Chi nhánh NHPT Đắk Lắk - Đắk Nông, nơi xảy ra vụ lừa đảo và nhận hối lộ hàng nghìn tỷ đồng. Ảnh: Ngọc Phó

Ngày 21/2/2012, Cơ quan Cảnh sát Điều tra (CSĐT), Công an tỉnh Đắk Nông ra quyết định khởi tố vụ án, khởi tố bị can, bắt tạm giam 7 đối tượng, trong đó có Vũ Việt Hùng, nguyên Giám đốc Chi nhánh NHPT Đắk Lắk - Đắk Nông và Trần Xuân Lộc, nguyên Trưởng phòng Tín dụng xuất khẩu (XK).
    
Theo kết quả điều tra bước đầu, lợi dụng chính sách ưu đãi của Nhà nước về lãi suất trong việc cho vay tín dụng XK, Cao Bạch Mai, Giám đốc Cty TNHH Thương mại & Dịch vụ Nhật Tân (Cty Nhật Tân, trụ sở tại huyện Cư Jút, Đắk Nông) đã sang Trung Quốc và bỏ ra 100 triệu đồng để thuê Từ Đại Hùng (người Trung Quốc) đăng ký thành lập Cty TNHH Thương mại Quan Hen (đặt tại Nam Ninh, Trung Quốc). Sau khi có pháp nhân, Mai yêu cầu Hùng ký và đóng dấu khống vào các tờ giấy chưa có nội dung, rồi mang về Việt Nam lập các hợp đồng XK giả nhằm vay vốn NH.

Không những thế, Mai còn bán cho Trần Thị Xuân, Giám đốc Cty TNHH Thương mại - Dịch vụ Minh Nhật (Cty Minh Nhật, trụ sở tại TP Buôn Mê Thuột, Đắk Lắk) những giấy tờ khống đó với giá 20 triệu đồng/tờ để Xuân làm giả các hợp đồng XK nông sản sang Trung Quốc nhằm vay vốn tại Chi nhánh NHPT Đắk Lắk - Đắk Nông.

Từ năm 2008 - 7/2010, Mai đã sử dụng 71 hợp đồng XK giả với các Cty nước ngoài để ký kết 70 hợp đồng tín dụng, vay của Chi nhánh NHPT Đắk Lắk - Đắk Nông số tiền 1.005 tỷ đồng, chiếm đoạt hơn 198 tỷ đồng. Trần Thị Xuân dùng 65 hợp đồng XK giả để ký 64 hợp đồng tín dụng, vay 938,5 tỷ đồng, chiếm đoạt 231 tỷ đồng.

Hành vi lừa đảo của Mai và Xuân được sự tiếp tay đắc lực của Giám đốc Vũ Việt Hùng và nhiều cá nhân ở Chi nhánh NHPT Đắk Lắk - Đắk Nông. Mặc dù biết các Cty này không đủ điều kiện vay vốn tín dụng XK theo quy định, nhưng Hùng đã chỉ đạo Trần Xuân Lộc, Trưởng phòng Tín dụng XK thực hiện việc thẩm định hồ sơ qua loa, rồi đưa cho Hùng ký giải ngân cho Cty của Mai và Xuân vay hàng nghìn tỷ đồng, sau đó không hề kiểm tra, giám sát việc sử dụng vốn vay có đúng mục đích không.

Đến hạn trả nợ vay, biết Cty của Mai và Xuân không có khả năng trả nợ, Hùng vẫn chỉ đạo cán bộ tín dụng lập hồ sơ tiếp tục cho Mai, Xuân vay 315 tỷ đồng để đáo hạn các khoản nợ đến kỳ thanh toán.

Sau khi được Hùng đồng ý cho tìm nguồn tiền để đáo hạn nợ, Mai và Xuân cùng Nguyễn Thị Vân - Chủ nhiệm Hợp tác xã Sông Cầu, là đơn vị đã vay gần 80 tỷ đồng của NH này nhưng không trả được nợ, cùng Đặng Thị Ngân - Giám đốc Cty Thủy Ngân (cũng đã vay 30 tỷ đồng của chi nhánh). Đồng thời, thông qua một số đối tượng môi giới để xin vay vốn NH Thương mại Cổ phần Phương Đông (NH Phương Đông) nhằm mục đích dùng tiền vay mới làm tài sản bảo đảm để tiếp tục vay vốn tín dụng XK của Chi nhánh NHPT Đắk Lắk - Đắk Nông, để thực hiện các hợp đồng XK đã ký với khách hàng nước ngoài.

Toàn bộ số tiền 530 tỷ đồng vay được chuyển vào tài khoản tiền gửi tại Chi nhánh NHPT Đắk Lắk - Đắk Nông. Các đơn vị vay vốn và Chi nhánh NHPT Đắk Lắk - Đắk Nông ký cam kết không giải ngân trong bất kỳ trường hợp nào, khi chưa có sự đồng ý từ phía NH Phương Đông.

Tuy nhiên, Vũ Việt Hùng đã chỉ đạo nhân viên thu hồi nợ và yêu cầu Mai, Xuân đến làm thủ tục hủy cam kết với NH Phương Đông khi chưa được sự đồng ý của NH này, nhằm hợp thức hóa thủ đoạn chiếm đoạt số tiền.

Để “bôi trơn” trong quá trình vay vốn, Mai và Xuân thỏa thuận đưa hối lộ cho Hùng 5% trên tổng số tiền vay mới và 3% trên tổng số tiền vay đáo hạn nợ. Trong đó, Mai đã đưa hối lộ cho Hùng 44,15 tỷ đồng và Xuân đưa hối lộ 48 tỷ đồng. Ngoài ra, Hùng còn buộc Mai và Xuân chung tiền mua cho Hùng 1 xe ô tô hiệu BMW trị giá 160 ngàn USD, đưa tiền mặt 100 ngàn USD và nhiều tài sản giá trị khác...

Mở rộng vụ án, Cơ quan Điều tra đã tiến hành bắt giam Hùng, Lộc, Mai, Xuân, Vân, Nguyễn Thị Kim Loan (Giám đốc Cty TNHH Phát Long) và  Nguyễn Văn Khánh (môi giới vay vốn).

Đến nay, bước đầu đã thu hồi hơn 200 tỷ đồng cho Chi nhánh NHPT Đắk Lắk - Đắk Nông và 449 tỷ đồng cho NH Phương Đông. Phong tỏa, kê biên, thu hồi nhiều đất đai, tài sản có giá trị lớn của các đối tượng phạm tội, trong đó chủ yếu là của Vũ Việt Hùng.

Nguyên Ngọc Phó