Mượn rồi… không trảÔng Đỗ Quốc Chính, Tổ trưởng Tổ dân phố số 4 Yên Phúc khẳng định: Về nguồn gốc, toàn bộ diện tích đất mà nhân dân đang xin lại thuộc về làng Yên Phúc. Trong kháng chiến chống Mỹ, đế quốc Mỹ ném bom miền Bắc, UBND xã Văn Yên, thị xã Hà Đông (nay là thôn Yên Phúc, phường Phúc La, Hà Đông) đã giao cho Ty Giao thông Vận tải (GTVT) sử dụng để sơ tán đội xuồng máy. Tuy nhiên, đến nay, diện tích đất miếu đã bị biến thành nhà ở và rất lộn xộn trong quản lý…Tại buổi làm việc với phóng viên Báo Thanh tra, ông Đỗ Ngọc Tá, 70 tuổi, cho biết:  Ở thôn chúng tôi có 2 di tích được xây dựng từ lâu đời, đó là đình và chùa. Đình chúng tôi quen gọi là đình Yên Phúc. Trong quần thể di tích đình làng, bao gồm 1 ngôi miếu thờ cổ hình thành cùng thời với đình có khuôn viên rộng gần 2.000m2. Ngôi miếu đã có 300 năm tuổi.Ông Đỗ Văn Cứ, đại diện BCH Chi hội Người cao tuổi bức xúc: “Khi cả Thủ đô đang đối đầu với cuộc chiến tranh phá hoại của giặc Mỹ, giao thông bị cản trở, đường sá bị bắn phá, xe cộ không đi được qua cầu Hà Đông, để tạo điều kiện cho cơ quan giao thông tỉnh hoàn thành nhiệm vụ, nhân dân Yên Phúc đã cho Ty GTVT Hà Tây (nay là Sở GTVT) tạm mượn khu đất trong khuôn viên miếu thờ để sơ tán, tập kết vật tư làm bến phà. Đáng lý, sau khi chiến tranh chấm dứt, cơ quan giao thông phải trả lại đất miếu cho dân làng. Nhưng, họ không trả mà trái lại còn “chiếm” xây nhà ở, chia cho một số hộ gia đình thuộc cơ quan và đặt phòng thí nghiệm vật liệu xây dựng và kiểm soát chất lượng công trình thuộc Cty Cổ phần (CTCP) Xây dựng Giao thông Hà Tây (nay là CTCP Tư vấn xây dựng giao thông Hà Nội) mà không được sự đồng ý của nhân dân chúng tôi”.Năm 1989, Nhà nước có chủ trương xây dựng và phát triển nền văn hóa dân tộc, cho phép phục chế, tôn tạo lại những nơi thờ cúng tâm linh, BCH Chi hội Người cao tuổi cùng lãnh đạo Đảng, chính quyền, đoàn thể và nhân dân Yên Phúc đã có buổi làm việc với CTCP Tư vấn xây dựng giao thông Hà Nội thỏa thuận phục chế lại miếu Yên Phúc trên phần đất trống 100m2 còn lại, xen kẽ giữa các hộ gia đình. Do địa hình chật hẹp lại xen kẽ giữa các hộ gia đình nên thiếu sự tôn nghiêm, mâu thuẫn giữa các các hộ tập thể giao thông với nhân dân Yên Phúc âm thầm diễn ra. Cũng từ đây, nhân dân Yên Phúc bắt đầu cuộc hành trình đi đòi lại đất miếu cho dân làng mình.Theo cụ Đỗ Hải, năm 1998, bát hương thờ ở miếu bị vỡ không rõ nguyên nhân khiến mâu thuẫn bùng phát. Nhiều người dân Yên Phúc đã tràn ra đập phá nhà cửa của các hộ sinh sống trong khu vực miếu gây mất trật tự an ninh. Trước tình hình đó, lãnh đạo tỉnh đã cử đại diện xuống làm việc với thôn và hứa sẽ đề đạt nguyện vọng của nhân dân lên các cấp lãnh đạo. Nhưng, chờ mãi cũng không thấy cơ quan nào giải quyết. Cực chẳng đã, các cụ tiếp tục gõ cửa khắp nơi đòi lại đất cho thôn, làng.Cụ Tòng, 85 tuổi cho biết: “Toàn bộ di vật như 2 cột mã cổng với 2 bức tường cánh gà có đắp phù điêu nổi hình con voi, tượng cá sấu cùng với 4 cây đa cổ thụ vừa đúng kích thước của miếu cổ mà nhân dân xây dựng còn nguyên. Việc sử dụng đất sai mục đích cũng đã rất rõ ràng. Nhiều văn bản, đơn thư của nhân dân cũng được gửi đến các cơ quan có trách nhiệm như Ban Dân tộc và Tôn giáo, Ủy ban Mặt trận Tổ quốc, Sở Văn