(Thanh tra) - Dự kiến tỉnh Lào Cai có khoảng 39.000 người ở vùng dân tộc thiểu số không còn nằm trong diện được hỗ trợ đóng bảo hiểm y tế sau khi sắp xếp đơn vị hành chính. Bảo hiểm xã hội tỉnh đề xuất giải pháp tháo gỡ nguy cơ gián đoạn thẻ, bảo vệ quyền lợi khám, chữa bệnh cho người dân.
Ngày 21/10/2026, UBND tỉnh Lào Cai ban hành Quyết định số 3911 về việc điều chỉnh chỉ tiêu bảo hiểm y tế tại Quyết định số 2336 ngày 12/12/2025 về giao chỉ tiêu Kế hoạch phát triển kinh tế - xã hội năm 2026. Theo đó, tỉnh nâng tỷ lệ bao phủ bảo hiểm y tế năm 2026 từ trên 95% lên 97% và cập nhật chỉ tiêu cụ thể cho từng xã, phường.
Để hiện thực hóa mục tiêu này, UBND tỉnh giao Bảo hiểm xã hội tỉnh phối hợp chặt chẽ với Sở Y tế và các cơ quan, đơn vị hướng dẫn đôn đốc thực hiện. Tuy nhiên, việc thực hiện chỉ tiêu mới trong bối cảnh thay đổi địa bàn và chính sách hỗ trợ đang đặt ra bài toán duy trì diện bao phủ, đặc biệt đối với đồng bào dân tộc thiểu số, tại các địa bàn vùng cao, khó khăn.
Tại buổi đối thoại trên Cổng Thông tin điện tử tỉnh Lào Cai, ông Nguyễn Tuấn Anh, Phó Giám đốc Bảo hiểm xã hội tỉnh, đã thông tin về các giải pháp tháo gỡ.
Tham mưu cơ chế chuyển tiếp, hỗ trợ tối thiểu 70% mức đóng
Theo rà soát bước đầu, khoảng 39.000 người dân tộc thiểu số tại các địa bàn trước đây được ngân sách nhà nước hỗ trợ đóng bảo hiểm y tế nay không còn thuộc diện được hưởng theo danh sách giai đoạn mới và sau sắp xếp thôn.
Nhằm hạn chế tối đa tình trạng gián đoạn thẻ bảo hiểm y tế, Bảo hiểm xã hội tỉnh Lào Cai đã và đang phối hợp với các cấp, các ngành triển khai đồng bộ một số giải pháp.
Đó là, phối hợp với UBND các xã, phường rà soát từng hộ gia đình, từng nhân khẩu thuộc diện thay đổi chính sách hỗ trợ; đối chiếu với các nhóm đối tượng tham gia bảo hiểm y tế theo quy định để xác định những trường hợp đủ điều kiện chuyển sang nhóm được ngân sách nhà nước đóng hoặc hỗ trợ một phần mức đóng.
Trong đó, chú trọng rà soát người thuộc hộ nghèo, người hưởng trợ cấp bảo trợ xã hội, trợ cấp hưu trí xã hội để chuyển sang nhóm được ngân sách nhà nước đóng bảo hiểm y tế; người thuộc hộ cận nghèo, hộ gia đình làm nông nghiệp, lâm nghiệp, ngư nghiệp có mức sống trung bình để chuyển sang nhóm được ngân sách nhà nước hỗ trợ một phần mức đóng theo quy định.
Qua đó, bảo đảm người dân được tiếp tục thụ hưởng chính sách phù hợp với điều kiện và đối tượng của mình.
Cơ quan Bảo hiểm xã hội cũng phối hợp với UBND cấp xã và các cơ quan liên quan rà soát, cập nhật biến động dân cư, danh sách các nhóm đối tượng được ngân sách nhà nước đóng, hỗ trợ mức đóng bảo hiểm y tế.
Kịp thời đối chiếu, điều chỉnh thông tin, chuyển đổi nhóm tham gia trên hệ thống dữ liệu, hạn chế tối đa tình trạng bỏ sót đối tượng hoặc gián đoạn quyền lợi khám, chữa bệnh bảo hiểm y tế khi chính sách hỗ trợ thay đổi.
Đáng chú ý, Bảo hiểm xã hội tỉnh Lào Cai đang phối hợp với Sở Y tế và các cơ quan liên quan tham mưu UBND tỉnh báo cáo, đề xuất cấp có thẩm quyền xem xét cơ chế tiếp tục hỗ trợ tối thiểu 70% mức đóng bảo hiểm y tế cho khoảng 39.000 người dân tộc thiểu số vừa thoát nghèo, thoát vùng khó khăn, tiếp tục được hưởng cho đến khi các văn bản quy phạm pháp luật mới được ban hành.
Kiến nghị, đề xuất này nhằm bảo đảm quá trình chuyển tiếp chính sách, không để người dân đột ngột mất đi quyền lợi chăm sóc sức khỏe do thay đổi chính sách.
Linh hoạt phương thức đóng cho người dân vùng cao
Bên cạnh giải pháp về chính sách và dữ liệu, công tác tuyên truyền, vận động trực tiếp tại cơ sở được xem là chìa khóa để người dân chủ động duy trì tham gia bảo hiểm y tế.
Bảo hiểm xã hội tỉnh Lào Cai đã chỉ đạo Bảo hiểm xã hội cơ sở phối hợp với các tổ chức hỗ trợ phát triển đối tượng, cấp ủy chi bộ, trưởng thôn, tổ dân phố tổ chức tuyên truyền, tư vấn trực tiếp đến từng nhóm đối tượng, từng hộ gia đình bị ảnh hưởng.
Nội dung tuyên truyền tập trung làm rõ những thay đổi về chính sách, quyền lợi khi tham gia bảo hiểm y tế, mức hỗ trợ của Nhà nước và trách nhiệm của người dân trong việc chủ động duy trì tham gia.
Đối với người có thu nhập thấp, người dân vùng cao và các hộ gia đình gặp khó khăn về kinh tế, cơ quan Bảo hiểm xã hội hướng dẫn tham gia bảo hiểm y tế theo hộ gia đình với phương thức đóng linh hoạt 3 tháng, 6 tháng hoặc 12 tháng theo quy định, giúp người dân chủ động lựa chọn thời gian đóng phù hợp với khả năng tài chính.
Đồng thời, phối hợp vận động các tổ chức, cá nhân, nhà hảo tâm hỗ trợ kinh phí mua thẻ bảo hiểm y tế cho những trường hợp thực sự khó khăn.
Cùng với đó, tiếp tục phối hợp chặt chẽ với các cấp, các ngành, chính quyền cơ sở để rà soát đến từng đối tượng, hướng dẫn chuyển đổi nhóm tham gia và tham mưu các giải pháp phù hợp, góp phần bảo đảm an sinh xã hội và chăm sóc sức khỏe Nhân dân, nhất là đồng bào vùng cao, vùng đồng bào dân tộc thiểu số.
