>> Kỳ I: Lùng nhùng chuyện đền bù đất dự án

Có D.A, có trục lợi

Ông Phạm Văn Hạng (nguyên Bí thư Đảng ủy xã Hải Thành nhiệm kỳ 1994 - 1999) cho biết: Cuối năm 2003, khi khánh thành đường 353, 46 hộ dân được Chủ tịch UBND xã Hải Thành (khóa 1994 - 1999) Nguyễn Thanh Đoàn lập biên bản “thống nhất sắp xếp mặt bằng đất thổ cư” đã âm thầm trong đêm cùng nhau cắm cọc, xây tường, phân lô dọc tuyến đường 353.

Trong số 46 đối tượng được đưa vào danh sách “sắp xếp” theo nhu cầu về đất ở của công dân xã Hải Thành, có tới 40 đối tượng không phải là công dân xã Hải Thành.

Tháng 10/1999, ông Đoàn, người duy nhất ký vào các biên bản “thống nhất sắp xếp mặt bằng đất thổ cư” cho 46 hộ đã bị kỷ luật, cách chức Chủ tịch UBND xã Hải Thành.

Ở nhiệm kỳ tiếp theo (1999 - 2004), sai phạm lại tiếp tục diễn ra khi xã tổ chức thu 379 triệu đồng tiền đất trái pháp luật của 33/46 hộ dân. Kết quả là, thêm 4 cán bộ lãnh đạo bị kỷ luật, trong đó có Bí thư Đảng ủy và Chủ tịch UBND xã.

Khắc phục hậu quả, ngày 17/10/2006, UBND huyện Kiến Thụy ra quyết định: Hủy bỏ toàn bộ văn bản giao đất trái thẩm quyền cho 46 hộ dân, thoái thu 379 triệu đồng đã thu trái pháp luật của 33/46 hộ dân. Đặc biệt, trong công văn gửi các cơ quan báo chí lúc đó, UBND huyện Kiến Thụy nhấn mạnh: “Đã chỉ đạo UBND xã Hải Thành thực hiện nghiêm túc Công văn 340 ngày 6/2/1999 của UBND TP Hải Phòng về việc nghiêm cấm giao đất... dọc tuyến đường 353 vào sâu 150m về 2 phía...”.

Tuy nhiên, khi D.A Đường cao tốc Hà Nội - Hải Phòng chính thức triển khai (tháng 9/2007), việc trục lợi từ đất lại tiếp tục. Thay vì hủy bỏ việc giao đất vào khu vực cấm đối với 46 hộ dân, trả lại 379 triệu đồng đã thu của các hộ dân, thì một danh sách 43 hộ dân đã được lập, chia lô, đánh dấu ghi tên bằng sơn đỏ dọc tuyến đường 353... Kết quả, Nhà nước phải bỏ ra hơn 80 tỷ đồng để bồi thường cho D.A đường cao tốc Hà Nội - Hải Phòng.

Giao đất khống để hợp thức hóa đền bù?

Tài liệu PV thu thập được cho thấy, năm 2002, ông Ngô Văn Bính, Phó Trưởng Công an xã Hải Thành đã phải bỏ ra 51 triệu đồng để mua 2.760m² đất của 3 hộ dân ven đường 353. Thời điểm này, ông Nguyễn Thanh Đoàn đã bị kỷ luật, không còn là Chủ tịch UBND xã nữa, nhưng ông Bính vẫn bỏ tiền đi mua để ông Đoàn có đất “sắp xếp” cho các hộ đã được ông Đoàn lập biên bản giao đất trái phép từ năm 1998. Đây chính là kết luận của Công an huyện Kiến Thụy trong văn bản trả lời khiếu tố của công dân ngày 21/9/2007. 

Tuy nhiên, văn bản này lập luận rằng, ông Đoàn có ký biên bản “thống nhất sắp xếp mặt bằng đất thổ cư” cho 46 hộ dân nhưng chưa thu tiền của hộ nào. Việc làm của ông Đoàn là chủ trương chung của Đảng ủy, HĐND, UBND và các ngành đoàn thể xã Hải Thành, nên chưa đủ căn cứ xử lý tội giả mạo trong công tác đối với ông Đoàn.

Câu hỏi đặt ra: Tại sao là chủ trương chung, chưa thu tiền của hộ nào, trong khi ông Đoàn bị kỷ luật, cách chức, mà ông Đoàn lại phải cậy nhờ ông Bính đi mua đất để có đất “sắp xếp” cho các hộ? Tại sao, ông Bính, Phó Trưởng Công an xã lại phải bỏ tiền cá nhân để giúp ông Đoàn làm việc này? Điều gì buộc ông Bính và ông Đoàn phải làm như vậy? Có bất thường không khi mua được đất rồi, ngày 21/10/2002, ông Bính làm “Giấy cam kết” chuyển nhượng 300m² đất cho ông Hoàng Đình Lời và Hoàng Đình Cường, nhưng trước đó, tháng 1/1998, cả 2 ông Lời và Cường đã được ông Đoàn lập biên bản giao đất đúng vào diện tích kể trên? Nếu kết luận ông Đoàn không giả mạo trong công tác, thì chỉ có thể kết luận, ông Đoàn có tài “tiên đoán” việc chuyển nhượng này trước 3 năm nên mới đưa 2 ông vào danh sách “sắp xếp” khi mình còn làm Chủ tịch UBND xã để “đàng hoàng” đóng dấu, ký tên? Điều “khâm phục” tiếp theo là ngày 16/10/2002, Chủ tịch UBND xã Hải Thành lại ký giấy thu tiền đất của 2 ông Lời và Cường, mỗi ông 10 triệu đồng, trong khi 5 ngày sau 2 ông này mới mua đất của ông Bính?

Kết quả của việc làm trên là toàn bộ 2.760m² đất do ông Bính mua đã được ông Đoàn lập biên bản “sắp xếp” và giao đất cho các hộ, đóng dấu Chủ tịch UBND xã vào năm 1997 và ông Ngô Quang Việt, Chủ tịch UBND xã (khóa 1999 - 2004) ký giấy thu tiền năm 2002... Hai “thao tác” này đã là “lá bùa” nhằm bảo đảm cho các hộ dân được vào danh sách đền bù đất ở (giai đoạn 2) của D.A đường cao tốc theo trường hợp “giao đất trái thẩm quyền”...?

Dư luận tiếp tục đặt câu hỏi: Một là, căn cứ nào để khẳng định 43 hộ dân kể trên đã được UBND xã Hải Thành giao đất để được đền bù theo trường hợp “đất giao trái thẩm quyền”? Hai là, theo Văn bản 340 của UBND TP Hải Phòng “nghiêm cấm việc giao đất... dọc tuyến đường 353 vào sâu 150m về 2 phía” có hiệu lực từ năm 1999, cũng như theo quyết định hủy bỏ việc giao đất và trả lại dân tiền đã thu của Chủ tịch UBND huyện Kiến Thụy, mà xã Hải Thành vẫn cứ giao thì có được coi là “đất giao trái thẩm quyền” hay không?

Đinh Lê