(Thanh tra) - Các thành viên Hội đồng thẩm định đề nghị dự án Luật Sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Thương mại, Luật Cạnh tranh, Luật Quản lý ngoại thương, Luật Bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng, tiếp tục hoàn thiện theo hướng xóa bỏ các rào cản về thể chế cho doanh nghiệp, chuyển từ tiền kiểm sang hậu kiểm và tiếp tục đẩy mạnh bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng.
Chiều 3/3, Bộ Tư pháp họp Hội đồng thẩm định hồ sơ chính sách của Luật Sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Thương mại, Luật Cạnh tranh, Luật Quản lý ngoại thương, Luật Bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng. Bà Lê Thị Hoàng Thanh, Phó Cục trưởng Cục Pháp luật dân sự - kinh tế, Bộ Tư pháp chủ trì Hội đồng thẩm định (dự án Luật).
Tại cuộc họp, ông Ngô Đức Minh, Vụ trưởng Vụ Pháp chế, Bộ Công Thương - cơ quan chủ trì soạn thảo trình bày dự thảo Tờ trình chính sách của dự án Luật.
Ông Minh cho biết, dự án Luật nhằm thể chế hóa chính sách về đẩy mạnh phân cấp, phân quyền kết hợp nội dung cải cách thủ tục hành chính, điều kiện đầu tư kinh doanh. Đồng thời, tháo gỡ các khó khăn vướng mắc có nguyên nhân từ pháp luật.
Do đó, Bộ Công Thương lựa chọn 2 nhóm chính sách để đánh giá. Đối với nhóm chính sách về tăng cường phân cấp, phân quyền, dự án Luật kiến nghị bổ sung thêm cho chính quyền địa phương nhiệm vụ cấp giấy phép về gia công. Vì thực tế các hoạt động gia công đặt chủ yếu ở các địa phương, việc phân cấp này là hợp lý.
Liên quan đến nhóm chính sách về 4 luật, theo ông Minh, dự án Luật sẽ tháo gỡ khó khăn, vướng mắc ở từng luật.
Đối với Luật Thương mại, còn chồng chéo giữa các quy định về hàng hóa, dịch vụ cấm kinh doanh, hạn chế kinh doanh và kinh doanh có điều kiện; điều kiện kinh doanh dịch vụ giám định thương mại; liên quan đến độc quyền Nhà nước; giải quyết tranh chấp; quy định về hàng giả.
Liên quan đến Luật Cạnh tranh, dự án Luật giải quyết 3 vấn đề, gồm: Sửa đổi, bổ sung để Luật Cạnh tranh phù hợp với nền kinh tế số; bổ sung một số quy định liên quan đến cấm, nhất là các hành vi liên quan đến giúp sức; thống nhất quy trình về xử lý pháp luật cạnh tranh và xử phạt vi phạm hành chính.
Sửa đổi một số nội dung của Luật Quản lý ngoại thương, chủ yếu liên quan đến việc cho phép trường hợp ngoại lệ về hàng hóa xuất khẩu của Việt Nam; sửa đổi quy định về xuất xứ hàng hóa ở Điều 34.
Các thành viên Hội đồng thẩm định, chuyên gia cơ bản nhất trí với sự cần thiết ban hành dự án Luật; đồng thời đề nghị tiếp tục rà soát, nghiên cứu một số nội dung cụ thể.
Bà Lương Thị Linh, đại diện Ủy ban Trung ương Mặt trận Tổ quốc Việt Nam đề nghị làm rõ căn cứ, tiêu chí trong việc giao quyền cho UBND cấp tỉnh cấp giấy phép gia công để dễ áp dụng trong thực tiễn, triển khai đồng bộ trên cả nước.