hóa - Thông tin (nay là Sở Văn hóa - Thể thao và Du lịch), UBND từ cấp phường cho đến cấp tỉnh. Trong tất cả cuộc họp tiếp xúc cử tri, chúng tôi cũng đề cập đến vấn đề này, nhưng bao nhiêu năm, bao nhiêu hội nghị, bao nhiêu đơn thư, đâu vẫn bỏ đó, nước chảy bèo trôi và nhân dân thôn Yên Phúc không nhận được câu trả lời nào”.Di tích biến tướngTheo quan sát của phóng viên, tại khuôn viên khu đất miếu Yên Phúc hiện có hơn 25 gian nhà cấp 4 thì trong đó chỉ có 2 gian là nơi làm việc của CTCP Tư vấn xây dựng giao thông Hà Nội, còn lại 23 gian khác là nhà ở của cán bộ công nhân viên Sở GTVT và Cty. Diện tích miếu chỉ chiếm một phần rất nhỏ chen trong khuôn viên các gian nhà cấp 4. Gian miếu thờ được các cụ Hội Người cao tuổi thôn Yên Phúc dựng tạm tường bằng tôn, nằm chen giữa các căn nhà cấp 4. Lối vào miếu quanh co nhỏ hẹp, phải đi vòng qua hết các gian nhà ở chằng chịt dây phơi quần áo.Ông Cứ cho biết: Mỗi mùa lễ hội, nhân dân chúng tôi phải khổ sở lắm mới chen vào được miếu để thắp hương. Nhất là vào các dịp tổ chức rước trong lễ hội (theo qui định 5 năm 1 lần - PV) thì người dân rất vất vả. Không những thế, hiện nay tại các gian nhà để ở, chỉ có lác đác một vài hộ gia đình là cán bộ Sở và Cty. Phần lớn các gian còn lại cho những người không rõ lai lịch thuê lại của cán bộ cơ quan. Rõ ràng, Sở GTVT đã sử dụng đất không đúng mục đích, gây lãng phí và bức xúc cho nhân dân thôn Yên Phúc.Theo tìm hiểu của chúng tôi, ngày 14/12/1983, UBND tỉnh Hà Sơn Bình (UBND tỉnh Hà Tây trước đây) cấp cho Sở GTVT Hà Tây sử dụng 1.930m2 đất ở khu miếu thuộc xã Văn Yên, thị xã Hà Đông để xây dựng đội xuồng máy và cơ quan bảo đảm giao thông. Ngày 24/12/1983, UBND xã Văn Yên, Hà Đông có biên bản chính thức bàn giao đất miếu cho Sở GTVT. “Thế nhưng, không hiểu vì lý do gì, Sở GTVT lại sử dụng một phần đất miếu xây dựng nhà ở cho cán bộ, công nhân viên ở. Không những thế, Sở GTVT còn ban hành Quyết định số 65/QĐ ngày 28/8/1985 tự chuyển giao một phần diện tích đất tại khu miếu Yên Phúc cho Xí nghiệp Khảo sát thiết kế giao thông để xây dụng trụ sở làm việc và nơi sinh hoạt tập thể”, ông Cứ cho biết.Cũng theo đơn của các hộ dân, việc UBND tỉnh giao cho Sở GTVT sử dụng 1.930m2 là để xây dựng trụ sở làm việc, không phải để xây dựng nhà ở. Sở GTVT đã “biến hóa” diện tích này thành nhà ở và còn chia thành từng khu vực xây dựng nhà ở cho cán bộ Sở và CTCP Tư vấn xây dựng giao thông Hà Nội. Việc chuyển đổi mục đích sử dụng từ đất công sở sang đất ở cũng chưa được cấp có thẩm quyền quyết định. Điều khiến nhân dân bức xúc hơn cả là chỉ một diện tích rất nhỏ được dùng làm trụ sở làm việc và nhà kho của Cty, còn lại chủ yếu là các gian nhà cấp 4 được được dựng lên để ở. Các gian nhà được mua đi bán lại, cho thuê… và không được quản lý. Trong khi nguyện vọng chính đáng của nhân dân thì bị bỏ qua! Đình Yên Phúc được xây dựng từ thời Lê, được sắc phong vào năm 1.700 (năm Chính Hòa thứ 21), là nơi thờ Đức thánh Thượng đẳng thần Uy đô Đại vương Trần Trinh Lang, Hoàng tử con vua Trần Thánh Tông, là vị tướng giỏi có công cầm quân đánh giặc Nguyên - Mông thế kỷ XIII. Đình được Bộ Văn hoá - Thông tin cấp bằng di tích lịch sử văn hóa năm 2001. Đan Quế - Bảo AnhKỳ cuối: UBND TP cần sớm vào cuộc