Theo người dân, cống thoát nước đã khiến cho cánh đồng của họ chỉ để cho bèo Tây mọc. Ảnh: Nam Dũng

Theo phản ánh các dân đang sinh sống tại Khu 1, xã Sơn Dương, huyện Lâm Thao, tỉnh Phú Thọ, kể từ khi đơn vị thi công dự án điều chỉnh tuyến quốc lộ (QL) 32C, đoạn qua TP Việt Trì, là doanh nghiệp xây dựng Xuân Trường, tiến hành đổ đất đá lên những cánh đồng trồng lúa của nhân dân từ năm 2011 đã làm cho hàng chục ha đất 2 lúa của họ bị ngập nước thành cánh đồng trũng không thể cầy cấy lúa được.

Cụ Nguyễn Thị Phú, 70 tuổi sinh sống tại Khu 1, Sơn Dương cho biết: “Tôi được Nhà nước chia cho 1,7 sào ruộng thì phần bị trũng không cấy được là 1,3 sào từ năm 2011 đến nay đã bị mất 9 vụ lúa rồi cho nên đời sống của bản thân rất là khó khăn. Đề nghị các cấp chính quyền mau chóng giải quyết sớm cho người dân bớt khổ”.

Cùng cảnh ngộ, hộ bà Nguyễn Thị Chung ở khu 1 cho biết: Gia đình đã thuê được 9 sào ruộng với giá 80 nghìn đồng/vụ từ cách đó khá lâu và phải đóng tiền thuê 15 năm một lúc với số tiền khá lớn. Nhưng từ khi doanh nghiệp xây dựng Xuân Trường thi công tuyến đường này thì hộ nhà bà có 5 sào đất bị ngập úng không cày cấy được, do đó thiệt hại về kinh tế là không nhỏ.

Theo tìm hiểu của PV Báo Thanh tra, với hàng trăm hộ dân tại xã Sơn Dương, nơi có dự án xây dựng tuyến đường 32C chạy qua, những hộ bị mất ít cũng vài miếng, nhiều thì cũng vài sào ruộng, thậm chí có hộ mất 5 sào như hộ nhà bà Yến, hộ bà Chung, bà Quyên… Đối với người nông dân, việc phần lớn ruộng không thể canh tác được dẫn đến mất mùa sẽ ảnh hưởng nghiêm trọng đến cuộc sống hàng ngày vì ngoài ruộng để cày cấy ra họ không biết làm gì khác để sống.

Trước bức xúc của đông đảo người dân tại xã Sơn Dương, UBND tỉnh Phú Thọ đã có Công văn 5317 ngày 9/12/2014 yêu cầu Chủ tịch UBND huyện Lâm Thao thực hiện theo chỉ đạo của Chủ tịch UBND tỉnh việc kiểm tra, kết luận về nguyên nhân gây ngập úng và báo cáo Chủ tịch UBND tỉnh trước ngày 15/1/2015.

Ngày 19/1/2015, UBND huyện Lâm Thao có Văn bản Công văn số 53/UBND-TNMT về việc giải quyết đơn của một số hộ dân xã Sơn Dương: Để giải quyết dứt điểm nội dung này (tránh việc các hộ dân tổ chức khiếu kiện đông người, gây mất an ninh chính trị tại địa phương, ảnh hưởng đến việc thi công của dự án), UBND huyện Lâm Thao xin báo cáo và đề nghị UBND tỉnh chủ trì hội nghị với các sở, ngành liên quan; UBND huyện Lâm Thao; UBND xã Sơn Dương; UBND xã Sơn Vi; đại diện khu dân cư và các hộ dân trong vùng bị ngập úng. Thời gian tổ chức hội nghị do UBND tỉnh quyết định.

Trao đổi với PV, ông Nguyễn Hữu Trí, Trưởng phòng Tài nguyên và Môi trường huyện Lâm Thao cho biết, đến thời điểm hiện tại (giữa tháng 3/2015) vẫn chưa có hội nghị nào được diễn ra mặc dù UBND đã đề nghị nhưng UBND tỉnh vẫn chưa bố trí được.

Cũng theo ông Trí, hiện nay rất khó xác định được nguyên nhân chính xác của việc ngập úng dẫn đến tình trạng không canh tác được của người dân tại đây. Theo tính toán thì nếu có phải bồi thường cho người dân 8 vụ còn lại (một vụ đã được bồi thường) thì số tiền cũng khoảng 3,5 tỷ đồng mà ngân sách huyện thì chưa có.

Tại Văn bản số 2794/SGTVT-QLDA của Sở Giao thông Vận tải (GTVT) Phú Thọ trả lời các hộ dân xã Sơn Dương, nguyên nhân trực tiếp dẫn đến ngập úng không phải do thi công cống thoát nước ngang của công trình QL 32C mà do đây là khu đồng trũng, phía hạ lưu cống (khu vực Bờ Sấu xã Sơn Vi) người dân nuôi trồng thủy sản thường xuyên đắp bờ giữ nước tại nhiều vị trí, do đó phía thượng lưu không thể thoát nước được.

Tuy nhiên, các hộ dân vẫn cho rằng nguyên nhân gây ngập úng là do việc thi công tuyến đường 32C gây ra. Theo họ, trước khi thi công QL 32C, nhân dân tại đây vẫn canh tác bình thường 1 năm 2 vụ lúa. Chưa kể, tại Văn bản số 390/QLDA-DA1 ngày 21/9/2011 của Sở GTVT Phú Thọ đã chỉ rõ: “Trong quá trình thi công tuyến QL 32C đoạn qua địa bàn huyện Lâm Thao, do địa hình tuyến thi công nền đường đắp cắt qua khu vực của các xã Hợp Hải, Sơn Dương, vì vậy những vị trí địa hình đắp cắt qua ở vùng trũng do mưa to kéo dài nhiều ngày gây ra ngập úng cục bộ ở một số vị trí trên tuyến thuộc địa phận xã Hợp Hải và Sơn Dương (đã có biên bản xác nhận diện tích ngập úng cục bộ)”. (Số tiền mà những người dân ở đây được hỗ trợ là hơn 181 triệu đồng).

Người dân xã Sơn Dương đề nghị các cơ quan ban, ngành của tỉnh cũng như của huyện Lâm Thao và đơn vị thi công tiếp tục bồi thường thiệt hại cho 8 vụ ngập úng không sản xuất được; có phương án xây dựng hệ thống tiêu thoát nước không làm ảnh hưởng đến việc sản xuất nông nghiệp của nhân dân.

Báo Thanh tra sẽ tiếp tục thông tin về vụ việc

Dự án điều chỉnh QL 32C, đoạn qua TP Việt Trì, được Bộ GTVT giao Sở GTVT Phú Thọ làm chủ đầu tư, đơn vị thi công là Doanh nghiệp Xây dựng Xuân Trường. Dự án có chiều dài khoảng 21km với tổng giá trị khoảng 720 tỷ đồng. Thời gian thi công dự kiến trong 2 năm (từ tháng11/2009 đến tháng 12/2011). Tuy nhiên, không hiểu vì lý do gì mà sau gần 6 năm triển khai, đến nay, công trình vẫn chưa thể hoàn thành?

Nam Dũng