Đồng tình với hồ sơ dự án Luật, TS. Nguyễn Hữu Huyên, Vụ trưởng Vụ Hợp tác quốc tế, Bộ Tư pháp cho rằng, các luật này đều liên quan trực tiếp đến các doanh nghiệp Việt Nam, ảnh hưởng lớn đến môi trường kinh doanh. Do đó, ông đề nghị Bộ Công Thương lấy ý kiến tham gia của các doanh nghiệp.
“Doanh nghiệp rất quan tâm đến thể chế, làm thế nào để xóa bỏ các rào cản thể chế”, ông Huyên nhấn mạnh.
Theo ông Huyên, nên rà soát lại các quy định của Luật Thương mại để chuyển từ tiền kiểm sang hậu kiểm; hoạt động xuất nhập khẩu cũng nên chuyển về một đầu mối quản lý.
Đối với Luật Quản lý ngoại thương, ông Huyên đề nghị những nội dung, quy định đã có trong FTA thì nên lược bỏ.
Liên quan đến Luật Bảo vệ người tiêu dùng, theo ông Huyên nên có chính sách xử lý hài hòa, cân đối giữa bảo vệ người tiêu dùng và phát triển nền kinh tế. Đặc biệt, nên tăng cường vai trò của Hiệp hội Bảo vệ người tiêu dùng như xu hướng tại các nước châu Âu.
Ông Nguyễn Việt Long, đại diện Bộ Nội vụ đề nghị rà soát trong Tờ trình chỉ nên khái quát, chưa nên đi sâu vào sửa cụ thể những điều nào.
Cho biết cơ quan hải quan rất ủng hộ chính sách tại Điều 10 Luật Quản lý ngoại thương, bà Nguyễn Thị Hà Thanh, Cục Hải quan, Bộ Tài chính, đề nghị rà soát, đánh giá, xem xét áp dụng đối với hàng hóa của doanh nghiệp thương mại không trực tiếp sản xuất cũng được áp dụng điều này. Mặt khác, xem xét áp dụng chính sách tương tự đối với hàng hóa tái xuất.
Theo bà Thanh, trong quá trình triển khai Luật Quản lý ngoại thương, cơ quan hải quan gặp một số vướng mắc. Cụ thể, Luật có quy định khái niệm về “khu vực hải quan riêng”. Tuy nhiên, khái niệm này chưa sát với một số loại hình như khu chế xuất; khu vực phi thuế quan thuộc trung tâm thương mại tự do… Bà Thanh đề nghị cơ quan chủ trì soạn thảo sửa đổi, bổ sung đối với “khu vực hải quan riêng” theo hướng xác định, quy định cụ thể tiêu chí xác định.
Bà Chu Thị Hoa, Phó Viện trưởng Viện Khoa học pháp lý, Bộ Tư pháp đề nghị cụ thể hóa hơn nữa tên gọi của chính sách cũng như đầu tư thêm vào báo cáo đánh giá chính sách tác động.
Kết luận cuộc họp, bà Lê Thị Hoàng Thanh, Phó Cục trưởng Cục Pháp luật dân sự - kinh tế đề nghị cơ quan chủ trì soạn thảo làm rõ một số nội dung.
Trong đó, luận giải lý do lựa chọn sửa đổi một số điều khoản mà không sửa đổi toàn bộ các luật, để đảm bảo tính phù hợp và kết nối, không để “khoảng trống pháp luật”.
Đồng thời, cập nhật các nghị quyết của Đảng, nhất là Nghị quyết Đại hội lần thứ XIV của Đảng; tiếp tục rà soát báo cáo đánh giá tác động theo hướng gọn hơn, mạch lạc, logic hơn.
Liên quan đến 2 chính sách, cần điều chỉnh lại tên chính sách để bao quát, sát các nội dung sửa đổi.
Ngoài ra, bà Thanh đề nghị cơ quan chủ trì soạn thảo tiếp tục ròa soát, bổ sung các nội dung về mối quan hệ về xử lý vi phạm hành chính; sử dụng phương pháp định lượng, nếu không sử dụng phương pháp định lượng cần có báo cáo giải trình…
