và đang sắp xếp, xử lý, có 5 cơ sở chưa có phương án sắp xếp, xử lý; 11 cơ sở đã có phương án nhưng chưa hoàn thành; 20 cơ sở đã hoàn thành phương án sắp xếp, xử lý.

Thanh tra Chính phủ cũng xác định, trong số 36 cơ sở nhà, đất được thanh tra, có 15 cơ sở dôi dư sau sắp xếp bỏ trống, không sử dụng và 2 cơ sở sử dụng không đúng mục đích.

Một số cơ sở được chỉ ra cụ thể. Tại cơ sở nhà, đất số 1A ngõ 158 Nguyễn Văn Cừ, phường Bồ Đề, thành phố Hà Nội, diện tích đất 322,51m², khu nhà 3 tầng có diện tích sàn 719,6m². Một phần diện tích nhà được sử dụng không đúng mục đích từ năm 2012; đến nay còn 3 hộ chưa trả lại nhà. Phần diện tích còn lại bỏ trống từ năm 2015.

Tại cơ sở số 05 đường Ngô Hữu Hạnh, phường Ninh Kiều, thành phố Cần Thơ, có diện tích đất 2.345,7m², trong đó 324m² đã được bố trí làm nhà ở, đất ở, gồm diện tích của 6 hộ dân 283,5m² và lối đi chung 40,5m². Việc bố trí cho các hộ dân làm nhà ở không đúng mục đích sử dụng đất theo quy định được nêu tại kết luận thanh tra.

17 cơ sở chưa khơi thông nguồn lực

Theo thông báo kết luận thanh tra, nguồn lực chưa được khơi thông đối với 17 cơ sở nhà, đất.

Trong đó, có 4 cơ sở nhà, đất sau sắp xếp bỏ trống, không sử dụng trên 12 tháng. 2 cơ sở đã có quyết định phê duyệt phương án sắp xếp, xử lý; 2 cơ sở có văn bản của địa phương thống nhất phương án và đang thực hiện các thủ tục còn lại.

Đáng chú ý, cơ sở nhà, đất tại số 24, khu công nghiệp Bình Long, xã Châu Phú, tỉnh An Giang, do Tổ Cảng vụ của Đại diện Châu Phú, Cảng vụ Đường thủy nội địa Khu vực IV quản lý, đã bỏ trống, không sử dụng từ năm 2011, với diện tích 216,2m².

Khu đất tại khu phố Kênh Tám Thước, ấp Tám Thước, xã Kiên Lương, tỉnh An Giang, do Cảng vụ Đường thủy nội địa Khu vực IV quản lý, không xây dựng trụ sở làm việc, để đất trống từ năm 2008, với diện tích 1.728m².

Ngoài ra, có 11 cơ sở nhà, đất sau sắp xếp bỏ trống, không sử dụng dưới 12 tháng. Trong số này có cơ sở Đại diện Thủ Đức tại số 1352/36 Nguyễn Xiển, phường Long Bình, thành phố Hồ Chí Minh, diện tích đất 70m², diện tích sàn sử dụng 204m², để trống từ tháng 9/2025.

Cơ sở nhà, đất Đại diện Nhơn Trạch tại ấp 3, xã Đại Phước, thành phố Đồng Nai, có diện tích đất 337m², nhà một trệt một lầu với tổng diện tích sàn xây dựng khoảng 180m², để trống từ ngày 1/1/2026.

Cơ sở nhà, đất tại số 567 Quang Trung 3, phường Đông Vệ, tỉnh Thanh Hóa, có diện tích đất 710,1m², không khai thác, sử dụng từ ngày 16/6/2025, do vướng mắc trong việc cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất và chưa triển khai được dự án đầu tư xây dựng mới trụ sở làm việc.

Qua thanh tra, Thanh tra Chính phủ xác định có khả năng xử lý ngay đối với 16 cơ sở nhà, đất.

Đối với cơ sở nhà, đất tại số 82 Trần Hưng Đạo, Hà Nội, Bộ Xây dựng tiếp tục làm việc với Ủy ban Trung ương Mặt trận Tổ quốc Việt Nam, Tổng Liên đoàn Lao động Việt Nam để điều chuyển quyền sử dụng đất, bảo đảm sự đồng bộ, thống nhất trong quản lý, sử dụng.

Đối với cơ sở bóng đá số 200 Nguyễn Sơn, Cục Hàng không Việt Nam tiếp tục làm việc với các đơn vị liên quan của UBND thành phố Hà Nội, UBND phường Bồ Đề để bàn giao theo quy định.

Đối với cơ sở tại số 24, khu công nghiệp Bình Long và khu đất tại khu phố Kênh Tám Thước, Bộ Xây dựng, Cục Hàng hải và Đường thủy Việt Nam phối hợp với UBND tỉnh An Giang khẩn trương thực hiện việc thu hồi đất theo quy định.

Đối với cơ sở nhà, đất tại khu phố Hưng Giang, phường Vĩnh Thông, tỉnh An Giang, diện tích 2.511,93m², Cục Hàng hải và Đường thủy Việt Nam, Cảng vụ Đường thủy nội địa Khu vực IV khẩn trương thực hiện việc bàn giao.

Đối với cơ sở số 1A ngõ 158 Nguyễn Văn Cừ, Bộ Xây dựng, Cục Hàng hải và Đường thủy Việt Nam khẩn trương hoàn thiện việc bàn giao theo quy định.

Đối với cơ sở tại số 567 Quang Trung 3, Thanh Hóa, trên cơ sở đề xuất của Cục Đăng kiểm Việt Nam về việc trả lại cơ sở nhà, đất, Bộ Xây dựng chủ trì, phối hợp với các cơ quan liên quan để triển khai việc chuyển giao về địa phương.

Thanh tra Chính phủ cũng yêu cầu xử lý đối với các cơ sở tại số 17 Hồng Hà, số 33 Nguyễn Khoái, số 131 Nguyễn Khoái tại Thành phố Hồ Chí Minh; cơ sở số 05 đường Ngô Hữu Hạnh tại Cần Thơ và một số cơ sở khác theo phương án cụ thể được nêu trong kết luận thanh tra.

Rà soát, làm rõ trách nhiệm

Thanh tra Chính phủ xác định nguyên nhân của những tồn tại, hạn chế, thiếu sót, vi phạm gồm cả nguyên nhân khách quan và chủ quan.

Về khách quan, việc sắp xếp tổ chức bộ máy, sáp nhập, hợp nhất các cơ quan, đơn vị được triển khai trong thời gian ngắn, quy mô lớn, phát sinh số lượng lớn nhà, đất dôi dư cần xử lý, trong khi cơ chế, chính sách chưa được hoàn thiện đồng bộ.

Một số quy định pháp luật về quản lý, sử dụng tài sản công, đất đai, quy hoạch, xây dựng và xử lý nhà, đất dôi dư thiếu thống nhất; trình tự, thủ tục chuyển giao, thu hồi, điều chuyển, đấu giá, chuyển mục đích sử dụng còn phức tạp.

Về chủ quan, một số cơ quan, đơn vị, người đứng đầu chưa thực sự quan tâm, quyết liệt trong quản lý, xử lý nhà, đất dôi dư; công tác rà soát, thống kê, cập nhật cơ sở dữ liệu chưa đầy đủ, thiếu chính xác; chưa xây dựng được phương án tổng thể và lộ trình xử lý cụ thể.

Trách nhiệm liên quan đến các tồn tại, hạn chế, thiếu sót, vi phạm thuộc Bộ Xây dựng, UBND các tỉnh, thành phố Hà Nội, Thành phố Hồ Chí Minh, Cần Thơ, An Giang, Cà Mau, Quảng Ninh, Thanh Hóa và các tổ chức, cá nhân có liên quan qua các thời kỳ.

Tổng Thanh tra Chính phủ kiến nghị Bộ Xây dựng và các địa phương thực hiện nghiêm túc, đầy đủ kết luận thanh tra; rà soát, khắc phục các tồn tại, hạn chế, vi phạm; làm rõ tính chất, mức độ, hậu quả, nguyên nhân và trách nhiệm cụ thể của từng tổ chức, cá nhân có liên quan.

Đồng thời, Bộ Xây dựng chủ trì, phối hợp với UBND thành phố Hà Nội, UBND tỉnh An Giang chỉ đạo kiểm tra, rà soát để xử lý theo quy định đối với các cơ sở nhà, đất bỏ trống, không sử dụng trên 12 tháng.

Bộ Xây dựng và các đơn vị thuộc bộ được yêu cầu khẩn trương cập nhật cơ sở dữ liệu về nhà, đất, hồ sơ địa chính; rà soát, bổ sung, khắc phục hồ sơ còn thiếu tại một số cơ sở nhà, đất và thực hiện các kiến nghị theo quy định.

Trong quá trình thực hiện kết luận thanh tra, nếu phát hiện vi phạm pháp luật hình sự, gây thiệt hại tiền, tài sản của Nhà nước, Bộ Xây dựng và các đơn vị có liên quan phải chuyển thông tin, hồ sơ vụ việc, tài liệu liên quan đến cơ quan điều tra để xem xét, xử lý theo quy định.